Beste onderzoekers,

Mijn familie stamt uit Ostfriesland/Duitsland. Met de hulp van onderzoekers in Ostfriesland heb ik mijn voorouders gevonden

tot 1679(in Zetel Landkreis Friesland). Mijn familie heette oorspronkelijk Frerichs. Omstreeks 1800 heeft Derk Frerichs in Bunde,

Ostfriesland de naam Woldendorp aangenomen.

Ik probeer te achterhalen waarom. In dezelfde streek heeft Fedde Claassen geb. 1735 waarschijnlijk vóór Derk Frerichs ook

de naam Woldendorp aangenomen.

Kan iemand verklaren waarom beide de naam Woldendorp hebben gekozen?

Volgens mij is er geen verband tussen mijn familie en families Woldendorp in de provincie Groningen.

Bij voorbaat dank.

Groeten

Edward Woldendorp

Mogelijk hadden zij of hun voorouders een band met het dorp. 

Ik neem aan dat onderstaande bekend is:

Woldendorp is van oorsprong een radiair wierdedorp. De oorsprong ervan ligt voor het begin van de jaartelling, maar de wierde is ook een tijdlang onbewoond geweest. Bij Woldendorp heeft zich in de loop van de tijd op de wegen naar de wierde enige lintbebouwing gevormd.

De wierde van Woldendorp dateert al uit de Romeinse tijd. In de middeleeuwen lag het dorp aan de achterzijde van de overwal langs de Eems, dicht bij het veengebied. De oudste benamingen zijn Waldmonathorp (1399), Waldemandorpe (1428) of Woltmendorp (1473, 'dorp van de woldmannen'). Met wold wordt veenmoeras aangeduid. Het kerspelzegel toont een kerk met een aangebouwde zadeldaktoren en een wapenschild met een borg erop. In de vijftiende eeuw had het dorp een borg (van de famuilie Rewelyng) en vormde het een afzonderlijke rechtstoel. In de directe omgeving bevonden zich meerdere steenhuizen, waaronder Oud- of Klein-Houwerda (aan de Hondshals bij De Knuif) en Huningaweer (1508: Huningaheerd).

De Hervormde kerk van Woldendorp is gebouwd aan het einde van de dertiende eeuw en is qua vorm een kruiskerk. Tijdens een restauratie zijn schilderingen uit de middeleeuwen op het gewelf aangetroffen en weer zichtbaar gemaakt. De kerkklok dateert uit 1375, de vrijstaande toren is in 1850 afgebroken, waarna de stenen voor wegverharding zijn gebruikt. In 1845 werd ook een gereformeerde gemeente gesticht in het dorp. 

Het ligt m.i. voor de hand dat beide heren daar vertoefden, of hun beroep hadden in het veen. Ze zouden geen fami,ie hieven te zijn. Kijk bijvoorbeeld naar een achternaam als Bos of van den Bos. Bossen had en heb je overal. Zoals ik bovdnstaznde lees, waren er overal "wierdedorpen" te vinden.

Er staat ook nog info over de naam Wierde, en de oorsprong en ethymologie op deze link. 

https://nl.m.wikipedia.org/wiki/Wierde_(landvorm)

Edward,

in je bio schrijf je:
In mijn familie komt de naam Woldendorp voor sinds 1796, toen Derk Frerichs, geboren 1754 in Grabstede/Bockhorn(D.) de naam Woldendorp aanmeldde bij zijn huwelijk in Bunde(D.) De reden van deze naamsverandering ken ik niet. Zijn zoon emigreerde in 1830 naar Delft. Ik heb voorouders met de oorspronkelijke familienaam Frerichs gevonden in Zetel(Landkreis Friesland) tot 1679.

Je hebt het hier over de familienaam Frerichs.
Vermoedelijk gaat het hier echter om een patroniem, dat wil zeggen, dat Derk Frerichs de zoon was van een zekere Frerich.
(Blijkbaar ken je zijn exacte geboortedatum en de naam van zijn vader niet?)
Dat was ook de reden, dat hij in 1796 de achternaam Woldendorp aannam: bij gebrek aan een achternaam.
In dat geval heeft naar mijn bescheiden mening geen zin, om verder te zoeken naar personen met het patroniem Frerichs.

P.S. Deze vraag is al twee keer eerder gesteld.

Aanvulling.
Uit een vraag, die je in 2015 op een Duits forum stelde, blijkt, dat Derk Frerichs een zoon was van Frerich Dirks

Ik dank JP Ouweltjes voor de reaktie.

Tot nu toe heb ik geen verbinding kunnen leggen tussen mijn tak van de familie Woldendorp en het dorp

Woldendorp.

Mijn familie draagt de naam Woldendorp sinds ongeveer 1800. Daarvoor heette zij Frerichs.

De familie stamt uit Zetel in de Landkreis Friesland. De oudste gevonden voorouder is Frerk Dirk Frerks geb. 1679.

Groeten,

Edward Woldendorp

Mevrouw/mijnheer Bedet,

De meeste informatie over het dorp Woldendorp kende ik al; toch bedankt.

Het schijnt, dat de toestand van de kerk van Woldendorp door de aardbevingen verslechterd is.

Het begrip wierde kende ik ook; een buurgemeente van Almelo in Overijssel heet Wierden.

Groeten

Edward Woldendorp

Geachte heer Clavaux,

De naam Frerichs is waarschijnlijk een patroniem.

De oudste door mij met hulp van onderzoekers in Ostfriesland en de Landkreis Friesland gevonden

voorouder is Frerk Dirk Frerks, geboren in Zetel omstreeks 1679.

In Zetel wonen nog steeds Frerichs', die nakomelingen van Frerk Dirk Frerks (kunnen) zijn.

Derk Frerichs geb. 1754 was zijn achterkleinzoon. Hij is in 1796 in Bunde getrouwd met Klaaske Wuebben.

De vader van Derk Frerichs was Frerich Frerichs geb. 29.03.1728 in Zetel.

Dat Derk Frerichs omstreeks 1800 of misschien pas in 1811( volgens de verordening van Napoleon) een achternaam

heeft gekozen(Woldendorp), wil nog niet zeggen, dat zijn broer Carsten, die waarschijnlijk in de geboorteplaats

Grabstede(gem. Bockhorn) is blijven wonen, dat ook heeft gedaan.

Het gaat mij er niet om te weten waarom Derk Frerichs( en ook Fedde Claassen) een achternaam hebben gekozen,

maar waarom zij de naam Woldendorp hebben gekozen.

Het argument van JP Ouweltjes en van Bedet, dat zij een band met het dorp Woldendorp kunnen hebben gehad,

lijkt mij niet onlogisch.

Nicolaas(Klaas) , Dirk(Derks) Woldendorp geb. 1804 en zoon van Derk Frerichs(later Woldendorp) is in 1830

naar Delft geemigreerd. Hij was mijn betovergrootvader.

Groeten

Edward Woldendorp

Het helpt wel eens een vraag van tijd tot tijd te herhalen. Hij kan dan lezers onder ogen komen, die de vraag nog niet kenden.

De vraag betreft Derk Frerichs die op 10.7.1796 te Bunde (Oost Friesland) met Klaaske Wubbes trouwt. Er worden amper gegevens verstrekt.

Waaruit blijkt dat de Derk Frerichs, die met Klaaske Wubbes trouwt geboren is in Grabstede-Bockhorn (Oldenburg)? Hoe luidt de registratie van het huwelijk in het kerkboek van Bunde en worden zijn ouders genoemd?

Wanneer wordt Derk Frerichs voor het eerst vermeld met de naam Woldendorp, is dit bij het huwelijk, bij de geboorte van zijn kinderen, of bij zijn overlijden of bij welke andere gelegenheid en hoe luidt de vermelding?

Geachte heer van Dijkum,

U schrijft "Er worden amper gegevens verstrekt".

Welke gegevens zijn er nodig om mijn vraag te beantwoorden? Mijn vraag betreft de reden waarom Derk Frerichs *1754 en Fedde Claassen *1735 als achternaam Woldendorp hebben gekozen.

Van vrijwel alle gebeurtenissen in mijn familie (geboorte, doop, huwelijk, overlijden enz.) heb ik voldoende bewijsstukken.

Het kerkboek van Bunde vermeldt m.b.t. het huwelijk van  Derk Frerichs en Klaaske Wuebben op 10.07.1796  achter de naam Derk Frerichs:” von Bockeren”, wat erop duidt, dat hij afkomstig was uit Bockhorn.

Nicolaas(Klaas), Dirk(Derks) Woldendorp geb. 1804, zoon van Derk Frerichs is in 1830 naar Delft geemigreerd.

T.b.v. zijn huwelijk in Delft in 1837 heeft hij verzocht om toezending van de benodigde documenten uit Bunde.

Een van die documenten, de verklaring van 15.06.1837 van de “Vorsteher von Bunde” bevestigt de achternaam Woldendorp van Derk Frerichs.

Het is mij niet duidelijk hoe ik dit document in deze reaktie kan plaatsen. Ik zou het document aan uw e-mailadres kunnen zenden.

Vriendelijke groeten

Edward Woldendorp

Het is aannemelijk dat Derk Freeriks in 1811 voor hem en zijn kinderen de familienaam Woldendorp heeft aangenomen https://www.familysearch.org/ark:/61903/3:1:939K-CBSD-4K. In 1810 werd westelijk Oost Friesland (Rheiderland) ingedeeld in het Nederlandse Departement Ems-Occidental (Westereems) met hoofdstad Groningen. De rest van Oost Friesland werd het Departement Ems-Oriental (Oostereems) met hoofdstad Aurich. Bunde, in het Nederlands Bonda, viel onder het Arrondissement Winschoten. De lijsten van de naamsaanneming in Bunde zijn niet bewaard gebleven, wel de Burgerlijke Stand van 1811-1813: https://www.familysearch.org/search/catalog/35538?availability=Family%20History%20Library en
https://www.familysearch.org/search/film/008246981.
In geen enkel schriftelijk document (huwelijk, doop kinderen, overlijden) wordt Derk met de familienaam Woldendorp genoemd. Bij zijn huwelijk wordt van hem vermeld dat hij uit Bockeren afkomstig is. Hiermee kan bedoeld zijn Bockhorn (onder Friesland) als zijn geboorte daar of in een naburig dorp ook inderdaad is gevonden. Andere kandidaten zijn Bokern (onder Vechta) of Bockern (onder Wolfenbüttel). Waarom hij de familienaam Woldendorp en niet bijvoorbeeld de familienaam Bockeren aanneemt blijft vreemd. Mogelijk komt de naam van de kant van zijn vrouw, een slapende familienaam die generaties terug voorkomt en niet noodzakelijkerwijs langs de mannelijke lijn overgedragen is. Mogelijk is hij voor zijn huwelijk (hij was bij zijn huwelijk al in de 40) vanuit Oldenburg naar Nederland (Oldambt) getrokken en heeft daar zijn vrouw uit Bunde ontmoet. Ik ben bang dat de reden niet te achterhalen valt.

Wat wel duidelijk is, is dat Derk voor 1811 geen familienaam kende noch voerde. Hij heeft dus ook niet in 1811 een familienaam vervangen maar een familenaam toegevoegd. Hij voerde, zoals de overgrote meerderheid in Oldenburg en Oost Friesland (en in Nederland, Friesland en Groningen) een patroniem. Ook na de aanneming van de familienaam werd het patroniem nog geruime tijd in ere gehouden, zie bijv. zijn zonen Klaas Derks Woldendorp en Freerk Dirks Woldendorp. Het ontbreken van een familienaam en het gebruik van een patroniem maakt het vinden van voorouders moeilijk. Bij de naam Derk Freeriks is alleen bekend dat de vader Freerik heet, zijn patroniem is vooralsnog onbekend. Als de relatie vader-zoon niet bewijsbaar is via testament of koop- of huwelijkscontract moeten aanvullende gegevens, zoals vernoemingen van de kinderen het ouderschap via DTB aannemelijk maken. Uit de berichtgeving zowel op dit forum als op dat van Oldenburg wordt het mij niet duidelijk of de consequenties van patronimische naamsvoering bij de familiereconstructie in rekening zijn gebracht.

Geachte heer van Dijkum,

Hartelijk dank voor uw uitvoerige antwoord.

Ik ga dit bestuderen.

Met eventuele opmerkingen, bevindingen of vragen kom ik graag bij u terug.

Vriendelijke groeten,

Edward Woldendorp

Geachte heer van Dijkum,

Ik ben begonnen uw bericht van 15 juli te bestuderen.

Als daartoe aanleiding bestaat zal ik vragen stellen/beantwoorden of opmerkingen maken.

1. U schrijft: "Uit de berichtgeving zowel op dit forum als op dat van Oldenburg........ enz."

Wat bedoelt u met "dat van Oldenburg"? Is dat een forum?

2. De eerste en de derde link in uw bericht zijn homepages van FamilySearch.

Tot nu toe had ik geen account bij FamilySearch, maar ik heb vandaag een account aangemaakt.

Tot zo ver voor vandaag.

Groeten van

Edward Woldendorp

Er is een kleine kans dat de registratie van de naamsaanneming in Bunde tijdens de Napoleontische bezetting in 1811 bewaard is gebleven. Het geheel is echter door vraagtekens omgeven en een bevestiging dat het inderdaad om Bunde gaat ontbreekt.

NLA AU, Rep. 33, Nr. 301
Register der angenommenen Familiennamen in Stapelmoor und Bunde (??, später durch Kochendörffer Bunde zugeschrieben)
1811 - 1811
https://www.arcinsys.niedersachsen.de/arcinsys/detailAction.action?detailid=v1466136&icomefrom=search
Kochendörffer was direkteur van het Staatsarchiv in Aurich 1931-1937.

Toen de Fransen weg waren gebruikten de meeste Oostfriezen hun aangenomen naam niet, maar bleven hun patroniemvoering trouw. Na het Congres van Wenen werd Oost Friesland deel van het Koninkrijk Hannover (in personele unie met Groot Britannië en Ierland). Na 1826 voerden de nieuwe machthebbers wederom de naamsaanneming in, en wie in 1855 nog geen familienaam voerde kreeg toen alsnog een laatste kans. Deze registratie is wel voor Bunde bewaard gebleven. Inmiddels was Derk Freriks in 1819 overleden. Ik ben er vrij zeker van dat zijn zonen na 1826 in Bunde officieel de familienaam Woldendorp hebben aangenomen en dat zij in het register voorkomen. In de verklaring van de burgemeester van Bunde op 15.6.1837 wordt naar deze naamsaanneming van na 1826 verwezen.
NLA AU, Rep. 42, Nr. 1061
Register der angenommenen Familiennamen
Enthält:
Bunde, Bunderneuland, Bunderhee, Boen, Wymeer, Charlotten-
polder, Christian-Eberhardspolder, Beschotenweg, Tichelwarf
1829 – 1858
https://www.arcinsys.niedersachsen.de/arcinsys/detailAction.action?detailid=v1476361&icomefrom=search

https://www.arcinsys.niedersachsen.de/arcinsys/einfachsuchen.action?pageName=einfachesuche&methodName=einfach&rechercheBean.defaultfield=&rechercheBean.defaultfield_widget=familienn*+bunde&rechercheBean.von=&rechercheBean.bis=&rechercheBean.einfacheSucheRadioName=links

Hier is een voorbeeld van het register voor een andere plaats:
http://www.canum.de/images/Namensannahme%20Canum_05_z.jpg

Bij de huwelijksafkondigingen in juli/augustus 1826 te Bunde van de oudste zoon Freerk Dirks wordt ook de familienaam Woldendorp vermeld.

1826 Gekondigden en getrouwden te Bonda:
Den 30. Julius, den 6ten und 13ten August publicirt
Freerk Dirks Woldendorp (Arbeiter), Sohn des
Dirk Freerks Woldendorp und der Klaaske
Wubben zu Bunde – alt 28 Jahre – confirmirt
und
Mattje Jans (Dienstmagd), Tochter des Jan Arends
Donker und der Zwaantje Geerds zu Dijk-
sterhusen unter Pogum – alt 25 Jahre –
nicht confirmirt, hat aber Consent vom Con-
sist[or]ium.
in marge:
Attest von Publi-
cirung abgegeben
den 14 August
1826 zur Copula-
tion nach Pogum.