Onderzoek in Nederland » Caroline Victoire Ravanel, weduwe van Charles Ferdinand Rinsby, 2e helft 18e eeuwBij akte op 11 okt. 1786 gepasseerd voor schepenen van de vrije grondheerlijkheid van Heeze, Leende en Zes Gehuchten verleende een zekere “mejuffrouw Carolina Victoire Ravanel”, wonende te Heeze, een algemene volmacht op de heer Bouchet de Preville, geheimraad van de prins van Twee Bruggen (Zweibrücken) wonende te Zweibrücken, om haar als mede-erfgenaam van “mevrouw Marianne Fisees gebooren Ravanel, haar juffrouw comparante matante [Zuid-Nederlandse aanduiding voor tante] paternel, onlangs in Darmstadt overleeden” in haar boedel en nalatenschap te vertegenwoordigen. Zij tekende “Caroline Victoire Ravanel”.
Marianne Ravanel was op 15 sept. 1786 oud 77 jaar in Darmstadt overleden. Zij zou in Morges aan het Meer van Genève geboren zijn en in 1760 in Holzhausen zijn getrouwd met Johan Caspar Fizer [uitgesproken Fisee]. Zij was gouvernante aan het hof van de Palts-Zweibrücken geweest.
Op 8 aug. 1790 passeerden de bekende Nederlandse schrijfsters Elisabeth (Betje) Wolff geb. Bekker en Agatha (Aagje) Deken mutuele testamenten voor notaris Granger te Trévoux bij Lyon, thans departement Ain, Frankrijk, waarbij zij elkaar tot erfgenaam benoemden. Voor het geval van vooroverlijden van de erfgenaam werd Caroline Victoire Ravanel tot plaatsvervangend erfgenaam aangesteld. Zij werd in die testamenten genoemd Caroline Victoire Ravanel weduwe van Charles Ferdinand Rinsby, ‘capitaine de vaisseau aux service de la republique d’Hollande’.
Uitvoerig onderzoek in archieven in binnen- en buitenland en via de bekende genealogische websites door verschillende literatuurwetenschappers, laatstelijk door Marita Mathijssen, schrijfster van het recente boek “Een vrije geest: Het uitzonderlijke leven van Betje Wolff” (Uitgeverij Balans, 2024), heeft geen nadere biografische of genealogische gegevens over Caroline Victoire Ravanel opgeleverd, noch over Charles Ferdinand Rinsby.
Mogelijk had Carolina Victoire Ravanel in 1786 een relatie (gouvernante?) met de familie Van Tuyll van Serooskerken, eigenaren van het kasteel in Heeze. In het archief van Heeze is vermoedelijk nog geen onderzoek ingesteld.
Gevraagd worden de genealogische en biografische gegevens van Caroline Victoire Ravanel en haar man Charles Ferdinand Rinsby.
Kees Briet - 29 mei 2025 - 11:23
Hier zie ik dat er meer bekend is?
https://neerlandistiek.nl/2022/09/de-jacht-op-een-gouvernante/#comments
Wat niet wegneemt dat het een intrigerende kwestie blijft!
Beligje - 29 mei 2025 - 13:23
Volgens een artikel over Betje Wolff: Bekker, Elisabeth (1738-1804) was Caroline Victoire Ravanel vriendin van Betje Wolff en kwam zij uit Trévoux.
Anneke 12 - 29 mei 2025 - 13:30
Mogelijk had Carolina Victoire Ravanel in 1786 een relatie (gouvernante?) met de familie Van Tuyll van Serooskerken, eigenaren van het kasteel in Heeze. In het archief van Heeze is vermoedelijk nog geen onderzoek ingesteld.
https://www.heemkundekring-hlz.nl/ heeft een goede zoekfunctie, relevante brieven van rond 1776-1795 heb ik zo 1,2,3 niet kunnen traceren.
In 1784 overleed kasteelheer Reinout Diederik Van Tuyll van Serooskerken, hij was getrouwd met Carolina Ursula Philippota van Randwijck, zie https://www.kasteelheeze.nl/kasteel-heeze/geschiedenis/vanaf-de-18e-eeuw
Hun oudste zoon Jan Diederik (1773-1834) erfde het kasteel. Van zijn vrouw Johanna Catharina van Westreenen is wel een correspondentie bekend, zie https://www.heemkundekring-hlz.nl/heemkronijken/item/1049/de-correspondentie-van-een-adellijke-dame-2
Beligje - 29 mei 2025 - 14:26 (laatst bijgewerkt 29 mei 2025 — 16:16 door auteur)
Re: "Gevraagd worden de genealogische [...] gegevens van Caroline Victoire Ravanel [...]"
In een publicatie van Marita Mathijssen staat "Ravanel had een andere tweede naam dan ons bekend was: ze heet in de doopakte Caroline Frederique Ravanel, en ze is in januari 1751 geboren in Zweibrücken. Ze heeft nog een zus en twee broers. Tante Marianne is in 1760 getrouwd met Johan Caspar Fizer in Holzhausen en ze moet in Darmstadt overleden zijn vóór 1786."
Dan kennen we ook haar ouders: François Guillaume Ravanel en Jeanne Roche. En zus Marianne, en broers Louis en François.
[Edit:] Fwiw: ene François Ravanel is in 1760 (Waals) doopgetuige in Leiden:

[Edit2] Het overlijden van Jeanne Roche (verduitst naar Johanna Franziska Roch..) is hier te vinden; d.d. 1 Maart 1805 te Zweibrücken. Dat kan toch eigenlijk niet missen. Met als gevolgtrekking dat ze rond 1721 moet zijn geboren
François Guillaume en Jeanne zullen omstreeks 1745 zijn getrouwd; dat volgt uit de chronologie van het dopen van hun kinderen:
6 Jan 1746 Marianne Ravanel
25 Sep 1748 Louis Henry Guillaume Ravanel
Jan 1751 Caroline Frederique Ravanel
18 Aug 1754 Francois Ravenel
1758 Charles Frederic Ravanel (met dank aan Beligje)
-Bart- - 29 mei 2025 - 14:55 (laatst bijgewerkt 29 mei 2025 — 20:16 door auteur)
De moeder Marie is ms zus Marianne?
EDIT ook nog een broer Charles Frederic Ravanel
Beligje - 29 mei 2025 - 15:14 (laatst bijgewerkt 29 mei 2025 — 16:42 door auteur)
Dat Geneve ook een woonplaats van de familie Ravanel is geweest wordt duidelijk uit de scheepssoldijstaten van 2 VOC opvarenden, afkomstig uit Geneve:
Jean (Jan) Ravanel (in dienst 1719-1731)
Jacques (Jacquis) Ravanel (in dienst 1729-1730)
Overduidelijk familie van elkaar, dat blijkt wel uit beide staten na de vermissing / het overlijden in 1730 van Jacques.
-Bart- - 29 mei 2025 - 15:17
De gedachte dat Charles Ferdinand Rinsby slechts heeft bestaan in het brein van Caroline Victoire Ravanel krijgt bij mij steeds meer voet aan de grond. Ik kan geen spoor van de beste man vinden.
Er is veel onderzoek gedaan door mensen die het zouden moeten weten, en kunnen vinden, met nul resultaat. En dat is op z'n minst verdacht als het gaat om een 'capitaine de vaisseau aux service de la republique d’Hollande'; zo iemand móet sporen hebben nagelaten. Maar hij bestaat nergens, behalve in het testament van Betje en Aagje, waarin hij voor komt als de overleden echtgenoot van Caroline Victoire Ravanel. Informatie die bij Caroline vandaan moet zijn gekomen.
-Bart- - 29 mei 2025 - 19:59
Er zou in ieder geval best sprake kunnen zijn van een verdraaiing (of verfraaiing) van de werkelijkheid. De tweede voornaam van Caroline lijkt ook aan haar fantasie (of iets anders?) ontsproten te zijn. Maar waarom zou je je naam veranderen?
Als ze inderdaad een echtgenoot heeft gehad kan ze zijn voor- en/of achternaam en/of zijn beroep hebben verzonnen. De achternaam kan ook nog totaal anders gespeld moeten worden. En de voornamen moeten misschien wat verduitst, Karl i.p.v. Charles misschien? Als hij tenminste een Duitser was.
Als ik het goed begrijp duikt ze in 1786 op in het notarieel van Heeze en benadert ze in 1787 Betje Wolff.
Via de link in mijn eerste bericht in dit topic:
Betje klaagt daarin over de vele brieven die ze krijgt van ongelukkige mensen die haar hulp inroepen. Daarbij was er een heel dramatische, van een gouvernante, Ravanel, geheten...
Wat kan er toch zo dramatisch zijn geweest? En was het nog iets geworden met die erfenis van tante Marianne? Misschien staat het ergens vermeld en heb ik het gemist, maar is er in Darmstadt gezocht naar een testament?
Beligje - 29 mei 2025 - 22:54
De komst in huis van de Franse voormalige juffrouw van gezelschap, gouvernante of huishoudster Caroline Victoire Ravanel moet daarbij een belangrijke, zo niet doorslaggevende factor zijn geweest.11 Van deze Ravanel is vrijwel niets bekend, alleen dat zij in 1751 is geboren, dat ze in Heeze gewoond had en de weduwe was van Charles Ferdinand Rinsby, scheepskapitein in dienst van de Republiek,
Janny Bijsterveld - 29 mei 2025 - 23:53
Reinout Diederik Van Tuyll van Serooskerken was luitenant ter zee
https://beeldbank.cultureelerfgoed.nl/rce-mediabank/detail/0a7fef6a-59bb-5a76-af71-011da758341d
En is Carolines broer Charles Frederic Ravanel uit 1758 (zie link eerder bericht), Carl Friedrich Ravanel, bruidegom in 1785, vader in 1787 en 1790? Die is nl ook luitenant. En als ik de trouwakte goed lees: ter zee.
https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:3Q9M-C398-FSGV-Q?view=index&cc=3015626&lang=nl&groupId=
https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:3Q9M-C398-FSL5-W?view=index&cc=3015626&lang=nl&groupId=
https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:3Q9M-C398-FSLG-C?view=index&cc=3015626&lang=nl&groupId=
Charles Frederic / Carl Friedrich en Charles Ferdinand, het is wel wat opmerkelijk?
In 1792 wordt hij trouwens ineens Von Schenk genoemd. Deze akte is helaas niet beschikbaar.
https://www.familysearch.org/ark:/61903/1:1:VHQR-GYG?lang=nl
Beligje - 30 mei 2025 - 02:18 (laatst bijgewerkt 30 mei 2025 — 02:23 door auteur)




Naar aanleiding van het vermoeden van Bart dat Caroline Victoire Ravanel mogelijk in strijd met de waarheid in de testamenten van 1790 liet opnemen dat zij weduwe was van Charles Ferdinand Rinsby, is het goed nog te verwijzen naar de volgende documenten afkomstig uit het archief van het Beierse gezantschap in London:
Die handelen over een verzoek om informatie van een heer Bouchet d’Epreville, die getrouwd is geweest met Maria Anna Ravanel, naar de nalatenschap van zijn schoonzuster Eugenie Caroline Theodore Rinsby geb. Ravanel. Zij zou in 1807 in Lowerhill bij Richmond (bij Londen) ten huize van Mrs. Cholmley zijn overleden. Begrijp ik goed dan heeft het gezantschap daarover geen informatie kunnen verkrijgen.
In de National Archives in Kew bevindt zich een vertaling van een in 1810 geverifieerd, in het Frans opgesteld testament van de weduwe Eugenie Caroline Theodora Rinsby. Zie bijlagen. Het testament werd op 13 jan. 1801 in Langton, Yorkshire, getekend.
Deze weduwe Rinsby zou misschien identiek kunnen zijn met Caroline Victoire Ravanel, hoewel haar voornamen daar niet direct op wijzen.
Kees Briet - 30 mei 2025 - 09:04
Hmmm,
Als ik de inhoud van de gegevens die Kees hierboven heeft geplaatst op me in laat werken, dan is de implicatie (met 2 slagen om de arm vanwege de voornamen 'Eugenie Caroline' versus 'Caroline Victoire' en 'Caroline Frederique') dat "de heer Bouchet de Preville, geheimraad van de prins van Twee Bruggen (Zweibrücken) wonende te Zweibrücken" dezelfde zou kunnen zijn als "een heer Bouchet d’Epreville, die getrouwd is geweest met Maria Anna Ravanel". M.a.w. de volmacht van 1786 opgesteld in Heeze, Leende en Zes Gehuchten zou dan verstrekt zijn aan de (evt. toekomstige?, ex?) zwager van Caroline, namelijk de man van haar oudste zus Marianne Ravanel.
Het ontcijferen van het bijgesloten testament gaat (veel) tijd kosten. Heb ik nu en de komende dagen even niet....
-Bart- - 30 mei 2025 - 10:39
Deze laatste gegevens zijn al sinds afgelopen maart bekend zie ik: https://maritamathijsen.wordpress.com/2025/03/22/naar-trevoux/
Ik mis ze dan wel bij de verder uitgebreide gegevens van de vraagstelling. Daarin wordt ook gezegd heeft geen nadere biografische of genealogische gegevens over Caroline Victoire Ravanel opgeleverd terwijl in een bericht uit september 2022 https://neerlandistiek.nl/2022/09/de-jacht-op-een-gouvernante/#comments al staat vermeld Ravanel had een andere tweede naam dan ons bekend was: ze heet in de doopakte Caroline Frederique Ravanel, en ze is in januari 1751 geboren in Zweibrücken. Ze heeft nog een zus en twee broers. Tante Marianne is in 1760 getrouwd met Johan Caspar Fizer in Holzhausen en ze moet in Darmstadt overleden zijn vóór 1786.
Op de huwelijksakte van tante Marianne heeft nog een Ravanel getekend, ik kan de naam verder niet goed lezen:
Er is dus al met al aardig wat bekend over Caroline en al haar aliassen. En denkelijk ook over haar beweegredenen...
In 1788 vertrekken Wolff en Deken als welgestelde dames naar Frankrijk: door hun goedverkopend werk en door wat erfenissen zaten ze er warmpjes bij - zie https://maritamathijsen.wordpress.com/wp-content/uploads/2023/09/wolfftrevouxreisbilderdijkjaarboek.pdf Hier valt ook te lezen dat ze hun vermogen kwijtraken, teruggaan naar Nederland en moeite hebben de eindjes aan elkaar te knopen.
Via de eerste link in dit bericht is ook te lezen dat Wolff en Deken geen contact met mevrouw Ravanel meer hadden. Heeft dit misschien iets te maken met het verdwenen kapitaal? En hoe is het eigenlijk verder gegaan met hun testament uit 1790? Misschien was er niets meer te testeren, maar wordt een testament niet afgehandeld? Of vervangen door een nieuw testament?
Wat betreft de vertaling uit 1810 van het testament van Caroline wordt het mij ook te tijdrovend om de inhoud te ontcijferen. Het zou fijn zijn als je de concrete zaken er voor ons uit kunt halen. Bijvoorbeeld of hier onomstotelijk bewijs wordt geleverd van Rinsby's bestaan. Want daar twijfel ik toch ook wel erg aan.
Beligje - 30 mei 2025 - 13:26
Reinout Diederik Van Tuyll van Serooskerken (1747-1784), de kasteelheer uit Heeze, was als ik het allemaal goed begrijp een volle neef van Belle van Zuylen oftewel Isabella Agneta Elisabeth van Tuyll van Serooskerken die in 1787 de roman Sara Burgerhart van Aagje Deken en Betje Wolff in het Frans vertaalde:
De ‘Sara Burgerhart’ maakte grooten opgang. In 1786 was er reeds een derde druk van noodig, want het was toen ‘het handboek onzer jongelieden en de favorite der beste jonge lieden’ geworden. Ook verscheen er in 1787 eene Fransche vertaling van, bezorgd door Mad. De Saint-Hyacinthe de Charrière née J.A. van Tuyll van Serooskerken
van https://www.dbnl.org/tekst/wink002ontw06_01/wink002ontw06_01_0010.php#111
Allemaal al bekend natuurlijk, maar is dit geen aardig plausibele verklaring voor de brief van Caroline Victoire Ravanel aan Bettje Wolff? Zij kan het boek natuurlijk op eigen houtje hebben ontdekt - maar misschien ook via haar werkgever, in 1787 de weduwe Tuyll van Serooskerken?
Beligje - 30 mei 2025 - 14:09
Eerder vroeg ik me af Wat kan er toch zo dramatisch zijn geweest? Je bent geneigd te denken dat het om een drama in Caroline Ravanels persoonlijke leven ging.
Maar als zij idd gouvernante op het kasteel van Heeze was, kan het dan ook iets te maken hebben gehad met het lezen van Sara Burgerhart?
De schrijfsters Betje Wolff en Aagje Deken publiceren in 1782 een opmerkelijk en vernieuwend boek. Het gaat over de negentienjarige wees Sara Burgerhart: een jonge vrouw op zoek naar geluk en liefde. De inhoud is vooruitstrevend omdat het boek een pleidooi is voor de ontwikkeling van vrouwen - zoals de canon van Nederland het omschrijft https://www.canonvannederland.nl/nl/saraburgerhart
Die inhoud is nogal in tegenspraak met de opvoeding van en het onderwijs aan adellijke meisjes - zie https://www.heemkundekring-hlz.nl/heemkronijken/item/819/de-bewoners-van-kasteel-heeze-van-1796-tot-1901-5
De doctoraalscriptie waar dit artikel op gebaseerd is gaat over een wat latere periode maar het zal 10 jaar eerder niet anders zijn geweest.
Zou de auteur Klaasje Douma nog behulpzaam kunnen zijn bij het onderzoek naar Caroline Ravanel? Of is zij al benaderd?
Beligje - 30 mei 2025 - 15:33

Hierbij de voorlopige transcriptie van het vertaalde testament van Eugenie Caroline Theodora Rinsby. Zij noemt "madame de Preville in Manheim" haar zuster. Dat was dus Maria Anna Ravanel, die op 28 febr. 1775, waarschijnlijk in Zweibruecken, trouwde met Joseph (Bouchet) d'Epreville, geheimraad van de vorst van Zweibruecken. Zij kan niet anders dan dezelfde persoon zijn als Caroline Victoire Rinsby geb. Ravanel.
Charles Ferdinand Rinsby blijft voor alsnog een mysterie.
Misschien zou Mrs Cholmley in Lowerhill bij Richmond kunnen worden teruggevonden.
Kees Briet - 30 mei 2025 - 20:23
Deze al bekend? Slecht leesbare akte overigens.
https://www.deutsche-digitale-bibliothek.de/item/PDT4BXKODA4LAFUBKT4GH5YQXZLKTMJ2
Deze is beter leesbaar:
En zie o.al. blz 123-124. Fictie en feiten door elkaar heen?
https://www.dbnl.org/tekst/_med009200401_01/_med009200401_01.pdf
En blz 30 bovenaan
https://libstore.ugent.be/fulltxt/RUG01/001/256/506/RUG01-001256506_2010_0001_AC.pdf
En deze

waarschijnlijk allemaal al bekend bij de vraagsteller.
Bas - 31 mei 2025 - 09:05 (laatst bijgewerkt 31 mei 2025 — 10:18 door auteur)
Ja, dat verhaal over een kind is al ontkracht las ik o.a. hier https://neerlandistiek.nl/2022/09/de-jacht-op-een-gouvernante/#comments
En hier bij toeval een antwoord op mijn eerdere vraag betreffende het testament https://maritamathijsen.wordpress.com/2019/06/22/aagje-deken-stierf-aan-verdriet/, Aagje ging blijkbaar na Betjes overlijden ging nog naar de notaris om een nieuw testament op te maken, waarbij ze de schamele erfenis overmaakte aan Betjes nicht.
Ik ben nu dus al mijn eigen vragen aan het beantwoorden. Waarschijnlijk is alles wat geopperd wordt inderdaad al bekend of eerder bedacht, maar een reactie is altijd prettig.
De combinatie van de (voor)namen Eugenie Caroline Theodore is niet erg gebruikelijk. Ik vond één naamgenote via geneanet. Wie Was Wie geeft er precies 0. Zelfs met alleen Eugenie Theodore is er maar één hit.
Beligje - 31 mei 2025 - 14:06
Ter verificatie en onderscheid tussen feit en fictie zou ik ook graag nog bewijs vinden van het huwelijk van "[...] Maria Anna Ravanel, die op 28 febr. 1775 [...] trouwde met Joseph (Bouchet) d'Epreville". Dat zou 'body' geven aan wat veronderstellingen, en bijvoorbeeld ook aan de gevolgtrekking "Zij kan niet anders dan dezelfde persoon zijn als Caroline Victoire Rinsby geb. Ravanel."
Want dat Caroline Frederique Ravanel alias Caroline Victoire Rinsby geb. Ravanel alias Eugenie Caroline Theodore Rinsby geb. Ravanel bestaan heeft staat als een paal boven water. En dat het hier (vermoedelijk) steeds om dezelfde persoon gaat, dat begint wel heel aannemelijk te worden.
Tegelijkertijd doen de meerdere alias-voornamen mij het ergste vermoeden over de rest van de gegevens, vooral als ze (evident) bij deze Caroline vandaan zijn gekomen. Bijvoorbeeld de Marinekapitein Charles Rinsby => niet aangetroffen. Of de broer die in Trévoux zou wonen (komt die voor in enig formeel? document) => in ieder geval: niet aangetroffen.
Natuurlijk is 'niet aangetroffen' geen bewijs van 'bestaat niet'. Maar dat 'niet aangetroffen' is voor een zee-kapitein in dienst van de Nederlandse republiek toch voldoende reden om erg argwanend te worden. Combineer ik dat met de rijke variatie aan toch klinkende voornamen, en de feiten dat ze rond 1786 onderdak heeft in Heeze of omgeving, van 1787/88 tot (minstens) 1790 (uiterlijk 1797) bij Betje en Aagje, en vanaf rond 1800 tot 1807 bij een Mrs. Cholmley in de buurt van Londen, blijkbaar altijd bij gerespecteerde mensen die ook niet armlastig zijn; 'upper class', dan doemt bij mij het beeld op van een 'con-woman'. Een charmante vrouw, ontwikkeld, goed communicator (lees ook: gladde praatjes..) die het met de waarheid niet nauw neemt, en opportunistisch van onderkomen, woonplaats (land!) én naam wisselt. Dat ze het voor elkaar kreeg in Betje's en Aagje's testament te komen spreekt boekdelen m.i., of ze er uiteindelijk nou wel of niet beter van geworden is.
-Bart- - 1 jun 2025 - 15:11 (laatst bijgewerkt 1 jun 2025 — 15:45 door auteur)
Om reacties (en nieuwe onderwerpen) te plaatsen op het Stamboom Forum dient u eerst in te loggen! Nog geen lid? Registratie is gratis en snel!
Bedankt, uw melding is verstuurd aan de moderators.