Dat laatste hoor je meestal als je een "foutmelding" doet aan een van de deelnemers aan Genlias en het blijkt dat de naam goed uit de akte is overgenomen.
Maar je weet zeker dat de ambtenaar een kennelijke vergissing heeft gemaakt.
Dat de akte niet gewijzigd kan worden, heb ik vrede mee.
Maar dan ben ik er nog niet.

Wat is GenLias en wat is de bedoeling?
Hiervoor heb ik even de homepage opgezocht van GenLias en kwam het volgende tegen:

Ambitie

Genlias is het product van de vereende inspanning van een groot aantal samenwerkende archiefinstellingen in Nederland. De naam is een samentrekking van de woorden "genealogie" (stamboomonderzoek) en "lias" (een bundel aaneengeregen papieren, een vroeger veel gebruikte bewaarmethode).

Genlias onderscheidt zich op drie manieren:

    * Betrouwbaarheid
      Door het gebruik van informatie uit de authentieke akten van de burgerlijke stand bereikt Genlias een hoge mate van betrouwbaarheid.
    * Kwaliteit
      Genlias is functioneel een optimaal systeem voor het ontsluiten van Nederlandse genealogische gegevens in een gebruikersvriendelijke omgeving.
    * Landelijk zoeken
      Genlias is een landelijke database. U zoekt in heel Nederland. Provinciegrenzen spelen geen rol.

Het is het streven van het Nederlands archiefwezen om binnen afzienbare tijd de gehele openbare burgerlijke stand in Genlias ingevoerd te hebben. Deze wordt bovendien nog aangevuld met extra informatie uit oudere bronnen en uit successiememories.

Maar de ambitie ligt hoger. Familieonderzoek is aktieve geschiedbeoefening, die het mogelijk maakt antwoorden te vinden op vragen als: hoe leefden onze voorouders? Wat deden zij voor de kost? Waren zij arm of rijk? Zo'n speurtocht in het verleden kan een werkelijke "historische sensatie" zijn."

Tot zover het citaat van de pagina op: http://www.genlias.nl/nl/page21.jsp

Simpel gezegd is het niets anders dan een grote elektronische index op aktes, waarbij zorgvuldigheid voorop staat.
In mijn ogen is het ook de bedoeling met behulp van een index iets gemakkelijk terug te kunnen vinden.

Maar wat nu te doen als een ambtenaar een kennelijke fout heeft gemaakt?

Laat onderstaand voorbeeld het verduidelijken. Ik ben op zoek naar "de Bree" en krijg op een bepaald moment de volgende indexering van een akte voorgeschoteld:

Bron      Burgerlijke stand - Overlijden
Archieflocatie     Gelders Archief
Algemeen     Toegangnr: 0207
Inventarisnr: 33195
Gemeente: Vuren
Soort akte: overlijden
Aktenummer: 2
Aangiftedatum: 18-02-1950
Overledene     Dirk Slijkoort
Geslacht: M
Overlijdensdatum: 17-02-1950
Overlijdensplaats: Vuren
Vader     Hermen Slijkoort
Moeder     Christina van Tilburg
Partner     Martina de Bree
Relatie: echtgenoot
Nadere informatie     geboortepl: Vuren; oud 81 jaar; wedn.v. Teuntje Bakker; beroep overl.: zonder beroep; beroep vader: geen beroep vermeld; beroep moeder: geen beroep vermeld

Niets mis mee zul je zeggen. Maar uit nader onderzoek blijkt dat het niet gaat om Martina de Bree, maar om Martine de Bie! Zie onderstaande huwelijksakten:

Bron      Burgerlijke stand - Huwelijk
Archieflocatie     Stadsarchief Dordrecht / DiEP
Algemeen     Gemeente: Hardinxveld
Soort akte: Huwelijksakte
Aktenummer: 19
Datum: 03-09-1898
Bruidegom     Jacob van den Heuvel
Geboortedatum: 02-03-1873
Leeftijd: 25
Geboorteplaats: Hardinxveld
Bruid     Martina de Bie
Geboortedatum: 00-00-1870
Leeftijd: 28
Geboorteplaats: Gorinchem
Vader bruidegom     Klaas Jacob van den Heuvel
Moeder bruidegom     Dirkje van Willigen
Vader bruid     Adrianus de Bie
Moeder bruid     Janna van Willigen
------------------------------------
Bron      Burgerlijke stand - Huwelijk
Archieflocatie     Gelders Archief
Algemeen     Toegangnr: 0207
Inventarisnr: 8971
Gemeente: Vuren
Soort akte: Huwelijksakte
Aktenummer: 5
Datum: 27-05-1904
Bruidegom     Dirk Slijkoort
Leeftijd: 35
Geboorteplaats: Vuren
Bruid     Martina de Bie
Leeftijd: 34
Geboorteplaats: Gorinchem
Vader bruidegom     Harmen Slijkoort
Moeder bruidegom     Christina van Tilburg
Vader bruid     Adrianus de Bie
Moeder bruid     Janna van Willigen
Nadere informatie     beroep bg.: voerman; beroep bruid: zonder beroep; beroep vader bg.: geen beroep vermeld; beroep moeder bg.: geen beroep vermeld; beroep vader bd.: landbouwer; beroep moeder bd.: zonder beroep; weduwnaar van Teuntje Bakker; weduwe van Jacob van den Heuvel
-----------------

Aangezien ik om welke reden dan ook niet het hele land ga doorcrossen om persoonlijk te constateren wie er een fout heeft gemaakt (invoerder of ambtenaar), leg ik dit voor aan het betreffende archief.

Laten wij er van uit gaan dat ik gelijk heb, de ambtenaar ging de fout in.
Zou het dan niet handig zijn dat deze geconstateerde vergissing als EXTRA aantekening, dus (zoek)ingang, geplaatst werd bij de foutieve gegevens door het betreffende archief?

Je verandert daarmee niets aan de originele gegevens.

Volgens mij maak je het iedere zoeker - ook de archiefbezoeker - het een stukje gemakkelijker om bijelkaar behorende familieleden ook terug te vinden.

Graag uw mening c.q. uw ervaring.

Met vriendelijke groet,
PJ

Vele vele overl. akten uit de burg. stand bevatten foutieve gegevens die via de aangevers aan de ambtenaar der burgelijke stand zijn opgegeven en ook een ambtenaar kan het verkeerd hebben verstaan.

Derhalve zijn vele voornamen, soms familienamen en ook patronym onjuist.

De gegevens in Genlias worden meest door vrijwilligers ingeklopt.

Akten dienen door de inkloppers worden afgeschreven zoals ze in de akten staan beschreven.

Het is niet de taak van een inklopper om gegevens in een akte te gaan vergelijken met hoe het zou moeten zijn.

Indien een verschrijving plaats vindt door een inklopper en het wordt geconstateerd door een onderzoeker dan kan er een foutmelding worden toegezonden naar het archief die de documenten in behering heeft en nadat de fout is waargenomen wordt de correctie bij een volgende run toegepast.

Het progamma dient herschreven te worden zoals U het voorstelt.

Wat denkt U van de voornamen van ouders bij een huwelijk?

Die zijn vaak ook weer anders dan bij hun eigen huwelijk en de voornamen van de ouders zijn ook niet gelijk bij hun geboorteakten.

Ik begrijp dat het makkelijk zou zijn om vanuit de stoel thuis alles simpelweg te kunnen invullen, maar zo werkt de genealogie niet altijd.

Wat te denken over de afschrijvingen van ONA en ORA, weeskamer, voogdij noem maar op.

Genlias bevat ook gegevens van voor 1811.

Het kost nu al moeite om vrijwilligers te vinden voor alle projecten.

U vraagt de mening van de lezers en om onze ervaring.

Ik zou zeggen, niet doen en alleen afschrijven wat er daadwerkelijk geschreven staat in een akte.

In een gezin met vele kinderen, kan de voornaam van moeder bij een geboorte verschillend geschreven worden en een huwelijkakte wordt opgemaakt vanuit de extract van geboorte.

De ene keer Margaretha, de andere keer Margreet, dan weer Grietje, de andere keer weer Gretha en ga zo maar door.

Wat te denken, hoe te handelen met personen uit het buitenland!

De onderzoeker dient bij zijn onderzoek de verantwoording te nemen hoe hij een en ander op een zo correct mogelijk wijze in zijn bestand gaat verwerken.

Gr.

Everardus

Geachte heer Everardus,

Mijn titel is gewijzigd. Het zinsdeel dat ONGEVRAAGD werd verwijderd, luidde: "Het staat in de akte, dus is het zo!"

U heeft mijn tekst niet goed gelezen of begrepen. Ik be- c.q. veroordeel het overschrijven door vrijwilligers juist NIET. Ik weet namelijk hoe moeilijk het is andermans en deels andersoortige handgeschreven teksten te ontcijferen!

Maar hier gaat het helemaal niet over.

De essentie is: als er in de akte een kennelijke fout is gemaakt door de toenmalige ambtenaar en de HUIDIGE archiefmedewerker wordt er op gewezen (met bewijzen), zou het dan mogelijk zijn om een aanvullende ontsluitingsbron te creëren bij de geindexeerde gegevens bij Genlias of andersoortige systemen.

Met vriendelijke groet,

PJ.

[Tekst door schrijver aangepast op 23 juli 2009]

Sorry voor U, ik heb geen titel gewijzigd of tekst verwijderd.

Ik geef mijn mening als forumlid.

Ik begrijp U insteek, maar mijn mening is niet doen.

Gr.

Everardus

Geachte heer Everardus,

Mijn excuses. Ik trek mijn woorden omtrent de titel terug.

Met vriendelijke groet,

PJ

Beste PJ,

Ik begrijp je vraag, maar ik denk dat het einde dan zoek is. Ten eerste ben ik het met Everardus eens dat het onbegonnen werk is. Maar dan, ik kom met bewijzen dat iets fout is. Waar ligt de grens? Wanneer is iets een bewijs? Soms denk ik iets 100% zeker te weten, met div. akten bewezen en dan blijkt het toch weer net even anders te zijn.

Dan: wanneer is het fout?

Kijk maar eens naar dit voorbeeld, dat ik een poosje geleden voor iemand in het archief bekeken heb.

http://www.stamboomforum.nl/hulp/2/16745/0

De eigen echtgenoot die bij volle leven (en volle verstand?) nooit precies weet hoe zijn vrouw heet.

Natuurlijk zijn er dingen die zo klaar zijn als een klontje, maar ik denk toch dat de minder duidelijke fouten het onmogelijk maken om in de akten te gaan wijzigen of voetnoten toe te gaan voegen. En dan niet: het staat in de akte, dus het is zo! Bij de archieven weten ze best dat er veel fouten in de akten staan. Maar gewoon, wat is je doel? De akten ontsluiten en voor anderen toegankelijk maken. En wat eenieder daar dan mee doet, moet men zelf weten.

Maar het kan heel lastig zijn, dat is een feit.

Groeten, Mirjam

Beste mevrouw Van Rooijen,

Allereerst mijn dank voor uw reactie.

Ik heb uw verwijzing geopend en met grote interesse de verhalen doorgespit. Aangezien wij de werkwijze van de toenmalige ambtenaar niet weten, is niet te achterhalen waarom zulke fouten zijn gemaakt.

Het feit is dàt ze gemaakt zijn. En het waarom is in mijn vraagstelling niet aan de orde.

Ook ik weet dat het in ieder geval vóór 1811 uitsluitend "van horen zeggen" was. En aangezien velen zelf niet konden lezen en schrijven, wisten zij nooit of alles wel goed was over gekomen.

Waar het mij om gaat - ik ben blij dat u ook een gebruiker bent van GenLias - dat, als er wel verwijzingen in GenLias of ander systeem zouden zijn, men enorm veel tijd zou besparen op het onnodig oplossen van puzzels.

Ik neem aan dat bijna iedereen, die een programma gebruikt om zelf de gegevens te ontsluiten, wèl een aantekening maakt c.q. een relatie tussen de betreffende gegevens legt.

Met vriendelijke groet,

PJ

Hallo,

Ten eerste is Genlias alleen een doorgeefluik.

Boven elke akte staat de vindplaats in een provinciaal archief, en daar kunt u fouten ed doorgeven,

en voorstellen opperen.

Originele aktes mogen niet gewijzigd,

en het friese archief Tresoar noemt het ook wel eens "er moet wat te puzzelen overblijven".

Uit de meeste 'fouten' komen mensen ook wel. Je moet er even op bedacht raken, maar dan vind je echtparen en hun kinderen ook met alleen de combinatie van hun voornamen - of met een boel ? of *

Genlias heeft daarom ook de mogelijkheid "begint met" - en dan is 3 letters genoeg.

Toch krijgen bij Tresoar aktes wel eens een "Opmerking" mee - als het echt te lastig is,

en als uit andere aktes andere schrijfwijzen bleken.

Wat dat betreft is aan uw voorstel weinig nieuws.

Soms was dat invoerders blijkbaar bekend of het viel hen op als ze een paar jaren invoerden -

en anders moet ze wel zelf zo aanleveren, de corrigeerders gaan niet aktief iedereen uitspitten.

Voorbeeldjes:

hallo nogmaals,

Nog iets,

in de dtb voor 1811 heb je veelal geen achternamen,

dus dat hele fout in akte gedoe is eigenlijk 1 groot ervaring opdoen om te spelen met schrijfwijzen en combinaties van voornamen, zodat je straks uit de dtb kunt komen.

Archieven hebben soms al de mogelijkheid om te zoeken met gestandariseerde namen

met Grietje ipv Grijttje of Grittie of de andere 30 manieren, die je dan zelf maar moet bedenken.

Of met een fuzzy- of soundex - ze showen dan ook alle varianten die er maar een klein beetje op lijken.

Verder heeft een archief talloze soorten bezoekers.

Zoals u aan mijn voorbeelden kunt zien moeten de huwelijken in sommige regio's nog aangevuld met ouders, en geboorteplaatsen.

Overijssel geeft enkel naam en datum bij de overlijdens, verder niets.

Sommige archieven geven voorrang aan de geboortes, of hebben juist nog geen geboortes.

Sommige archieven staan helemaal nog niet op internet.

Mensen die al jaren zoeken, zijn door de aktes heen, en schreeuwen om de dtb.

Mensen die door de dtb heen zijn willen de voogdijboeken en de cohieren.

En dus heeft elk archief groepen vrijwilligers die met diverse bronnen bezig zijn,

zodat er voor ieder wat is.

En dus geven ze wellicht geen prioriteit aan het ombouwen van een invoerformulier en alles weer langslopen.

Verder zijn diverse archieven bezig met de echte aktes inscannen, zodat maar iedereen voor zichzelf kan zien waar een 'fout' zit en hoe die uitgelegd moet.

De roep om echte aktes en meer bronnen is volgens mij momenteel groter dan die naar met opmerkingen omgeven aktes.

mvg Margreet

Ja Margreet, ik denk dat je daar de essentie te pakken hebt.

Waar ligt de prioriteit?

Ik ben al ontzettend blij dat er zoveel op internet komt, langs diverse wegen. En hoewel best wel handig met de computer kan ik niet overzien wat zo'n aanpassing van een invoermogelijkheid aan extra werk en consequenties inhoudt.

Als ik zou mogen stemmen/kiezen dan ga ik voor het scannen van de akten, kunnen wij zelf lezen waar de "problems" zitten.

Enfin wat genlias betreft, waar ik overigens wel voor de vele  vrijwilligers die inkloppen bewondering heb, is toch een mooie aanvulling resp. controlemogelijkheid.

Vr.gr. Wil W.