Hoi,

Ik was bezig met de achternaam ‘van Sagten’ en toen kwam ik in Suriname enkele met de achternaam tegen.

In het wijkregister Diklan 1846 staat weduwe van Sachten, Susanna Francina met twee andere: Johan Marius van Sachten, schrijver, geboren in 1814 en Franc Wilhelm van Sachten, geboren in 1824.

Ze woonde op Gravestraat 25. 

Verder ben ik qua naam Johan Marius tegen gekomen: https://www.nationaalarchief.nl/onderzoeken/index/nt00341/20fd366b-0d8c-457d-96e4-e5659b876694

Hier is hij de invuller borderel met enkele andere met dezelfde achternaam.

Ik heb zelf geen ervaring met onderzoek in Suriname. Zijn de personen in de link vrij gemaakte slaven die de achternaam van hun eigenaar ‘aannemen’? En weet iemand hoe ik meer over de weduwe van Sachten Susanna Francina en haar mogelijke kinderen kan vinden? De oorsprong van de naam van Sachten komt grotendeels uit Wijchen/Horssen maar ik ben dusver nog niks tegen gekomen over vertrek naar Suriname. Ook is bijna iedereen uit die tak landbouwer en hebben geen hoge functies. 

Ze was weduwe van Franciscus van Sachten.

Ik vind maar één kandidaat

Nijmegen

Kind Franciscus van Sachten
Vader Joannes van Sachten
Moeder Catharina van Kester
Gebeurtenis Doop
Datum 03-01-1770
Getuigen 
Mathias Moor, Jacoba Danville

Grafzerken in Suriname
 

Ongetwijfeld Franciscus van Sachten. De slavenregisters werden bijgehouden vanaf ca. 1838, [ Edit: correctie, i.i.g vanaf 1830 ] dat is een jaar na het overlijden van Franciscus. D'r is heel wat te vinden over "Weduwe S. F. van Sachten", "boedel Wijlen Franciscus [van] Sachten", "Boedel F. van Sachten" en "Susanna Franca van Sachten" in de slavenregisters. En in de registraties van de manumissies, en de emancipatie van 1863 (afschaffing van de slavernij).

De achternaam van de slaven die in 1863 vrij komen, en voordien eigendom waren van Susanna Francina van Sachten krijgen de achternaam '(van) Saften'. Zie ook hier

De achternaam van de slaven van de "Erfgenaam boedel F. van Sachten" (Johannes Marius, die daarmee ongetwijfeld de zoon is van) krijgen de achternaam '(van) Sagten'

Ene Theodorus van Sachten werkte toen op de plantage van Anthony Dessé.

D'r is in Surinaamse kranten (via Delpher) vanaf ca. 1825 ook veel te vinden over de familie van Sachten. Zie hieronder voor een paar belangrijke feiten.

Maar hoe kwam Franciscus in Suriname terecht? En wie was Susanna Francina?

Schoolexamens 1825: Johan Marius van Sachten. (Hij was toen 11 jaar oud)

Manumissie in 1830 van ene Theodorus. Een 'Musticen jongen' (= Mesties, "een persoon geboren uit een Europese, [...] vader en een Indiaanse moeder of omgekeerd".

Eereprijs op school in 1833 voor ene Theodorus van Sachten (ik denk dezelfde als die van 1830, en ik vermoed ook dezelfde als die in 1863 bij Anthony Dessé werkt. Mijns inziens is Theodorus de zoon van Franciscus en een Indiaanse slavin, in 1830 door zijn vader gemanumiteerd. Welke slavin zijn moeder was is niet makkelijk na te zoeken; 1830 is vóór de invoering van de slavenregisters)

Overlijden van Franciscus van Sachten in 1837, ondertekend door zijn weduwe en Johan Marius. Ook hier en hier.

Manumissie van Johanna Catharina en 3 kinderen in 1849.

Een manumissie in 1853; genoemd ene Francina Wilhelmina van Sachten geboren Bliekveld. Dus vermoedelijk de vrouw van één van de zoons. Dezelfde manumissie in 1854, nu 'eigendom' van J. M. van Sachten. Francina Wilhelmina Bliekveld zal dus de vrouw van Johan Marius zijn.

Overlijden van Johan Marius in 1872, inderdaad echtg. Francina Bliekveld.

Overlijden in 1877 van Susanna Francina, weduwe Franciskus, 85 jaar. Moet dus ca. 1792 zijn geboren.

Overlijden van Francina Wilhelmina Bliekveld in 1913, 85 jaar. Dus geboren ca. 1828.

(Google Books)

Uit: "Verslag van den staat van het Surinaamsch landbouwkundig genootschap ...;" Evert Ludolf van Baron HEECKEREN, 1832

Uit: "Verslag eener reis naar Demerary, Grenada en Guadeloupe, gedaan op last van Zijne Excellentie den Gouverneur der kolonie Suriname", Jan Ernst Willem Frederik van Raders, D.L. Wolfson; Muller Az, 1846

NB: Theodorus werkte al vóór 1854 bij Dessé; zie hier. En Franciscus was zeker al vóór 1813 in Suriname.

Uit: "Beknopte geschiedenis der katholieke missie in Suriname: door een pater redemptorist"; Adrien Bossers. M. Alberts, 1884

Bedankt allemaal, heftig om zo allemaal te lezen

Gezien het geschatte geboortejaar van Susanna Francina (1792) zal haar huwelijk met Franciscus niet hebben plaatsgevonden voor ca. 1808, maar vermoedelijk wél voor 1814 (geboorte Johan Marius). Duidelijk is dat Franciscus al in 1812 in Suriname moet zijn geweest. Dat huwelijk zou dus in Suriname kunnen zijn gesloten, maar ik kom het niet tegen in het 'Trouwboek Non-conformisten van 1768 - 1817' onder de 'S', helaas. Voor de zekerheid ook de huwelijken zelf nog doorgebladerd.

Dus dan toch maar verder zoeken in de regio Nijmegen rond 1810...

Op de hoofdgelden lijst https://www.allesurinamers.org/wp-content/uploads/2021/05/Hoofdgeldlijst-1805-1818.pdf staat Fransicus van Sachten als Blanke en Santje van F. van Sachten als Mulattin. Dus ik neem aan dat Susanna uit Suriname afkomstig is. 

Uit: "Archief van de Commissie tot de Zaken der Nieuwe Wees-, Curatele- en Onbeheerde Boedelkamer en haar Opvolgers, (1778) 1828-1876 (1879)" 

Nationaal Archief Nummer Toegang: 1.05.11.13, inventarisnummer 2411: Sachten, Theodorus van, d.d. 1863, overleden 15 maart 1863. Uitgebreid, en goed leesbaar. Hij was niet gehuwd, maar d'r is wél een testament.

Erfgenamen zijn de kinderen van Mejuffrouw M. A. Vlet (Margaretha Adelaide; Manumisse 1853), te weten 

• Johannis Franciscus (geb. 1852; Manumissie 1853) en 
• Wilhelmina Theodora Francisca (vermoedelijk na 1853 in vrijheid geboren) 

en Mejuffrouw Carolina Gustavina Zandvoort, moeder des overledenen (hoogstvermoedelijk in 1838 gemanumitteerd als Gustaphina Zandvoort, voordien slavennaam Gustaphina)

De moeder van Theodorus is met een omweg dus toch nog in de slavenregisters gevonden, en is 8 jaar na haar zoon Theodorus dus gemanumitteerd.

M.a.w. gezien het bovenstaande weten we dus nu beide ouders van Theodorus, zijn partner en kinderen (want daar mag je wel van uit gaan). En er is ook nog een halfbroer Willem te vinden van hem.

Re: Hoofdgeldlijst 1805-1818 => mooi gevonden, een voor mij nog onbekende bron.

Er is wel een Theodorus van Zachten uit Nijmegen, die met de VOC is meegevaren maar waarvan niks meer vernomen is: https://www.nationaalarchief.nl/onderzoeken/index/nt00444/da61714c-c864-11e6-9d8b-00505693001d?searchTerm=zachten 

Maar geen Franciscus. In het gezin van Franciscus zijn er twee met de naam Theodorus geboren: Theodorus Joannes (1754) en Theodorus Wilhelmus (1765). 

Mannen die in Suriname terecht kwamen moeten niet bij de VOC worden gezocht, maar bij de WIC. Bijvoorbeeld hier. Maar die site heeft voornamelijk gegevens over Curaçao en Aruba; de WIC gegevens zijn 17e eeuws.

Nog een paar losse berichten:

1) Sachten, van Louis Hendrik.  Geboorteregister Paramaribo 1861, folio 373. (zoon van Johan Marius?) Van: 
https://stamboomsuriname.wordpress.com/genealogische-bronnen/geboorteregisters-1828-1910/index-geboorteregister-paramaribo-1861/

2) Huwelijk Gustaaf Maurits van Sachten en Angeline Gill d.d. 26 augustus 1884. (idem: zoon van Johan Marius?)

Op 16 juni 1786 vertrekt er vanuit Texel het schip "de vrouw Francoise Hermina", hierop zit Franciscus van Sachten van Nimweegen als "Gemeene." Aan de lijst te zijn als leger functie? Er zijn later ook vermeldingen van burger kapitein maar die lopen van circa 1820 tot na de dood van "deze' Franciscus in 1860. 

https://www.openarchieven.nl/transcripties/zoek.php?q=%22Sachten%22&isil=NL-HaNA&start=740

Franciscus werkt als directeur op verschillende plantages zoals Annazorg (1814), Kerkshoven (1823), en Meerzorg (1827)

In 1829 zijn er verschillende rekesten om te kunnen trouwen van Susanna Francina (in anderen bronnen Santje van van Sachten - ook bij haar overlijden). Dit omdat Susanna in levensgevaar zit. 

Mogelijk is dit een poging om wat na te laten aan zijn onechte kinderen. Dat zou dan mogelijk Johan Marius van Sachten 1814 (Timmerman/Schrijver) zijn en Francina Willem van Sachten (1824)

Susanna Francina wordt als zus genoemd in het testament van Maria Elisabeth Franke, dochter van Jan Harm Franke en Tina van Franke