Beste allemaal,

Uit onderzoek van het centraal bureau voor genealogie lijkt onze oudste nederlandse stamboomhouder ´Heyndrik Willemsz van Nieuwenburg´ te zijn, gebaseerd op een trouwdocument uit Leiden. Hij is waarschijnlijk in 1630 geboren en het lijkt er op dat hij uit Duitsland gekomen is. Het CBG schrijft (in een document uit 1947):

"De stamvader Heyndrick Willemsz.huwde te Leiden als jong man Nieuwenburg, waarmede wel Nieuwenburg "Neuenburg" in de Palts zal zijn bedoeld".

Nu is het de vraag of dit op de oude Palts van rond 1600 en ervoor (Pfalz-Neuburg, waar bijv NeueNburg am Donau te vinden is) of het huidige Rheinland-Pfalz (waar een 'NeueRburg' te vinden is) duidt.

Ik ben dus op zoek naar informatie uit die regios, en of er gegevens zijn van een Heyndrik (Heinrich?) Willemsz (Wilhelms?) die naar Nederland/Leiden is vertrokken, en uiteraard zijn mogelijke ouders. In de oude Palts is er een bekende Wilhelm te vinden die veel reisde, maar weinig over mogelijke andere kinderen wat het onwaarschijnlijk maakt.

Beste Peter,

Je geeft onvoldoende en te vage informatie, waardoor er weinig mensen met gegevens zullen komen.
"uit onderzoek van van het CBG lijkt ...."
-Waar is dat te vinden ? / Waar is jouw link naar het document van 1947 ? / Waar is jouw link naar het trouwdocument te Leiden ?
-In welke kerk werd het huwelijk gesloten ? / Wat was de kerkelijke gezindte van de stamboomhouder ?

-Wanneer is die stamboomhouder ondertrouwd en getrouwd ?  / Hoe heette zijn bruid ? / Wie waren getuigen ? 
-Wat stond er genoteerd als zijn achternaam, toch niet Nieuwenburg?
-Wat heb je zelf al onderzocht ?  / Wat heb je zelf al gevonden ? / Wat was het beroep van de stamboomhouder ?
-Wat weet je van de door jou genoemde bekende Wilhelm uit de Pfalz, die zoveel reisde ?

De meeste antwoorden op deze vragen had je ons gemakkelijk kunnen geven.
Je vraagt ons nu te zoeken naar een onbekende speld in een onbekende hooiberg.

De topografische naam Neuburg, Neueburg, Neuerburg en Neuenburg komt ruim dertig keer voor in Duitsland.
Daarvan zijn er ongeveer 15 aangemerkt als "populated places".
Daarvan liggen twee plaatsen in de Pfalz en die lagen er vroeger ook al, want burchten worden al lang niet meer gebouwd.
Heijndrick Willems is een veel voorkomende naam, dus dat zoekt niet zo eenvoudig in Duitsland.
Iemand krijgt pas een toponiem als achternaam, wanneer hij of zij er niet meer woont.

Mijn voorstel is, dat je ten eerste de trouwakte opzoekt en de link hier plaatst.
-Zoeken in: Schepenhuwelijken Leijden [1646-1661) deel 200, folio 75v, image 82 (FS)].

Mvrgr,  

In de ondertrouwinschrijving staat Heijndrick Willemsz, (zonder achternaam, dekenwerker), jongman van Nieuwenburg (zonder verdere aanduiding van een land of graafschap).

Die vind je gegarandeerd nooit.

Zelfs al zou je in een van de tientallen plaatsen met een dergelijke naam de doop van een kind Hendrik vinden met een vader Willem,
dan nog zul je nooit kunnen bewijzen, dat het om dezelfde gaat.

Overigens, dat Nieuwenburg in de Palts zou liggen, of in ieder geval in Duitsland, is een veronderstelling, die voor zover ik kan nagaan nergens op is gebaseerd.

Het document van het CBG is een onderzoek wat een oom van mij ooit aangevraagd heeft, ik heb een foto bijgevoegd.

Het document met de trouwakte is inderdaad hier te vinden:

https://www.erfgoedleiden.nl/collecties/personen/zoek-op-personen/weergave/akte/layout/default/id/0befe522-1726-6414-c971-8c7a6b530b83

Ik heb zelf niet kunnen achterhalen of hij echt vanuit Duitsland hierheen gekomen is. Er was bijvoorbeeld een Nijenburg bij Alkmaar, maar bij familielijnen die daar bekend zijn heb ik geen aanknopingspunt kunnen vinden met Heyndrick Willemsz. Helaas kan ik zelf de trouwakte niet ontcijferen, en heb ook geen idee waar de aanname dat het om Neuenburg in de Palts gaat vandaan komt. Het lijkt er in ieder geval op dat er van voor 1630 geen familielijn in Nederland te vinden is die naar Heyndrick Willemsz lijdt, vandaar misschien toch deze aanname.

met vriendelijke groeten

Peter

Schepenhuwelijk 25-11-1650 te Leiden

Heyndrick Willemsz. van Nieuwenburch wonende Uyterstegracht.  beroep dekenwerker

Cornelia Cornelisdr. wonende Verruwstraet

Getuigen bruidegom: Oude Gerrits bekende, Werckstraet

Getuigen bruid: haar moeder Grietgen Dircx, Uyterstegraft

Archiefn. 1004

Inventarisatienummer 200

Folio D-075v

Uit dit huwelijk:

1. Willem Hendriks

2. Lucia

3. Johannes Hendriks

4. Geertrui

Volgens Simon Hart:

Nieuwenburg thans Nienburg (Nordrhein-Westfalen, Duitsland)

Als men de herkomst van Heyndrick Willems wil weten, moet je wat van de migratiepatronen naar Leiden afweten in die periode.

Zeer veel wevers kwamen uit het Prinsbisdom Luik, zoals Luik zelf, Verviers, Malmedy (Malmandije), Stavelot, Eupen en het land van Lutsenburg (Luxemburg). Heyndrick Willems zal ook niet van al te ver zijn gekomen. Het meest aanneemlijk is dat hij afkomstig is uit Neuerburg in de huidige Kreis Bitburg-Prüm (ten no van Vianden.)

Dit plaatsje lag ten tijde van de migratie van Heijndrick Willems in het gebied van Luxemburg. Pas na de tijd van Napoleon is dit Duits (Pruisisch) geworden.

Luxemburg volgde in die tijd de geschiedenis van de Nederlanden

Daarnaast is in de weeskamerarchieven van Leiden het volgende gevonden: " Op 16‑12‑1675 wordt in het Heilig Geest‑ of weeshuis opgenomen Harman, oud 11½ jaar, zoon van Hendrik Willems, van Nieuwenburg in Westfalen, en Cornelia Cornelis, van Leiden, en beiden alhier overleden"

Westfalen is duszeker geen Palts. 

Als je ook nog in beschouwing neemt dat zijn zoon Willem Hendriks huwt met een vrouw uit zowel Maastricht als Keulen, speelt ook de taal een rol

In die tijd was er een zeer groot verspreidingsgebied van het Plat-Diets (-Ripuarisch dialectgebied )dat als taal gesproken werd.

Heyndrick Willems was niet de enige uit Neuerburg. Er zijn meerdere families uit deze streek afkomstig die in Leiden neerstreken. BV Herman Jansz uit het land van Nieuburch x  Anneken Jansz uit Cornelimünster

Getuigen bruidegom: Oede Gerritsz van Nieuwburch bekende Langegraft - Getuigen bruid: Jannetgen Jansdr bekende Langegraft - Schepenhuwelijken (1592-1795), Folio D-006 Schepenhuwelijken  (dezelfde getuige als bij Heijndrick Willemsz)

De familie is lang RK gebleven. Opmerkelijk om als Rooms-Katholiek naar de protestantse Nederlanden te gaan. (Voor Heyndrick Willems zal werk de hoofdreden geweest zijn.) Ook dat past in de streek waar Neuerburg ligt: RK . In de Duitse gebieden gold :Cuius regio, Cuius religio , de regio heeft de religie van de Vorst. De Palts waren juist uitgesproken protestants (Het vorstenhuis was innig verweven met het Oranjehuis) Denk aan de Winterkoning.

nog een kleine aanvulling op de ondertrouwakte van Heijndrick Willems x  Cornelia Cornelis :

Grietje Dircks wordt aangeduid als bekende en NIET als de moeder van Cornelia Cornelis

Grietje Dircks is de vrouw van Oede Gerrits de andere getuige.

en Geertruij als kind nr 4 (geboren te Rotterdam) is geen dochter van Heijndrick Willems. Het bewijs van een familierelatie ontbreekt volkomen.

Je mist nog drie kinderen.  Ziehier. 

http://www.mijnstambomen.nl/leiden/nieuwenburg.htm