Geschiedenis van Bauernhof Vreenegoor te vreden

Ik weet (uiteraard) niet, wat de vraag is,
Maar in Vreden wordt dat met één O geschreven.

Klik hier: Vrenegor

Bedankt voor je reactie. In het verleden, bij de bouw/oprichting van de boerderij, werd de naam op meerdere manieren geschreven. Zo werd de naam ook wel geschreven als Frennigor, Vrenegor of gewoon Vreenegoor. De boerderij moest in de jaren dat er nog pachtafdracht verplicht was, deze als nagenoeg enige, afdragen aan de Bisschop van Münster. Dit kwam door de omvang van deze Bauernhof. De kleine, zgn. keuterboerderijtjes, diende de pacht af te dragen aan de daar aanwezige kloosterorden (Stifft). Nu is dus mijn vraag of er meerdere personen zijn die bekend zijn met gegevens over deze boerderij. Thans is de naam van de "eigenaar"  Hubbeling. 

Vr.groet,

H.J.B.Vreenegoor

Deventer

Beste mevrouw of mijnheer Vreenegoor,

Een algemene opmerking naar aanleiding van uw vraag, en wat tips voor uw onderzoek :

1.  Mooi is dat uw vraag gaat over een vrij gedetailleerd onderwerp, waar dan weer wèl een paar "grote thema's" uit de Europese geschiedenis een rol bij spelen. En voordat de gemiddelde lezer van het algemene publiek waarvoor u schrijft nu denkt: "Waarover hèbben we het hier precies?", is het misschien wel goed om die forumlezer een beetje naar uw onderwerp toe te "gidsen". Van heel algemeen naar heel bijzonder; van de grote lijnen (de wereld, alle tijdperken, alle mogelijke onderwerpen) naar úw speciale thema. Het voordeel is dan dat je bij die forumlezer niet "met de deur in huis komt vallen", met een heel specifiek en bijzonder onderwerp, maar dat die lezer juist prima uw verhaal kan "plaatsen" - en dus : u ook beter kan helpen. - Ongeveer zoals wanneer je aan vrienden een set vakantiefoto's laat zien. Zij hebben van tevoren geen flauw idee wat ze kunnen verwachten, maar juist door wat u erbij vertelt over het "wie, wat, waar, wanneer, hoe, waarom" als gastheer / gastvrouw (in plaats van zomaar een paar foto's op tafel te smijten met de uitroep "Huhhh. Hier. Foto's!") kunnen zij alles een beetje "plaatsen": wie zijn al die mensen op de foto; waarom zijn zij daar: vakantie, een reunie, bijeenkomst met werk, school of familie, een evenement?; hoe zijn ze hier gekomen; wat zijn ze hier aan het doen; waar is dit ongeveer, waar die foto is genomen; wanneer was dit?  - Het "algemene publiek" waarvoor u schrijft op het Stamboomforum wordt zo stapje voor stapje aan de hand meegenomen naar een vrij specifiek onderwerp, waar uw vraag precies over gaat. In de trant van: "Er was eens, in het westen van Duitsland, rond 16-zóveel, toen er dit-en-dat allemaal een rol speelde in die periode/situatie, bij de plaats X, een boerderij Y; en mijn vraag nu is Z."

--- De vraag gaat globaal in elk geval over Duitsland : we zijn hier in het subforum 'Duits onderzoek'. Het thema is te plaatsen in de huidige deelstaat Nordrhein-Westfalen (en wel in het district Kreis Borken), aan de grens met Nederland. Namelijk qua landschap in de regio (het gebiedsdeel) Westfalen, en wel in de streek Münsterland, specifiek: de plaats Vreden ; in het bijzonder: de buurtschap Gaxel. 'Een beeld zegt meer dan 1000 woorden', dus wordt het meestal het beste duidelijk met foto's of een kaart :

--- Omdat u heel globaal vraagt naar "de geschiedenis van", omvat uw vraag natuurlijk meerdere eeuwen, en komen we daarbij ook in een heel andere wereld terecht: namelijk het Duitsland van heel vroeger ("Kleinstaaterei"). Bepaald geen eenheidsstaat, maar een oneindig grote lappendeken van honderden vorstendommen, graafschappen, markiezaten, baronieen, prins- en hertogdommen : van grote tot heel kleine staten en mini-staatjes ; zie bijvoorbeeld het zgn. Heilige Roomse Rijk anno 1648:

--- En uiteraard, omdat uw vraag gaat over een boerderij met de naam Vreenegoor (of naamsvarianten), is hier ook interessant de Platduitse naam voor de plaats Vreden, Vrene ; en wat het begrip Goor hier eventueel misschien kan betekenen:

("Plaats in drassig laagland" zou voor de boerderij Vrenegoor in elk geval prima van toepassing kunnen zijn: we zijn hier in het stroomgebied van de Berkel.)

--- Ook is het voor een goed begrip bij ons, mensen uit het vrije, democratische 2018, handig iets te weten over de -voor onze moderne smaak- nogal slaafse verhoudingen in de maatschappij die in Europa van ca. 500 tot diep in de 19de eeuw hebben bestaan (in India met 't kastensysteem is het nóg zo); het feodale stelsel van rangen en standen (oftewel: leenstelsel), en de horigheid van arme, onvrije boeren op het door hun bewerkte land :

...waaronder:

...en:

--- Ook heel bijzonder voor moderne mensen van 2018, nu u schrijft over een RK kerkelijke functionaris: de bisschop van Münster -, is om erbij stil te staan, dat dit soort mensen vroeger niet alléén maar kerkelijke hoogwaardigheidsbekleders ("bobo's / hotemetoten") waren waar je als burger gemakkelijk aan voorbij kon gaan, en die je niet bijster hoefden te interesseren... maar geestelijken met wereldlijke macht : bestuurders met grondgebied en macht over mènsen.  We spreken dan ook voor die periode over een vorstbisdom / prinsbisdom, en over vorstbisschoppen en prinsbisschoppen, in "uw gebied" ongeveer van de late Middeleeuwen tot ca. 1803; zie bijv. de Wikipedia-pagina over het bisdom: https://nl.wikipedia.org/wiki/Bisdom_M%C3%BCnster ; beroemd was bijvoorbeeld vorstbisschop Bernhard von Galen ("Bommen-Berend", reg. 1650-1678), die het doodnormaal vond om als krijgsheer op pad te gaan en gebieden te veroveren. - Zoals u ook al schrijft, is het gedurende lange tijd verplicht geweest om pacht te betalen aan die bisschop: net als in de Middeleeuwen trad hij als het ware op als leenheer.  Omdat het hier om duizenden boerderijen ging, kon de bisschop terugvallen op een eigen secretariaat met boekhoudafdeling, dat o.a. ook de verschuldigde pachtpenningen administreerde : de Hofkammer (1573-1802).

[illustr. : St.-Paulus-Dom in Münster (1225-1264), kerkelijk-bestuurlijk centrum van het bisdom; vindplaats: de.wikipedia.org/wiki/Bistum_M%C3%BCnster]

 

2.     Er zijn, zo te zien, vrij veel interessante mogelijkheden die u verder op weg kunnen helpen voor uw onderzoek.

--- Archieven in Duitsland kunt u "opsporen" met de handige archieven-portaalsite Archivportal D : https://www.archivportal-d.de/ . Ongetwijfeld kan men u hierover bijvoorbeeld prima helpen bij het archief van het bisdom : http://www.archive.nrw.de/kirchenarchive/kath_kirchenarchive_nrw/BistumsarchivMuenster/impressum/index.php . U vindt de diverse archief-inventarissen van het vorstbisdom (Fürstbistum) hier voorgesteld, http://www.archive.nrw.de/LAV_NRW/jsp/bestand.jsp?archivNr=1&tektId=159&expandId=145 .

--- Voor de hand ligt natuurlijk ook, dat u zelf ter plaatse onderzoek zou gaan doen bij het gemeentearchief van Vreden (zie http://www.archive.nrw.de/kommunalarchive/kommunalarchive_u-z/v/Vreden/oeffnungszeiten_und_kontakt/index.php  en http://www.vreden.de/publish/viewfull.cfm?objectid=e38b84ad_20ed_76a6_2c967713a820f18f ) ; maar daarvan moet u in dit geval niet héél veel verwachten, want volgens de website is het oud-archief van de stad zèlf bij stadsbranden in 1811 en 1857 grotendeels vernietigd; wel is het archief van de overkoepelende gemeente Ammeloe, vanaf 1818, grotendeels bewaard gebleven.

[illustr. : Vreden op de kaart Monasteriensis Episcopatus ('Het bisdom Münster') van de beroemde cartograaf Blaeu, 1645; vindplaats: https://de.wikipedia.org/wiki/Bistum_M%C3%BCnster#Geschichte]

--- Een schatkamer aan informatie, behulpzaamheid en praktische tips vindt u altijd bij de echte kenners ter plaatse : plaatselijke of regionale erfgoedclubs, heemkundekringen, genealogische en/of historische verenigingen e.d. : hier bijvoorbeeld een heemkundekring, de zgn. Heimatverein Vreden , en een genealogische vereniging voor de regio Westfalen : https://vereine.genealogy.net/wggf/.  - De Heimatverein wijst bijvoorbeeld op een heel gespecialiseerd boek over Vredense buurtschap- en veldnamen van ene mevrouw Piirainen : https://www.heimatverein-vreden.de/publish/viewfull.cfm?objectid=6533a8c1_20ed_76a6_2c1009d359bb20ae&m_id=43875 en https://www.zvab.com/buch-suchen/titel/flurnamen-in-vreden/autor/piirainen; allicht zult u daarin ook iets over de boerderij Vrenegoor aantreffen.

(Let wel: de meeste boeken die u genealogisch interessant vindt, hoeft u niet te gaan kopen, want zij zijn vaak wel ergens in een collectie van een bibliotheek aanwezig, waaruit u het dan in principe meestal via uw eigen bibliotheek (op afstand) te leen kunt aanvragen. Het wordt dan opgestuurd, en u leent het alsof het een bibliotheekboek van uw eigen bibliotheek is (thuis kunt u het natuurlijk inzien en notities, kopieen of scans maken). Die service van uw bibliotheek heet de "zoek-een-boek-service" of het "interbibliothecair leenverkeer" (IBL). U kunt heel gemakkelijk vinden waar een bepaald boek in de collecties van allerlei bibliotheken aanwezig is, door de website WorldCatalogue oftewel WorldCat; zie voor dit boek over veldnamen in Vreden bijvoorbeeld: http://www.worldcat.org/title/flurnamen-in-vreden/oclc/16088766&referer=brief_results ).

--- Aangezien daar de meeste kennis over genealogie en geschiedenis van Westfalen aanwezig is, zou het ook 100% de moeite waard zijn, u aan te melden (gratis, per e-mail) bij een zgn. mailinglijst: een soort prikbord via de e-mail, waarop collega-stamboomonderzoekers voor dezelfde  regio / streek / stad informatie, familiegegevens, bronnen en tips met elkaar kunnen uitwisselen. Werkt fantastisch, want u helpt echt elkaar verder. Zie speciaal voor de regio Westfalen http://list.genealogy.net/mm/listinfo/westfalen-l , en voor algemene uitleg over het verschijnsel mailinglijst http://compgen.de/?Mailingliste en  http://wiki-de.genealogy.net/Genealogische_Mailinglisten .

--- In Duitsland is nog láng niet zoveel gedaan aan digitalisering en online-plaatsing van allerlei primaire bronnen (doop/trouw/begraven, burgerlijke stand, bevolkingsregister e.d.) als in ons Nederlandse 'genealogische paradijs'. Zoiets als wij in Nederland kennen met WieWasWie, een databank met persoonsgegevens uit openbaar geworden akten van de burgerlijke stand, via welke u ook nogeens bij o.a. ZoekAkten een afbeelding van de echte akte kunt opsporen, kent Duitsland niet.

Zoeken op naam kan fantastisch in allerlei (op basis van vrijwilligerswerk van stamboomonderzoekers) aangelegde databases als die van FamilySearch, GeneaNet en MetaSuche; maar als het erom gaat, echt afbeeldingen uit originele archiefbronnen uit Duitsland te kunnen bekijken (scans), zoekt u anno 2018 nog vaak tevergeefs. Overheidsarchieven vorderen maar vrij langzaam hiermee, verschillen erg van deelstaat tot deelstaat qua prioriteit, en leven qua archief-mentaliteit eigenlijk nog in de tijd van ongeveer 2002 (stofjassen, papier, 'op de winkel passen' i.p.v. een servicegerichte mentaliteit uitgaande van de burger, niet helemaal bij-de-tijd zijn, 'dat internet gaat nogeens héél groot worden', enz.). - FamilySearch heeft veel, maar meestal net niet over de Duitse regio die u zoekt. - De grootste kerkgenootschappen zelf, protestants (evang.-luth.) en rooms-katholiek, hebben eigen digitaliseringsprojecten opgezet (los van elkaar!), en ook die verschillen van opzet. U zoekt op die websites, via plaatsnamen-invoer of een kaart, of er al digitale afbeeldingen beschikbaar zijn voor de plaats die u interesseert. Voor afbeeldingen uit protestantse kerkboeken: Archion ; wordt vrij snel uitgebreid over Duitsland, maar is een betaalde bron (via abonnementen), en kan dus in het gebruik peperduur worden. Voor afbeeldingen uit RK kerkboeken: Matricula Online ; vordert wat langzamer met de uitbreiding van het aantal plaatsen, maar heeft wel gratis toegang (zie bijv. http://data.matricula-online.eu/en/deutschland/muenster/).

--- Het is altijd de moeite waard, nu de digitalisering (van o.a. burgerlijke stand en kerkboeken DTB) in Duitsland nog in de kinderschoenen staat, om op zoek te gaan naar het werk van vrijwilligers: stamboomonderzoekers die eigen genealogische websites hebben opgezet met goede bronbewerkingen van allerlei plaatselijke bronnen (zoals je die bij ons bijvoorbeeld ziet op de prachtige website Digitale Bronbewerkingen Nederland en Belgie).

Zie bijvoorbeeld de prachtige bronbewerkingen van Vreden op de site van Dirk Tenhündfeld, zoals de volkstelling van Vreden in 1537 (PDF-bestand) http://www.derstimme.de/VRED(1537).pdf (en evt. andere perioden: goed de website doorzoeken). Zo blijkt er bijv. al in 1537 sprake te zijn van een familie- en boerderijnaam "Vrenegoer" (de letters o-e dienden als verlengde O-klank, zoals bij ons in namen als Van Bueren, Aerdenhout, enz.), met 2 paarden, 2 ossen, 2 koeien en 5 schapen. - Anno 1794 blijkt er nog altijd sprake te zijn van 3 personen met de naam Frenegor of Tenfrenegor ("Ten Frenegor") : http://www.derstimme.de/VRED(1794).pdf .

---- In dit verband is voor veel Nederlandse genealogen die een Duitse herkomst uit de streek Münsterland onderzoeken, ook heel interessant de bekende publikatie over boerderij-onderzoek naar de 17de en 18de eeuw (gratis online te bekijken en downloaden) van Bernhard Feldmann, "Die Höfe des Münsterlandes und ihre grundherrlichen Verhältnisse" (1994 / 1995) : https://www.wmgen.de/linkliste?task=weblink.go&id=156 (PDF-bestand). Ook hierin (u kunt zoeken op naam met de toetsenbord-combinatie control-F) vindt u een vermelding van familie en boerderij Vrenegohr .

--- Vanwege de ligging in het grensgebied tussen Vreden (D) en Winterswijk (NL) is voor u ook interessant de (zeer goed gedocumenteerde)  Oostgelderse Stichting voor Genealogie en Boerderijonderzoek, die ook kennis heeft van onderzoek naar landelijk gebied direct over de Duitse grens: https://www.otgb.nl/   en http://m/Oostgelderse-Stichting-voor-Genealogie-en-Boerderijonderzoek-425828067540505/ .

--- Ook informatie van het CBG kan u helpen; dit heeft een rijke collectie aan familie-advertenties, opgestelde genealogieen, door stamboomonderzoekers samengestelde familieboeken e.d. , en zijn website-bronnen (deels betaalde toegang) zou u met de verschillende varianten liefst helemaal moeten uitputten, qua zoeken op naam, familiedrukwerk en evt. literatuur (bijv. : familieboek verschenen?) : op allerlei naamsvarianten, bijv. http://www.cbgfamilienamen.nl/nfb/detail_naam.php?gba_naam=Vrenegoor&nfd_naam=Vrenegoor&info=documentatie&operator=eq&taal= en https://cbg.nl/#q=Vreenegoor .

--- U zou kunnen onderzoeken, wanneer ongeveer de familienaam het eerst in Nederland "opduikt", via databank-sites als bijv. WieWasWie , Archieven.nl (onder 'Personen'), en OpenArchieven ; of via een website voor regionale genealogie, zoals bijv. GenealogieDomein: genealogie in de Achterhoek .  -  Een echte schatkamer vol vondsten op dit gebed is bijvoorbeeld de naam-index op GenealogieDomein, met vrij veel familienaam-varianten; ook naamsvarianten als Vrenegoe, Vredegoor en Vrenegoir komen voor: https://www.genealogiedomein.nl/index2.php?option=com_docman&task=doc_view&gid=4198&Itemid=27  . Zo ziet u hier in de bronbewerking Winterswijk, buurtschap Meddo, regesten Oud Rechterlijk Archief 1533-1811 (samenst. G.H. Luiting) een Otto Vrenegoir, wonend in het kerspel Vreden, op 19 maart 1605 verschijnen bij een transactie in Winterswijk-Meddo, Nederland:

Bij WieWasWie vindt u vanaf 1703 een familienaam Vrenegoor in Winterswijk, en vanaf 1735 een naam Vreenegoor in Groenlo. Bij Archieven.nl ziet u al in 1624 een familienaam Ten Vrenegor vermeld staan:

...en al in 1662 een familienaam Ten Vrenegoor voorkomen in Winterswijk: https://www.archieven.nl/nl/zoeken?mivast=0&mizig=310&miadt=0&milang=nl&misort=dt%7Casc&miview=tbl&mip3=Vrenegoor , en vanaf 1713 de familienaam Te Vreenegoor.

Zo ziet u ook een andere vroege vermelding: de naam "Fiet te Vrenegor" (1673) vermeld staan in een bronbewerking van een doopboek , Winterswijk, ND-Geref., dopen 1660-1675:

Ook komen er naamsvarianten beginnend met een F, met de familienamen Frenegoor en Freenegoor voor: bijv. in 1714 als Ten Frenegoor, Rekken.

--- Daarnaast zou u via de vondsten van veel andere collega-genealogen contact met hen op kunnen nemen; stamboomondezoekers die familienaam-varianten als Vrenegoor, Vreenegoor, Frenegoor hebben onderzocht: https://www.stamboomzoeker.nl/?a=search&fn=&sn=Vrenegoor&m=1&bd1=0&bd2=2018&bp=&t=1&submit=Zoeken ,https://www.stamboomzoeker.nl/?a=search&fn=&sn=frenegoor&m=1&bd1=0&bd2=2018&bp=&t=1&submit=Zoeken , en https://www.stamboomzoeker.nl/?a=search&fn=&sn=Vreenegoor&m=1&bd1=0&bd2=2018&bp=&t=1&submit=Zoeken ; allicht zullen er enkelen of velen van hen toch wat grondiger onderzoek hebben gedaan, waaronder : naar die boerderij. - Dat het daadwerkelijk om een belangrijke boerderij is gegaan, is subtiel te zien aan het voorvoegsel "ten" gebruikt als deel van een familienaam, quasi duidend op een landgoed : in http://www.genealogiedomein.nl/digitaal/Steenderen_Gezin_Letter_V.pdf is sprake van ene Vredegoor, Garrit ten, overleden 1796 te Toldijk, jongeman, zoon van Jan ten Vrenegoor uit Vreden.

--- Handig bij het onderzoek in Duitsland is soms ook het combineren van een familie- c.q. boerderijnaam met simpelweg de zoekterm "Hof" (boerderij, boerenhofstede, enz.) om bronnen op te sporen; creatief en gevarieerd zoeken bij Google bijvoorbeeld, https://www.google.com/search?hl=nl&q=%22Hof+Vrenegoer%22 , levert een mooie literatuur-verwijzing uit ca. 1483 (!) op : http://personendatenbank.germania-sacra.de/files/books/NF%2037,2%20Kohl%20M%C3%BCnster.pdf

--- zie ook de lijst treffers bij het Gelders Archief op de zoekterm 'Vreden': https://www.geldersarchief.nl/onderzoek?trefwoord=Vreden&search-source= ;

--- en de treffers over Vreden bij een portaalsite over Westfaalse geschiedenis: http://www.lwl.org/westfaelische-geschichte/portal/Internet/finde/einfache_suche/recherche_go.php ;

--- aanwijzingen over de verspreiding van de familienaam, zoals het voorkomen van de familienaam in Duitsland anno 2008, te zien via de prachtige website Karte : Verwandt.de : inderdaad komt de naam het vaakst voorin het district Kreis Borken, waarin Vreden ligt; zie ook de vele vermeldingen anno 2018 van de Duitse familienaam Vrenegor (met één e) in het telefoonboek online: https://maps.dastelefonbuch.de/DasTelefonbuch/kartenfinder.html?was=vrene&wo=vreden&y=&x=&y1=52.116337&x1=6.859124&y2=52.017715&x2=6.761264&projection=wgs84# ;

--- Onmisbare aanwijzingen kan ook de verdere zoektocht naar cartografie blijven opleveren. Bijvoorbeeld via de website van Deutsche Fotothek, waar u oude Duitse stafkaarten kunt inzien, zoals bijvoorbeeld deze kaart op schaal 1:25 000 uit 1906, met vermelding van de boerderij-naam Vrenegoer :

Of via de inzoombare online-kaart met hoogwaardig topografisch kaartmateriaal van Nordrhein-Westfalen op TIM-Online, https://www.tim-online.nrw.de/tim-online/initParams.do?role=default ; waaronder een historische kaart uit de periode 1836-1850, waarop is vermeld de boerderij Frenegor :

En bij ons eigen TopoTijdreis.nl, waar vanaf 1850 op de kaart bij Vreden diezelfde boerderij Frenegor te zien lijkt :

he

Vanaf 1929 is het daarbij netjes in de laat-middeleeuwse spelling Vrenegoer te zien:

Vervolgens, veel later, aan de rand van de Nederlandse stafkaart nog t/m 2004 als Vrenegor, en vanaf 2005 als boerderij Hubbeling:

--- De tegenwoordige lokatie, anno 2018, van de vm. boerderij Vrenego(o)r is volgens de gemeenteplattegrond en Google Maps:  Gaxel 40, 48691 Vreden.

Veel succes met uw onderzoek,

met vriendelijke groet, Dimitri Vlas

Geachte heer Vlas,

Het komt misschien wel erg ondankbaar over dat u nu pas iets verneemt van mij. Ik ben zo ongelooflijk getroffen door de hoeveelheid informatie welke u aan mij hebt toegezonden dat ik bijna niet kan vertellen waar u de moeite neemt van een vreemd iemand die een vraag stelt over een onderwerk waar u eerst volgens mij achter de oren heeft moeten krabben. Mijn belangstelling voor de naam Vreenegoor is reeds in de jaren 80 van de vorige eeuw ontstaan. Hierdoor heb ik enkele archieven bezocht maar uiteindelijk kwam ik niet verder dan de boerderij Vre(e)negoor. Zelf heb ik deze boerderij enkele malen mogen bezoeken zowel met mijn vader, neef met echtgenote uit Florida USA en voor de laatste keer tezamen met mijn vrouw. De eerste maal heb ik de oorspronkele documenten mogen inzien, waaruit mocht blijken dat dit een zgn. heerboer was met afdracht aan de Bisschop van Münster. Hier heb ik helaas geen toegang gekregen evenmin bj het archief van de stad Vreden. De oorzaak van het laatste was de twee branden welke de stad en kerk hadden vernield. Is het inderdaad juist gezien dat de boerderij, althans de bewoners, de naam Vreenegoor hebben gekregen doordat bewoners van de stad Vreden voor hun eerste levensbehoefte, werkzaamheden moesten verrichten in/op het goor, waardoor ze hierbij langs deze boerderij kwamen (Vreden naar goor)? Ik ben benieuwd hoe u hierover denkt.

Ik stop hierbij met het nogmaals uitspreken van min dank en met de links in u uitgebreide gegevens hoop ik nog meer water te krijgen.

Met hartelijke groeten,

Herman Vreenegoor, Bouwerstraat 2, 7413 BX Deventer. tel. 0618325441.

Beste heer Vreenegoor,

1.   Allereerst: wat u nu doet, onderaan uw bericht uzelf met naam en toenaam, adres en telefoonnummer vermelden, moet u hier echt niet doen; het Stamboomforum is 100% toegankelijk via zoekmachines als Google, en dus 'leest de hele wereld mee'. Andere lezers van het forum en mijzelf gaat het niets aan waar u woont en wat uw telefoonnummer is; echt niet! Robots struinen dagelijks het halve internet af op zoek naar privacygevoelige gegevens, en de uwe zouden zij zó vinden: u weet vást wel wat voor ellendige gevolgen identiteitsfraude kan hebben. 't Is ook helemaal nergens voor nodig: als mensen contact met u willen, kunnen zij simpelweg op uw gebruikersnaam (links onderaan uw bericht) klikken, en dan op uw profielpagina "Neem contact op" aanklikken. - Het beste kunt u uw persoonsgegevens even verwijderen (via de knop "Bewerk" rechtsonder).

2.  Inhoudelijk het volgende. U schrijft: "Is het inderdaad juist gezien dat de boerderij, althans de bewoners, de naam Vreenegoor hebben gekregen doordat bewoners van de stad Vreden voor hun eerste levensbehoefte, werkzaamheden moesten verrichten in/op het goor, waardoor ze hierbij langs deze boerderij kwamen (Vreden naar goor)".  Daar heb ik uiteraard geen stellig antwoord op, als "wildvreemde onbekende" met dit onderwerp; mijn reactie op u was ook maar simpelweg het resultaat van even Googlen. Zoals u heeft kunnen lezen, is "goor" in het plaatselijk dialect een term voor "Plaats in drassig laagland". Het is dus goed mogelijk, dat ook hier weer (zoals zo vaak: Amsterdamscheveld, Zeisterspoor, Emmerschans, Zwollerkerspel, Woerdense Verlaat) uit de combinatie van een plaatsnaam + zelfstandig naamwoord gewoon een nieuwe plaatsnaam is gevormd; Vreden oftewel Vrene was de plaatsnaam, en vermoedelijk is daarbij "Vredener Goor" of "Vrener Goor" simpelweg afgekort/afgesleten/verbasterd tot "Vreenegoor".

Zonder goed onderzoek is dit alles alleen maar speculatie en vermoeden.- Maar het verschijnsel dat u noemt, een bepaalde plaats (buurtschap, gehucht, boerderij, hofstede) die zijn naam afleidt van een familienaam, of andersom: een familienaam afgeleid van een plaatsnaam, is heel normaal; zie o.a. https://nl.wikipedia.org/wiki/Toponiem#Achternamen . (Dat is nu juist één van de moeilijkheden die mensen vaak tegenkomen in de hele regio Twente-Westfalen-Niedersachsen: een familienaam die een man droeg kon daar zómaar veranderen als hij bijv. "introuwde" bij het ouderlijk huis van zijn bruid; hij droeg dan voortaan vaak díe boerderijnaam als familienaam, en dat maakt het, bij een gebrek aan bronnen, vaak hels moeilijk om de generaties terug in de tijd langs te gaan: één en dezelfde persoon kan opeens onder een andere naam door 't leven gaan).

3.  Hoe dat zat in (tenminste) de 15de eeuw met "werkzaamheden moe[s]ten verrichten" voor iemand anders, kunt u zich i.h.a. wel voorstellen, bij al de informatie over het "feodale stelsel" (leenheer, leenman, het leen) in die tijd. - Gewone mensen (meest boeren) waren in overgrote meerderheid straatarm; grondbezit berustte bij de adel en de RK kerk. - Grondbezit en gebouwen (onroerend goed) aan de zijde van de kerk bleef continu maar groeien, omdat veel bezitters zich van een 'plaats in de hemel' dachten te verzekeren, door de RK kerk in hun testament op te nemen (u kent misschien wel het verhaal van de autocoureur Walter Röhrl, die nog in de jaren 1960 half katholiek Beieren afreed om huur- en pachtpenningen voor het Aartsbisdom München/Freising te innen). - Goed, je groeit dus op bij straatarme mensen zonder eigen grond in de Middeleeuwen, en rond je 16de word je door je ouders op straat geschopt: 'we kunnen niet al die monden voeden, zoek maar een dienstje, kom voortaan zelf maar aan de kost'. Je moet een eigen bestaan opbouwen, om niet van honger om te komen. Grond is wat jou kan voeden, letterlijk: gewassen, koren, groenten; en wat vee. Maar grond in eigendom krijgen is extreem moeilijk. Huren of pachten kan wel (als je tenminste vrij mens bent en geen halve slaaf, horige) : bijvoorbeeld van de nabije kasteelheer of prinsbisschop, die uit zijn eigendom percelen grond in gebruik uitgeeft; en wel tegen een prijs (pachtafdracht, grondpenningen, gedeelte van de oogst, enz. enz.).

Een goede, een beetje fanatieke genealoog/stamboomonderzoeker is 'in zijn hoofd' nooit echt kláár, althans: zolang hij het vermoeden heeft dat er èrgens nog méér over zijn vraag te vinden moet zijn. De leus is dan ook altijd: Volg het spoor terug. Dat kan alleen als er voor uw zoektocht redelijkerwijs bronnen te vinden zijn, en wel: betrouwbare bronnen (niet: in eigen belang bijelkaar gefantaseerde paperassen, zoals we hier op het Stamboomforum weleens zien bij mensen die in alle ernst een afstamming van Karel de Grote, 747-814, denken te kunnen bewijzen). Welnu: uit de kring van arme, onwetende, waarschijnlijk analfabete, slecht of géén onderwijs genoten hebbende boeren tot in de 15de eeuw hoeft u niet te rekenen op bronnen die tot nu, in de 21ste eeuw, ook nog bewaard zijn gebleven; geschreven bronnen kunt u uit die tijd eerder verwachten van de overheid, de kerk, de adel, academici (filosofen, universitair docenten) en hooguit misschien ook de opkomende burgerij (handel en ambacht). U zult dus, als er al iets informatiefs voor u te vinden is, ws. afhankelijk zijn van bewaarde bronnen van die zijde, niet van de boerderij.

4.  U schreef ook: "De eerste maal heb ik de oorspronkelijke documenten mogen inzien, waaruit mocht blijken dat dit een zgn. heerboer was met afdracht aan de Bisschop van Münster. Hier heb ik helaas geen toegang gekregen evenmin bij het archief van de stad Vreden. De oorzaak van het laatste was de twee branden welke de stad en kerk hadden vernield." Die woorden begrijp ik niet goed. "Inzien" is niet genoeg, nooit genoeg voor een genealoog, want u moet en zult kopieen of digitale foto's van wat u inziet mee naar huis kunnen nemen. Dat het stadsarchief van Vreden u daarbij niets te bieden heeft door de branden: goed, niets aan te doen, kláár.  - Maar het Bisdomsarchief van Münster, hoezo zou u daar geen toegang krijgen? Dat is weliswaar geen overheidsarchief maar een particulier archief, maar het is toch uitstekend ingesteld op bezoekers? http://www.archive.nrw.de/kirchenarchive/kath_kirchenarchive_nrw/BistumsarchivMuenster/oeffnungszeiten_und_kontakt/index.php . En juist omdat u zo gedetailleerd weet van de bewaard gebleven grond- en pachtregisters van het Bisdom (zoals bijv. hierboven genoemd, met een vermelding uit 1483, waarin bisschop Heinrich aan Arnold von der Becke "das Erbe Vrenegoer" voor 300 mark verpandt: zie het PDF-bestand http://personendatenbank.germania-sacra.de/files/books/NF%2037,2%20Kohl%20M%C3%BCnster.pdf ), zou u ter plaatse in dat archief toch aardig kunnen aangeven, waarvan u graag een kopie of foto-scan (reproductie) zou willen hebben?

Punt is wel: zelf een archief bezoeken is altijd beter dan "onderzoek op aanvraag" laten doen. Ja, het kost reistijd, reisgeld en moeite: maar u weet dan tenminste dat u er zelf alles aan gedaan heeft. U heeft dan de historische sensatie en het plezier van al uw vondsten, zelf gedaan bovendien. En inderdaad bent u dan wat kleingeld kwijt voor kopietjes; het is niet anders. Laat u op afstand onderzoek op aanvraag verrichten (door het archief zelf), dan moet u héél secuur kunnen omschrijven wat u precies zoekt, niet meer en niet minder, want het is pe-per-duur (zie de tarievenlijst: http://www.archive.nrw.de/kirchenarchive/kath_kirchenarchive_nrw/BistumsarchivMuenster/informationen_fuer_benutzer/Gebuehrenordnung/index.php ). U zult zich dan ook altijd blijven afvragen of er niet veel méér te vinden was: dingen die u alleen niet goed kon omschrijven, overkoepelende onderwerpen, zijsporen e.d. Onderzoek op afstand moet je echt alleen laten doen als 't écht niet anders kan.

5.  En nu u dan gelukkig in een "gevorderde fase" bent gekomen met uw vragen, die van het echt goed onderzoek doen (wat fantastisch is; alleen redt u het dan niet meer met alleen een beetje internetten; dan wordt het veel váker een kwestie van archieven, bibliotheken en zelf 'de boer op gaan') : had u inmiddels al, bij uw eigen bibliotheek, via het interbibliothecair leenverkeer (IBL) dat boekje van die schrijfster mw. Piirainen over veldnamen in Vreden, "Flurnamen in Vreden" (waaronder uiteraard Vrenegor / Frenegor / Vrenegohr), te leen gevraagd? - En?

Met vriendelijke groet, Dimitri Vlas