Pieter Roelofs de Vries soldaat leger Napoleon 123e regiment
Dag Hein,
Ja, het is heel goed mogelijk dat hij is omgekomen tijdens de Russische Veldtocht van 1812. Het 123e Regiment Infanterie de Ligne is echter niet geheel vernietigd. Daarover is iets te lezen in het boek van Gérard A. Geerts, Samenwerking en Confrontatie, op blz. 181. Ik kan je wel een scan sturen als je mij een berichtje stuurt via mijn profiel.
De informatie op de website van wijlen de heer Paasman (Friezen onder Napoleon) is in dit geval afkomstig uit een artikelenreeks door J. Visser, genaamd 'Friezen yn it leger fan Napoleon', verschenen in het Geneaogysk Jierboekje. Visser heeft in Parijs aantekeningen gemaakt uit de stamboeken van de Franse regimenten waarin veel Nederlanders dienden. Jouw Pieter de Vries komt voor in het Jierboekje van 1982 op blz. 85: "Vryes, Pierre Rudolphe de, Noordwolde, 24 mei 1791, (stamboeknr.) 2669".
Zeer waarschijnlijk stond achter zijn naam nog iets aangetekend als: gedeserteerd, achter geraakt, vermist, krijgsgevangen (maar dan in het Frans natuurlijk). Wil je weten wat er staat, dan moet je naar Chateau Vincennes in/bij Parijs. Daarvan staat niets online. Wellicht komt dat ooit (zo gaat het gerucht), maar voorlopig niet.
Anderzijds, het kan ook zijn dat er niets achter zijn naam staat. Wil je een goede indruk krijgen van de Russische Veldtocht, lees dan het boek van Adam Zamoyski, ook in het Nederlands vertaald, maar oorspronkelijk in het Engels: Napoleon's Fatal March to Moscow. Zeer aan te raden!
Ja, er werden (soms) lijsten bijgehouden van militairen die teruggekomen zijn uit Rusland. Ik heb die ooit aangetroffen in het Utrechts Archief. Maar nooit ergens anders. Dus ook niet in Friesland. Ik ben al jaren op zoek naar de lijsten van vermisten, die in 1814/15 zijn samengesteld op last van de Minister van Buitenlandse Zaken. Ik heb de lijsten gevonden van Noord- en Zuid-Holland en van Utrecht. Ik zal die ooit nog eens publiceren. Noord-Brabant is ooit gepubliceerd (De Brabantsche Leeuw), Zeeland is gevonden (en geklapperd) op het archief in Middelburg, Limburg is ook wel iets over gepubliceerd. Gelderland, Overijssel, Groningen en Drenthe heb ik nooit kunnen vinden (maar ik zoek stug door).
Bij Tresoar in Leeuwarden zou zich een lijst bevinden van 1023 vermiste miliairen (toegang 11, inv.nr. 6510, stuk 22), maar die lijst zou in de database van Paasman moeten zijn verwerkt (dus de website Friezen onder Napoleon). Wel vreemd dat Pieter dan niet als vermist is opgegeven.
Conclusie: als je hem na 1812 nergens meer tegenkomt in de archieven, ga er dan maar vanuit dat hij in Rusland of op weg daar naar toe is overleden. De weinige krijgsgevangen die het overleefden zijn teruggekeerd na een aantal jaren en een enkeling is in Rusland gebleven.
Hartelijke groet
Bas Lems