Ik probeer te achterhalen waar het patroniem (Jans:) bij mijn oudgrootvader Maarten van Hagen in de Zuid-Hollandse klappers op het dopen over de periode 1756-1775 in district IX vandaan komt.
Van hem is geen doopaantekening te vinden.
Maarten ging op 3 januari 1744 in Berkel en Rodenrijs in ondertrouw, trouwde daar (Gerecht) op 25 januari 1744 met Cornelia Jacobsdr. Reijneveen, liet in 1745 (Berkel), 1747, 1756 en 1760 (Nootdorp) kinderen dopen, was in 1748, 1749, 1752 en 1759 doopgetuige (peetvader), gaf in 1759 en 1761 in Vrijenban de lijken van zijn oudste zoon en vrouw aan en was op 9 november 1781 in Stompwijk getuige bij de ondertrouw van zijn zoon Jan (mijn oudvader).
In al deze akten en aantekeningen wordt zijn achternaam alle kanten op verbasterd, maar er wordt nergens een patroniem vermeld. Hij ondertekende zijn ondertrouwakte in 1744 met “Maarten Van Hagen” en die van zijn zoon in 1781 met “Ma V Hagen”.
Eén kind, Maria (waarvan overigens ook geen doop te vinden is) overleed na invoering van de burgerlijke stand en ook in haar overlijdensakte (14 oktober 1813, Pijnacker) staat geen patroniem bij de naam van haar vader.
Het is mij dan ook een raadsel waar het patroniem in de klappers op het dopen 1756-1775 vandaan komt. In de klappers op het dopen én trouwen 1736-1755 stond overigens geen patroniem.
Misschien is er ergens een mij onbekende notariële akte, maar dan nog is mijn vraag hoe de samensteller van de klappers daaraan gekomen is en waarom hij (of zij) die als ‘bron’ gebruikt heeft.
Heeft iemand een idee hoe ik achter de herkomst van dit patroniem zou kunnen komen?
Ik vermoed namelijk dat de naam van mijn oudovergrootvader geen Jan was, maar Bernardus of Barend. Als echter het patroniem in de klappers juist is, dan moet dit vermoeden fout zijn en moet ik in een andere richting gaan zoeken.
 

Er is inderdaad een verwijzing naar het Rechterlijk Archief (RA), waarschijnlijk van Berkel

Dat klopt, maar in de trouwakte staat geen patroniem.
 

Hieronder de inschrijving uit het RA Berkel.
Het lijkt me mogelijk, dat het Van (met een hoofdletter) 
degene die de index heeft gemaakt op het verkeerde been heeft gezet,
hoewel het toch prachtig te lezen is.

Hoe dan ook, zover ik het kan beoordelen, is Maarten nergens
met een patroniem aangeduid.
 

De enige valide reden om aan te nemen dat zijn patroniem 'Jan' zou zijn is m.i. te vinden in de namen van zijn zoons. De eerste heet Jacob (*1745) , maar die is klaarblijkelijk vernoemd naar de vader van zijn vrouw Cornelia Jacobsdr. Reijneveen. De tweede heet Jan (* 1747). Zie b.v.  https://www.genealogieonline.nl/heemskerk-door-de-eeuwen-heen/R500964.php 

Overigens is exact hetzelfde onderwerp ook hier al eens aan de orde gekomen. Relevant: "Bij de doop van zoon Jan in 1747 te Nootdorp was getuigen Jan van Hage. Vader werd genaamd Marte van Haage en moeder Cornelia Reijne Veen":

Daar komt ook deze suggestie nog langs, voor wat het waard is.

Wat ook wel opvallend is is het gat tussen het 2e kind (1747) en het 3e (1756). Het vermoeden zou kunnen ontstaan dat ze in die periode elders kinderen hebben laten dopen.

In Bleiswijk werd een Jan Maertensz van Hage begraven (kennelijk een broer van Barent Maertensz van Hagen).
29- 5-1732 434,102 Hage, Jan Maartens van pro deo

Het lijkt mij dat daar een link zit.

Beide bovenstaande verklaringen (voorzetsel als patroniem gelezen) en naam tweede zoon zouden kunnen, alleen zou het dan logischer geweest zijn als dat patroniem in de klappers op het trouwen en het dopen van 1736 t/m 1755 (waarin werd getrouwd en de eerste twee zonen werden gedoopt) had gestaan en dat is niet zo. Dat patroniem duikt pas op in de klappers op het dopen van 1756 t/m 1775.
Bovendien werden de 'regels' van de vernoeming niet altijd gevolgd; zo kreeg de hierboven genoemde zoon Jan als eerste kind ook een zoon die hij Jan noemde terwijl zijn vader Maarten en schoonvader Hendrik heette.

Ook ik heb vermoed dat er in de periode tussen 1747 en 1756 andere kinderen van dit echtpaar zijn gedoopt, maar in de klappers op het dopen in de districten I t/m XVI zijn ze niet te vinden. Ook het raadplegen van databases van archieven van Delft, Leiden en Rotterdam, doopfiches (op FamilySearch) van Gouda en Schiedam en het doorspitten van doopboeken van kleinere plaatsen (zoals Kethel) heeft niets opgeleverd.

@ forumleden,

Bovenstaande vraag loopt ook bij een ander forum. Gezocht: herkomst patroniem bij Maarten van Hagen, getrouwd 1744 Berkel en Rodenrijs, in de klappers op het dopen 1756-1775, district IX, Zuid-Holland - Zoekvragen Nederland - Het StamboomVragenForum

Wellicht goed om te weten om dubbel werk te voorkomen.

@ Ben van Hagen,

Mijns inziens is het netste om een vraag niet tegelijkertijd op twee (of meer ) fora te plaatsen. De kans op dubbel (lees overbodig) werk is dan aanwezig. U kunt altijd besluiten als op een bepaald forum geen oplossingen komen op de gestelde vraag die elders te stellen maar dan ook met verwijzing naar de eerder elders gelopen vraag. Zo houdt u ook de zoekers te vriend.

Overigens, de getuige op 17 april 1747, Jan van Hage kan natuurlijk nooit dezelfde zijn als de in 1732 overleden Jan Maertensz van Hage die door Annemarie is gevonden. Er blijven meer dan genoeg vragen over om te beantwoorden. Een hypothese is dat Jan van Hage (1747) een zoon van Jan Maertensz van Hage zou kunnen zijn, en een broer van Maarten van Hagen. Maar dat is nogal speculatief zonder verdere onderbouwing.

Het was 'niet handig' van mij om mijn vraag in twee fora tegelijk te plaatsen; daar heb ik onvoldoende over nagedacht. 
Excuses daarvoor.

Ik heb op het andere forum aangegeven daar de discussie over dit onderwerp graag te sluiten.

Dank.

mvg-Ben

In Bleiswijk werd een Jan Maertensz van Hage begraven (kennelijk een broer van Barent Maertensz van Hagen). 29- 5-1732 434,102 Hage, Jan Maartens van pro deo

Annemarie heeft dit waarschijnlijk uit de bewerking van de impost van het begraven  van Bleiswijk door J. Heemskerk. Laat die bewerking nu net op dit punt een foutje bevatten: als je het origineel nakijkt staat er: wegens ''t lijk van een kind van Jan Maartens van Hage < LINK > 

Jan (Maartensz) van Hage overlijden werd naar mijn idee aangegeven op 18-04-1760 in Berkel. Zonder patroniem, 60 jr oud, door Maarten van Hage. Zijn zoon uit 1741 neem ik aan.

Overigens werd - min of meer - dezelfde vraag mij deze week ook per e-mail gesteld (Maarten niet-Jansz is ook mijn voorouder). Plotseling een populair onderwerp kennelijk.

Groeten, Frans

Uit de tussenzin (Maarten niet-Jansz is ook mijn voorouder) in de reactie van Frans maak ik op dat hij weet of denkt te weten dat Maarten geen zoon van Jan was.
Frans, weet je dan misschien ook van wie hij wél een zoon was en wanneer en waar hij geboren/gedoopt is?

Ik heb daar overigens ook ideeën over die ik (morgen) best ter toetsing wil delen.

Maar dan blijft nog steeds de vraag staan hoe de opsteller van de klappers van 1756-1775 aan het patroniem "Jans:' kan zijn gekomen.

Hmm, ik ben zeer benieuwd welke gegevens nog boven water worden getoverd door Frans en Ben, en welke hypotheses op grond daarvan kunnen worden geponeerd.

Ik vermoed dat - gezien wat Frans schrijft - ook deze Maarten Jans op het toneel zal verschijnen (nette bronvermeldingen). En natuurlijk deze Maarten - would-be-Jans-gezien-de-klapper. En deze Barent gezien de veronderstelling van Ben wellicht ook op het toneel verschijnt (nette bronvermeldingen, maar de Maarten die hier als zoon is opgevoerd heeft geen doopdatum; filiatie op basis van doopgetuigen)

Doop 30 december 1756 van Willem. Getuigen Gerit van Haginck en Catrijn van Hagink (100% juiste ouderpaar gezien de moeder Cornelia Rijnenveen). Gerrit (*1726 +1759) en Trijntje (*1737) zijn kinderen van Barent, hier

Doop 24 mei 1760 van Jacobus. Getuige is Marte van Haagen. Welke Maarten zou deze getuige zijn? Maarten Jans *1741?

En dan is er natuurlijk nog de getuige Jan van Hage bij de doop van 1747. Voor zover ik het kan overzien kan dat alleen maar de vader van Maarten Jans (van 1741) zijn; dus de broer van Barent. Barent zou overleden zijn in 1746, dus dat zijn broer in 1747 getuige zou zijn is niet raar.

Ik begin beeld te krijgen bij de hypothese van Ben. Doopgetuige in 1747 is dan oom Jan, doopgetuigen in 1756 broer Gerrit en zus Trijntje, doopgetuige in 1760 neef Maarten.

=> Zijn de doopgetuigen van de doop in 1745 (Jacobus) bekend?

=> Ik zit bij deze hypothese dan wel met de identiteit van deze Maarten van Hagen, als zoon toegeschreven aan Barent en Aaltje Nieuwenhuijs: "de ouders van Maarten van Hagen zijn onbekend; omdat Willem van Hagen en Petronella Groenewegen optreden als doopgetuigen bij de doop van Martina, is het waarschijnlijk dat Willem van Hagen familie is, mogelijk een broer. Van Willem van Hagen staat vast dat hij een zoon is van Bernardus van Haagen en Alida Nieuwenhuijse."

PS1: deze Maarte van Haagen die op 9 april 1773 trouwt met Cornelia van Eijk doet dat als 'Jong Man' - en niet als weduwnaar:

Anders zou hij misschien dezelfde persoon kunnen zijn als Maarten Jans van Hagen van 1741. Tenminste, in deze gepubliceerde genealogie trouwt hij in 1766 met Martijntje Jacobs Vrijenhoek, en krijgt met haar in 1767 een zoon Jacob, en daarna is het 'stil'.

PS2: in deze gepubliceerde genealogieën van Maarten - niet Jans - en Maarten Jans zijn beiden overleden op 8 mei 1795, en dat kan natuurlijk niet. Voor Maarten - niet Jans - staat daarbij (uitgerekend) "hij was toen 75 jaar oud." En bij Maarten Jans staat "leeftijd bij overlijden gegeven als 53 jaar" waarvan je dus aan zou mogen nemen dat dat genoteerd staat in de bron. M.a.w. wanneer Maarten - niet Jans -  is overleden is mij nog onduidelijk.

In antwoord op de bovenstaande reactie hierbij mijn beloofde ‘bespiegelingen’ over de herkomst van mijn oudgrootvader Maarten van Hagen, die op 25 januari 1744 te Berkel en Rodenrijs met Cornelia Jacobsdr Reijneven trouwde.
Het klopt dat op 29 mei 1732 niet Jan Maartense van Hagen zelf werd begraven, maar een kind van hem. Dit moet dan zijn eerste kind (Marten, gedoopt op 25 januari 1732 te Berkel en Rodenrijs) zijn geweest.
Barend en Jan Maartense van Hagen waren inderdaad broers. Zij zijn als Bernardus Op Haagen en Joannes Op Haegen gedoopt in de RK kerk St. Pankratius in Anholt, Duitsland op respectievelijk 11 december 1691 en 22 augustus 1696 als kinderen van Martinus (Marten) Op Hagen en Derisken (Theodora) Avermaet/Overmaeth. Zij zijn zich na vestiging in Zuid-Holland kennelijk ‘Van Hagen’ of verbasteringen daarvan gaan noemen.
Barend trouwde op 8 februari 1717 in de RK kerk van Millingen (Duitsland) met Aleidis Nijenhuis, kreeg in 1718 een zoon Mathias in Anholt, vermoedelijk in 1720 een zoon Gerhardus in Gendringen, NL (de doopakte is vrijwel onleesbaar) en vanaf 1722 tot 1739 nog 9 kinderen, die allen in de RK kerk van Bergschenhoek werden gedoopt. Vier kinderen stierven op jonge leeftijd en werden zonder vermelding van voornaam begraven. Barend stierf op 28 september 1746 en zijn lijk werd een dag later ter begraving aangegeven in Bleiswijk.
Wanneer Jan naar Zuid-Holland kwam, is niet bekend. Hij ging op 2 december 1730 in Bleiswijk met Pietertje van Tol in ondertrouw. Een trouwdatum voor het Gerecht is niet te vinden omdat de trouwboeken uit die tijd ontbreken. Hij trouwde op 7 januari 1731 in de RK kerk van Bergschenhoek, als bruid werd Pieternelle Ariëns van Tol vermeld. Zij kregen van 1732 tot 1743 zeven kinderen (waarvan tweemaal een Marten en eenmaal een Maarten), waarvan er maar één (Maarten, gedoopt op 23 april 1741 in Berkel en Rodenrijs) volwassen werd. Jan overleed in april 1760; zijn lijk werd op 18 april 1760 (door zijn zoon Maarten) ter begraving aangegeven in Berkel en Rodenrijs.
Er kwam overigens nog een derde Ophagen uit Anholt naar de regio Rotterdam, te weten Aaltje. Zij trouwde op 17 januari 1730 voor het Gerecht in Rotterdam met Mathijs Bate(n) en kreeg daar met hem zeven kinderen. Aaltje werd op 23 maart 1782 begraven in Rotterdam. 
Gelet op het veelvuldige peetouderschap over en weer bij de kinderen van Barend, Jan en Aaltje zullen zij hoogstwaarschijnlijk broers en zus zijn geweest. Een doopdatum van Aaltje is in Anholt niet te vinden. 
Er moét een (familie)relatie bestaan tussen de familie Ophaagen en mijn oudgrootvader Maarten.
De jongste zoon van Barend, genaamd Wilhelmus (Willem) was namelijk getuige (peetvader) bij de doop van twee kleinkinderen van Maarten van Hagen en Cornelia Jacobsdr Reijneveen. Hij was de peetvader van het eerste kind (Jan) van Jan van Haagen (geboren 1747) en Francina Vink in 1782 in Nootdorp én van dochter Martina van Maarten van Hagen/Verhagen en Cornelia van Eijk in 1784 in Kethel. Van Maarten jr. zijn geen doopdatum en daarmee ook geen ouders bekend, maar omdat hij in Vrijenban geboren is én er over en weer peetouderschap is bij de kinderen van Maarten jr., Jan en Maria van Hagen (waarbij voor de laatsten vaststaat dat zij kinderen van Maarten sr. zijn), reken ik Maarten jr. ook aan Maarten sr. en Cornelia Reijneveen toe.
De vraag is dan wát de relatie tussen Maarten sr. en de familie Ophaagen was.
Maarten sr. trouwde in 1744 en leefde in november 1781 nog; hij is dus vermoedelijk tussen 1715 en 1720 geboren. Daarmee is het niet aannemelijk dat hij een broer was van Barend, Jan en Aaltje. Van hun ouders zijn zes kinderen bekend, geboren tussen 1687 en 1701.
Het is ook niet waarschijnlijk dat hij een kind van Jan Maartense was (deze trouwde in 1731), tenzij deze op jonge leeftijd trouwde, een zoon kreeg en in 1731 als weduwnaar hertrouwde. Uit zijn huwelijksaangifte in 1730 blijkt daar echter niets van. Bovendien is het niet aannemelijk dat áls Jan al een zoon Maarten had, hij in zijn huwelijk met Pieternelle van Tol zoveel moeite zou hebben gedaan (nogmaals) een zoon naar zijn vader te vernoemen. 
Omdat peetvader Willem een zoon van Barend Maartense was, ligt een familierelatie met deze Barend meer voor de hand. 
Voor zover bekend kregen Barend en Aleidis (Aeltje) elf kinderen, waaronder een Gerhardus en tweemaal een Gerrit, tweemaal een Trintje en tweemaal een Jannetje. Het is aannemelijk dat de vier naamloos begraven kinderen Gerhardus en de ‘eerste’ Gerrit, Trintje en Jannetje waren. Van de ‘tweede’ Gerrit, Trintje en Jannetje en van Willem zijn de overlijdens- of begraafdatum bekend. Van drie kinderen is dat niet bekend. Twee van hen waren op 24 december 1779 nog wel getuigen bij de doop van Barend, de zoon van Barend van Merwe en hun zus Trijntje van Haage. Trijntje overleed overigens zes dagen later.
Ik kom dan tot het volgende ‘schema’ van de kinderen van Barend en Aeltje:

In het gezin komt geen kind voor met de naam Maarten.
Toch is er wel een Maarten Barendse van Hagen geweest. Hij was namelijk de peetvader van de tweeling Bernardus en Alida, de kinderen van Willem Barendse van Hagen, die op 6 oktober 1774 in de RK kerk van Kethel werden gedoopt. De peetmoeders waren respectievelijk Trijntje Barendse van Hagen en Theodora Barendse (Dirkje) van Hagen.

Dan zijn er twee mogelijkheden: óf er is in het gezin een Maarten geboren waarvan de doop niet te vinden is óf Maarten Barendse van Hagen was de in 1718 geboren Mathias Op Hagen.
Het eerste acht ik niet zo waarschijnlijk; alle andere kinderen zijn immers netjes geregistreerd in de RK kerk van Bergschenhoek. Het ‘schema’ laat ook weinig ruimte voor nog een kind en bovendien overleed moeder Aeltje (van) Nieuwenhuis ruim 14 maanden na de geboorte van zoon Willem.
Ik acht het waarschijnlijker dat Mathias in Nederland Martinus ofwel Maarten is gaan heten.
Gezien zijn geboortedatum van 17 februari 1718 vermoed ik, dat hij degene is die op 25 januari 1744 met Cornelia Jacobsdr Reijneveen trouwde en dus mijn oudgrootvader is.
Als dit zo is zou hij dus een zoon van Barend Maartense zijn en een neef van Jan (en Aaltje) Maartense. Met deze aanname heb ik ook nog eens naar de doopgetuigen bij de kinderen van Maarten (sr.) gekeken.
Bij de doop van zoon Joannes (Jan) op 17 april 1747 in Nootdorp was Jan van Hage doopgetuige. Dit zou heel goed Jan Maartense geweest kunnen zijn, de broer van zijn vader (die in 1746 was overleden).
Bij de doop van zoon Wilhelmus op 30 december 1756 in Nootdorp waren dat Geert en Catrijn van Hagin(c)k. In die doopaantekening wordt ook vader Maarten als ‘van Hagink’ vermeld. Zouden deze doopgetuigen zijn broer en zus Gerrit en Trintje (Trijntje/Catrijn) geweest kunnen zijn?
Tenslotte de doop van zoon Jacobus op 25 mei 1760 in Nootdorp. Hier waren de getuigen Marte van Haagen en Altie Rijneveen. Altie (Aaltje) was de zus van moeder Cornelia en Marte was vermoedelijk Maarten Jansz van Hagen, geboren in 1741, de zoon van Jan Maartense en daarmee dan een neef van vader Maarten.
Ik realiseer me dat ik beslist geen ‘sluitend bewijs’ heb geleverd voor de vermoedelijke afkomst van mijn oudgrootvader Maarten, maar deze afkomst ‘past wel in het plaatje’. Alleen het in de klappers op het dopen van 1756-1775 vermelde patroniem zou dan fout zijn.
Ook kan ik niet verklaren waarom in de trouwakte uit 1744 van Maarten staat dat hij ‘geboortig van Bleijswijk’ was. Het kan zijn dat de ambtenaar dat gedacht heeft omdat alle andere kinderen dat waren, maar ook dat Maarten zijn Duitse afkomst heeft willen verhullen óf dat hij simpelweg de vraag waar hij ‘van’ was, verkeerd heeft begrepen en in plaats van zijn geboorteplaats zijn woonplaats heeft genoemd. We zullen het nooit weten. 
 

Ben,

Jouw bovenstaande 'bespiegelingen' komen op mij zeker heel plausibel over. De vraag doemt dan ook op of de transcriptie "Mathias" überhaupt wel juist is, omdat z'n opa blijkbaar Martinus (Marten) Op Hagen heette. Maar dat zul je vast wel nagetrokken hebben.

En mag ik een contrôlevraag stellen? Jij denkt dus dat deze Maarten van Hagen zo ongeveer 1750 geboren zou kunnen zijn als zoon van deze Maarten van Hagen? Dus in het 'gat' (1747-1756) in het rijtje kinderen van de laatste. Dit op grond van peetouders/doopgetuigen over en weer. En dus niet de zoon, maar de kleinzoon van Barent is.

Bart, hierbij een antwoord op je vragen.

Onderstaand de vermelding in FamilySearch en de doopaantekening van Mathias Op Hagen.
 

Ik geloof inderdaad dat de Maarten van Hagen/Verhagen die in 1773 met Cornelia van Eijk trouwde, de zoon was van Maarten van Hagen en Cornelia Jacobsdr Reijneveen. Ik zal dit in een volgende reactie nog wat verder onderbouwen. Omdat er tussen de zonen Jacobus (26/2/1745) en Joannes (17/4//1747) wat weinig 'ruimte' is voor een extra kind, denk ik dat hij - gezien ook zijn trouwjaar - rond 1748 geboren zal zijn.

Zijn 'zus' Maria/Marijtje, van wie ook geen doopakte te vinden is (dat hebben ze eveneens gemeen) was volgens haar overlijdensakte van 14 oktober 1813 54 jaar (cinquante quatre ans) oud toen ze stierf. Dan zou zij in 1758 of 1759 geboren moeten zijn. Omdat die leeftijdsvermeldingen er nogal eens naast zaten, kan zij ook zo maar passen in het 'gat' tussen 1747 en 1756.

Ik moet zeggen dat in de bovenstaande beschouwingen heel wat puzzelstukjes op hun plaats lijken te vallen. Ook een aantal vragen die bij oppervlakkige observaties van mijn kant boven water kwamen krijgen een antwoord. Het lijkt allemaal goed in elkaar te passen zo.

Ik ga met jouw hypothese van Mathias = Maarten, en bijbehorende veronderstellingen mee, omdat het inderdaad het meest logische geheel oplevert, maar zeker ook bij gebrek aan definitief bewijs. Dus de meest aannemelijke hypothese, gebaseerd op de gegevens die voorhanden zijn.

Ik blijf wel wat vraagtekens houden. Zoals b.v. het ontbreken van een Barent als zoon van Maarten (nu) Barentsz van Hagen. En inderdaad het ontbreken van een goede verklaring voor het patroniem Jansz in de klapper.