Wie kan voor mij de tekst van een trouwinschrijving vertalen?

http://matriky.soalitomerice.cz/matriky_lite/pages/zoomify.jsp?page=0&loadDao=true&entityRef=%28%5En%29%28%28%28localArchiv%2C%5En%2C%29%28unidata%29%29%288376%29%29

Het gaat om afbeelding 41 rechter pagina het huwelijk van Ignatius Landrock

1.       Anno Domini 1764 die 25 mense Novembri contraxit matrimonium per

2.       verba de præsenti Ignatius Landrock, ex loco Schmideberg oriundus, filius

3.       Bernardi Landrock cum sponsa sua Juditha Barthlin, ex eodem loco oriunda,

4.       filia pie defuncti Joannis Christophori Barthl, subditi cæsarei, obtento ta-

5.       men consensu dominicali, in Ecclesia filiali S. Michaelis Archangeli loci

6.       Schmideberg, præsente me Francisco Köstler loci capellano et coram testibus

7.       Bernardo Landrock et Antonio Hoffmann, jurato com(m)unitatis, præmissis

8.       omnibus tribus denunciationibus intra missarum solennia, quarum prima

9.       fuit Dominica 21 post Pentecosten, altera Dominica 22 post Pentecosten,

10.     et tertia Dominica 23 post Pentecosten, nulloque detecto impedimento canonico,

11.     quominus libere contrahere possent.

Hartelijk dank, dat kon ik voor het grootste deel nog wel ontcijfereen. Maar nu de betekenis van e.e.a.

Het gaat mij er vooral om wie nou wat van wie is. De onderlinge familierelaties, zal ik maar zeggen.

Ignatius Landrock, afkomstig van Schmideberg, zoon van Bernardus Landrock, trouwt op 25.11.1764 in Schmideberg Judith Barthl (Barthlin om aan te geven dat het een vrouw is), afkomstig van Schmideberg, dochter van wijlen Joannes Christophorus Barthl. Getuigen zijn Bernardus Landrock (de vader van de bruidegom) en Antonius Hoffmann voor de bruid.

De meeste tekst eromheen is om aan te geven dat de kerkelijke riten zijn gevolgd.

Omdat het toch leuk is een Latijnse huwelijksakte uit Bohemen te vertalen met termen die in een Latijnse huwelijksakte uit Nederland (met uitzondering van Limburg) niet voorkomen, hier een poging:

1.       In het jaar des Heren 1764 den 25ste november heeft Ignatius Landrock,

2.       afkomstig uit Schmideberg, zoon van Bernardus Landrock, door beloften om

3.       vanaf heden gehuwd te willen zijn, het huwelijk gesloten met Judith Barthl,

4.       afkomstig uit dezelfde plaats, dochter van zaliger Joannes Christophorus Barthl,

5.       keizerlijke onderdanen, evenwel met toestemming van de autoriteit, in de dochterkerk van

6.       de H(eilige) Aartsengel Michael te Schmideberg, in aanwezigheid van mij Franciscus Köstler,

7.       plaatselijke kapelaan, en ten overstaan van de getuigen Bernardus Landrock en Antonius

8.       Hoffmann, gezworene van de gemeente, na voorafgaan van alle drie de afkondigingen tijdens de

9.       misplechtigheden, waarvan de eerste op de 21ste zondag -, de tweede op de 22ste zondag –

10.     en de derde op de 23ste zondag na Pinksteren, en zonder dat er enig kerkrechterlijk

11.     beletsel gevonden was om vrij te kunnen trouwen.

Vertaling bijgewerkt n.a.v. de opmerkingen van Pauwel.

impedimentum quominus + con. - een beletsel om ...

omnibus tribus - alle drie

praemittere - vooraf laten gaan

S. Michaelis archangeli - i.h. Nederlands andersom: van de H. Aartsengel Michael

abl. abs. + ontkenning - zonder, zonder dat er enig ...

of: waarbij ... i.p.v. nadat ...  (Abl. abs. hoort bij de praemissis denunciationibus.)

nullo prohibente - zonder dat iemand het verhindert/-de

nullo adiuvante - zonder dat er iemand helpt/hielp

@ Pauwel,

Bedankt voor je opmerkingen. Graag je aandacht voor het volgende:

Ik weet niet hoe je je de abl. abs. “præmissis omnibus tribus denunciationibus” op een andere wijze dan ik gedaan heb in begrijpelijk Nederlands moet vertalen, rechtdoende aan denunciationes (afkondigingen) als onderwerp en præmissæ (zijnde vooraf laten gaan) als werkwoordsvorm in de abl. abs. constructie. Of het zou moeten zijn: "na alle drie afkondigingen te hebben laten voorafgaan tijdens ...", wat ook vreemd is omdat de bruidegom het onderwerp van de hoofdzin is. Of: "nadat alle drie afkondigingen vooraf waren laten gaan tijdens ...", want stilzwijgend moeten we er wel "a me" = kapelaan bij denken.

@ Chris,

'Vooraf laten gaan' kun je in het Nederlands i.d.d. niet omzetten in het passief.

'Na voorafgaan van alle drie de afkondigingen' zou kunnen, of gewoon 'Na alle drie de afkondigingen'. 

Ik denk dat er niet veel verschil is tussen 'praeviis' en 'praemissis' in dit verband. 'Praevius' wordt ook wel gewoon met 'na' vertaald.

Ik denk dat er i.d.d. sprake is van een soort hiërarchie in de drie abl. abs. praesente me, praemissis denunciationibus, en nullo detecto impedimento. Dus we kunnen ev. 'a me' in gedachte bij 'praemissis' aanvullen.

Namen van R.K. kerken worden traditioneel met hoofdletters geschreven, waarbij heilig wordt afgekort tot H. Zo bijvoorbeeld: Kerk van de H. Maagd / H. Maagdkerk, Kerk van de H.H. Martelaren van Gorcum, (hier) Kerk van de H. Aartsengel Michael.

'Plechtigheden van de mis', d.i. iets anders dan een plechtige mis. De term 'misplechtigheid' wordt ook wel gebruikt.

Groet, Pauwel

@Pauwel

@Chris van Dijkum

Ik geniet van die gentleman-disputen van jullie met betrekking tot de grammatica en interpretatie van het Latijn. Zelf kan ik door kennis van Frans en Spaans meestal wel een vluchtige indruk krijgen van de bedoeling van een tekst, maar jullie uitleg en vertaling zit ik steeds met licht-gloeiende oortjes te lezen.

Ga er asjeblieft mee door!

groet

Jan

@ Jan,

En dan houden we de scabreuze teksten nog voor onszelf

! De Romeinen waren verre van puriteins, noch hun verre nageslacht, dat de Latijnse taal meester is. Maar leuk om te horen dat de discussie ook buiten de kring van direct belanghebbenden gewaardeerd wordt.

@ Liesbeth,

ik heb dezelfde vooropleiding, maar de paleografie als hobby en het daaraan gerelateerde ontrafelen van verre van gemakkelijke zinsconstructies brachten me ertoe om mijn geheugen af te stoffen en de lessen Latijn van 50 jaar terug te laten herleven van mijn onvolprezen docent Dr. Nico Vels Heijn die, met zijn voorliefde voor het leger, het Latijn er bij mij indrilde.

Groet, Chris

Hallo Chris,

Ik was maar een simpele beta.-;)  Kerklatijn hoorde daar zeker niet bij. Heb ook geen woordenboek Latijn, ooit uitgeleend (prachtig boek, was nog van mijn moeder, met soms complete vertalingen van hele zinnen uit het bekende repertoire) en nooit teruggekregen. Toch is het later met die talen nog wel redelijk  goed gekomen. Afgestudeerd in Duitse taal- en letterkunde. Werkzaam  als vertaalster van octrooien op (bio)chemisch gebied. Maar het lezen van oude Duitse handschriften maakte geen deel uit van het studieprogramma. Inmiddels dankzij vele Duitse voorouders gaat het redelijk, maar regelmatig kom ik toch echt niet verder. Met het lezen van oude Dutise drukletters heb ik overigens geen moeite.