Dank, Sylvia.
Ik moet beginnen met mezelf te corrigeren. In de akte van overlijden van F. A. d.d. 1884 staat bij nader inzien geen "Hauptmann" maar "Kaufmann". Dat lost al een boel verwarring op.
Dat deel van de puzzel naar aanleiding van de bijdrage van Sylvia is veel duidelijker geworden. Captain William Mackenzie die op Java is onder Raffles, is naar het zich laat aan zien in 1817 weer naar Engeland vertrokken, en is in 1838 overleden. Hij lijkt dus een geheel andere persoon te zijn geweest dan de W. Mackenzie die - samen met F. Mackenzie en 'Douglas' - in 1830 vanuit Liverpool op Java arriveert. En die - naar alle waarschijnlijkheid gezien de tijdlijn - in ieder geval samen met 'Douglas' de firma "Douglas, Mackenzie en co." bedrijft.
Er is dan geen 'gat' meer tussen ~1815 en ~1830 op Java. Er is geen veronderstelde militaire achtergrond meer. Wat dat betreft ook geen issue met de overlijdens gegevens uit de almanak, waarbij de 'Zeevarende' William Mackenzie in 1852 te Padang is overleden. En ook het feit dat er geen Nederlands militair stamboek te vinden is van een W. Mackenzie (wat ik wel verwacht had te vinden van zo ergens tussen 1815 en 1830) is dan verklaard. Deze militair is in 1817 van Java vertrokken.
Maar er zijn nog wel veel onduidelijkheden. W. en F. Mackenzie arriveren op Java in 1830; Francis was al op Ternate in 1824, en dat lijkt dezelfde persoon, maar dat is niet zeker. Vervolgens bedrijft men van 1830 tot 1837 te Batavia de firma "Douglas, Mackenzie en co."; Francis is scheepskapitein / gezagvoerder op een schip van een andere eigenaar, en komt in 1838 te Grissee te overlijden.
De firma wordt in 1837 opgedoekt, de boel (ook privé eigendommen) wordt verkocht, en W. Mackenzie reist daarna (juli) 1837 naar Padang. Het lijkt er dus op het eerste gezicht op dat hij zich - met zijn gezin - al in 1837 te Padang vestigt, maar in 1839 staat er met zoveel woorden "William Mackenzie intends to leave Java" waarna hij een paar maanden later ook werkelijk vertrekt; naar Sydney. En in 1838 is te Batavia Francis Alexander geboren. Is hij alleen "op verkenning" geweest naar Padang in 1837? En hoe zit dat met vertrek naar Sydney, terwijl hij in 1852 te Padang lijkt te zijn overleden? En wie is H. Mackenzie, met wie hij in 1837 naar Padang reist? Is dat Hector die in 1838 en 1839, net als WIlliam in de almanak staat als inwoner van Batavia? De gegevens in de almanakken lopen vaak op de werkelijkheid achter trouwens. En belangrijk: wat doet hij in de periode ~1840 tot 1852, verondersteld in Padang, waar hij dus komt te overlijden, en waar zijn dochters ook trouwen?
En dan de vragen waar het de vraagstelster echt om begonnen was: zijn partner. Kuan Yin, Qua Itnis Tjeng en Qui geboren Itnis lijken mijns inziens dezelfde persoon te zijn. We weten dat zij de moeder is van Seline in 1835 en Francis Alexander in 1838, en - vermoedelijk toch ook - van Kathinka in 1836. De relatie tussen William en Qui (laten we haar zo maar even noemen) is dus hoogst vermoedelijk ontstaan te Batavia tussen 1830 en 1834. Seline zal ~augustus 1834 te Batavia zijn verwekt. Ze zijn tot 1839 niet getrouwd, want de kinderen worden gezamenlijk ergens in 1839 (RA 1840) erkend. Tenminste, dat is wat toch is af te leiden uit de almanak van 1840 blz 243. Is die erkenning naar aanleiding van hun - of zijn? - vertrek van Java? Daar lijkt het op. Maar de erkenning kan ook héél goed naar aanleiding van een bijvoorbeeld te Syndey in 1839 gesloten huwelijk zijn. In de Duitse overlijdensakte van F.A. van 1884 staat 'Ehefrau' wat suggereert dat ze gehuwd waren. En is ze dezelfde persoon als Qui die in 1897 te Batavia is overleden? Dat laatste is echt een volkomen schot in het duister, maar het zou kunnen.
Al met al lijkt 'Qui' mij eerder een vrouw met Chinese roots afkomstig uit Batavia, dan een 'Sumatraanse prinses', maar dat terzijde.
Om meer duidelijkheid te krijgen lijkt het mij zaak om na te trekken:
===================================================
1) De geboorten, beter erkenning van de kinderen. Zou te vinden moeten zijn in vermoedelijk de bijregisters van Batavia in 1839. Helaas zit er een gat (1836...1844) in de inventarisatie van Leo Janssen hier, zodat ik geen idee heb of dit register bij de LDS in te zien is
2) De overlijdens van William (1852 te Padang; helaas is van rond die tijd alleen Padang 1854 in de inventarisatie te vinden) en toch ook maar Qui (1897 te Batavia, volgens inventarisatie "1897 1e bijregister * 1357943 (item 25)") en natuurlijk Francis (in Grissee bij Soerabaja in 1838, niet in de inventarisatie hier)
3) De huwelijken te Padang in 1857 (Seline) en 1863 (Kathinka). Ook die jaartallen zie ik niet terug in de inventarisatie
=> Een schamele oogst aan filmnummer om na te trekken. Ik weet dat er op de website van de IGV ergens een nieuwere, completere inventarisatie staat. Helaas alleen te benaderen als je daar als lid toegang toe hebt. En er is ook nog dit document van Leo Janssen waar méér in staat, maar minder fijnmazig. En dus meer op goed geluk:
Voor Padang:
Perkawinan Eropa (Huwelijken Eropa) 1830-1910 - FHL INTL [ 1474370 ] (nazoeken voor jaartallen 1857 en 1863)
Kematian Eropa (Overlijden Eropa) 1829-1877 - VAULT INTL Film [ 1474371 ] (nazoeken voor 1852)
Voor Batavia erkenningen of geboorten 1839 lijkt het er op dat dat jaar niet is verfilmd en de BS vermoedelijk verloren is gegaan
Voor Soerabaja:
Kematian Eropa 1829-1856, 1860-1863 - VAULT INTL Film [ 1474353 Items 9 - 10 ] (nazoeken voor het jaartal 1838)
=> Er zijn dus m.i. 4 LDS films die - mogelijk - een oorspronkelijke akte op zouden kunnen leveren met meer gegevens die ook meer duidelijkheid in dit vraagstuk zouden kunnen brengen. In te zien bij één van de familycenters van de LDS ("Mormonen") na hiervoor een afspraak te hebben gemaakt.
En er is dus een betere inventarisatie dan die ik zojuist heb gebruikt. Correcties en aanvullingen zeer welkom!