stamboomforum

Forum logoLeeshulp, transcriptie, vertaling, betekenis » gerbruik Chatgpt opgelost



Profiel afbeelding

dag,

 

Ik was benieuwd of er anderen zijn die ook geëxperimenteerd hebben met Chatgpt voor de transcriptie van teksten.

Ik heb, op advies van een vriend, een stuk van een testament uit 1692 door Chatgpt gehaald. het resultaat is zeker niet foutloos, maar een prachtig begin om zelf af te maken en ronduit verbijsterend

 

Waar ik vooral in geïnteresseerd ben is in tips om tot nog betere resultaten te komen, 

 

Eerst heb ik dit commando gegeven:

"dit is een deel van een Nederlands testament uit de 17 eeuw. ik wil graag een transcriptie hebben."

 

Toen heb ik dit document geüpload:

 

Afbeeldingen zijn alleen zichtbaar als u bent ingelogd op het Stamboom Forum

 

Dit kwam er in minder dan een minuut terug.

Hier is een handmatige transcriptie van het getoonde 17e-eeuwse document.
Let op: de tekst is in zeer lastig leesbaar oud schrift geschreven; sommige woorden zijn ingevuld met waarschijnlijkheden(aangegeven met [?]). Als je wilt, kan ik ook een moderne hertaling maken.


Transcriptie (zo letterlijk mogelijk)

“In ’t Huyden den 25 September Ao 1692.

Compareerden voor mij, Simon Oostergoor,
notaris, bij den Hove van Holland geadmitteert,
residerende binnen Huyden, ende voor de naergenoemde
getuijgen: Sr. Isaack Couper, faictoor [?]
te Dordrecht, nu te Amsterdam, ‘t gene als
geconstitueerde sijnde gemachticht is, sijne (?) …
soortige saaken concer[n]erende. Eijnd[e] comparant verklaerde
soo bij wijdt affectie als andersins (?)
casseert, doet en claare gelyck, casseert, doot, ende
affgegaen van nodige saaken sijner wooninge
te Oost-Zaandam, als zamen huijs, erf, land,
huijden, soo wel binnen als buyten ’t … (?).

Affgegaen van 2a: Mevr. Haaze (?), dochter,
belijndt samen voor bovengenoemde
boelzaaken overgedragen, dewelcke ten
behoeven van Jan Ouwes, huijsdier (?)
goederen alhier staet; doch Isaack verclaert
voor onderg[e]e[xte] zoon & diens erfgenamen
van 2a: Guijl[t] Haaze Couper, gemelt;
affghenaems, waart voor ’t overdragen boeck
mede … geteeckent, saaken.

Int sijnde getr. (g[e]t.) Couper staende op ’t erf
te Oost-Zaandam, de reguijrante (?) intvoren
van sijne dispositie uijt de boedel voor­noemt
booven saer affdoen, ende bij nood oorboer (?)
over wie op den 2 April 1691 boedel int …
damel lijste, ende verder zal stingen
aengewesen & besegelt, door … (rest onleesbaar).”**

leen couprie - 9 dec 2025 - 16:09

zeker niet foutloos, maar een prachtig begin om zelf af te maken en ronduit verbijsterend

Eigenlijk klopt er heel veel totaal niet! Wat mij betreft heb je (vrijwel) niets aan deze vertaling.

Anneke 12 - 9 dec 2025 - 16:29

Anneke, ik heb zelf een veel betere transcriptie gemaakt, 35  jaar geleden, maar met het gebrek aan ervaring dat ik toen had ben ik er 2 avonden mee bezig geweest...

Dan is dit toch wel een prima start. 

Maar uiteraard mag je je eigen mening hebben, daar is dit forum voor.

 

Leen

leen couprie - 9 dec 2025 - 16:36 (laatst bijgewerkt 9 dec 2025 — 16:36 door auteur)

Leen, je hebt gelijk dat chatgpt een goede start kan zijn en het je tijd kan schelen, maar je hebt zelf nog aardig "verstand" van dit schrift nodig om er iets van te maken. In het stuk worden een heleboel namen genoemd, die in de vertaling van Chatgpt totaal niet terug te herkennen zijn (voorbeeld: "Jean Coupri, françois schoolm[eester] en out Burgem[eeste]r tot Westzardam" of al de erfgenamen van Isaack Coupri)

Edit: Hoort de vertaling wel bij de akte die je hebt geplaatst? Bij goed lezen klopt er namelijk echt helemaal niets van.

Anneke 12 - 9 dec 2025 - 16:47 (laatst bijgewerkt 9 dec 2025 — 17:02 door auteur)

Een goede is transkribus

Oscar L?hmer - 9 dec 2025 - 17:07

Bedankt voor de tip. Heb ik net geprobeerd, doet het aanzienlijk beter met banen maar raakt af en toe ook flink de weg kwijt

leen couprie - 9 dec 2025 - 17:29

Het is een kwestie van tijd, mensen. Over een jaar of wat is dit gemeengoed. Mark my words.

JP Ouweltjes - 9 dec 2025 - 19:47

Helemaal mee eens. Ik denk alleen dat het hooguit een jaar duurt.

leen couprie - 9 dec 2025 - 19:53

Anneke 12 - vandaag - 16:47 (laatst bijgewerkt vandaag — 17:02 door auteur):

Edit: Hoort de vertaling wel bij de akte die je hebt geplaatst? Bij goed lezen klopt er namelijk echt helemaal niets van.

Ik denk (hoop) ook dat de vraagsteller twee teksten door elkaar heeft gehaald. Anders heeft ChatGPT een hele akte bij elkaar gefantaseerd. 

Vriendelijke groeten,

Carl

Carl73 - 9 dec 2025 - 21:49

Ik vind dit een vrij beledigende opmerking. Bij deze discussie gesloten

leen couprie - 9 dec 2025 - 22:24

leen couprie - gisteren - 22:24:

Ik vind dit een vrij beledigende opmerking.

Wat spijtig dat dit zo op u is overgekomen, dat was beslist mijn bedoeling niet. 

Als ik regels 4 t/m 8 met elkaar vergelijk:

tot zardam residerende, ende voor de nagenoem[de]

getuijgen Sr Jean Coupri francois schoolm[eester]

[ende] out burgem[eester] tot Westzardam, Sijmon

Cornelis seijlemaecker in huwelijck hebbende

Josijntje Isaacx Coupri

en:

residerende binnen Huyden, ende voor de naergenoemde
getuijgen: Sr. Isaack Couper, faictoor [?]
te Dordrecht, nu te Amsterdam, ‘t gene als
geconstitueerde sijnde gemachticht is, sijne (?) …
soortige saaken concer[n]erende. 

Dan is het toch geen gekke conclusie dat het tweede absoluut geen transcriptie is van het eerste?

Vriendelijke groeten,

Carl

Carl73 - 10 dec 2025 - 09:30

Ook ik heb in het verleden geëxpirimenteerd met ChatGPT. Puur uit nieuwsgierigheid. Maar het resultaat was bedroevend. Er werden totaal andere verhalen van gemaakt. Dat zie ik hier ook weer.
En de opmerking die daar over gemaakt werd, lees ik als een inhoudelijke opvatting over de tegenvallende resultaten van ChatGPT en zeker niet als een "vrij beledigende opmerking".

Mijn ervaring met Transkribus is overigens ook erg negatief.

Mijn mening is dat dit soort toepassingen nog zeker niet geschikt zijn om oud schrift te herkennen en ik betwijfel of die toepassingen ooit zo slim gaan worden.
 

Harm Selling - 10 dec 2025 - 10:43


Dan is het toch geen gekke conclusie dat het tweede absoluut geen transcriptie is van het eerste?

Nee, die conclusie had ik ook getrokken. Volgens mij (maar ik kan verkeerd zitten) gaat de transcriptie over een testament dat Isaack Coupri op laat stellen bij de notaris en is de kopie van de akte een bijeenkomst van de erfgenamen na de dood van isaack Coupri. Dus twee verschillende teksten.

Anneke 12 - 10 dec 2025 - 13:22







De auteur van het eerste bijdrage in dit bericht heeft aangegeven dat de vraag is beantwoord of het probleem is opgelost.

Plaats een reactie

Om reacties (en nieuwe onderwerpen) te plaatsen op het Stamboom Forum dient u eerst in te loggen! Nog geen lid? Registratie is gratis en snel!


Inloggen Registreer nu