Beste lezer,

aan de Universiteit Utrecht is een onderzoek gestart naar vestigingsplaatsen van apothekers in Nederland in de periode 1240-1818. We proberen zoveel mogelijk gegevens bijeen te brengen, dus niet alleen alleen naam, plaats en datum, maar bv. ook echtgenote(s), straat- en huisnaam en nevenfuncties. Heeft u een apotheker in uw familie? Laat het ons weten! U kunt ons persoonlijk berichten of een posting maken. Vermeld hierbij graag het archiefstuk waar de informatie uit afkomstig is. Alvast bedankt!

Hartelijke groet,

Peter van den Hooff

Universiteit Utrecht

Dit al bekeken?

http://bit.ly/1Ab1EzD

Ik schat, dat er wel een paar honderd in staan.

Overigens was een apotheker meestal tegelijkertijd chirurgijn en barbier,

maar dat zal wel bekend zijn.

Vóór 1600 waren ze over het algemeen ook lid van de vroedschap.

Peter,

ik ben bang, dat dat geen wetenschappelijke aanpak is.

De gegevens die amateur-genealogen over hun voorouders hebben verzameld

zijn voor een substantieel deel onbetrouwbaar.

Het grootste deel is klakkeloos overschrijfwerk van internet.

Ik raad je toch echt aan, om van de originele bronnen uit te gaan.

succes.

Beste Jan,

bedankt voor de "waarschuwing". We zijn ons er uiteraard van bewust dat de gegevens niet altijd even betrouwbaar zullen zijn als traditioneel archiefonderzoek, maar we zijn blij met elke aanwijzing aangezien het project een grote tijdspanne en de hele Noordelijke Nederlanden beslaat.

Hartelijke groet,

Peter van den Hooff

Niet echt in mijn familie, maar ik ben niet zo lang geleden met deze meneer bezig geweest: (let op ik standaardiseer namen altijd i.v.m. doorzoeken database)

mr. Arent Hughenz. Buijsrogge, overleden ca. 1561, apotheker in de Akoleije aan het Marktveld te Delft.

tr. vóór 1557 (Hij bezit in dat jaar land dat eerst van Geertruid's moeder was)
Geertruid Dircksdr. van Beest, geb. naar schatting ca. 1530, begr. 05.04.1596 Delft (Nieuwe Kerk), dochter van Dirck Dircksz. van Beest [de jonge] en Coentge Cornelis Aelbrechtszndr. [van der Aa]. Geertruid Dircksdr. van Beest hertrouwde Cornelis Andriesz. Stulinck. Uit het tweede huwelijk ook nog kinderen)

uit dit huwelijk 1 dochter:
Coentge [Cunera] Arentsdr. Buijsrogge  x otr. 12 en 27.09.1587 Delft, mr. Daniel Block Advocaat voor het Hof van Friesland.

Belangrijkste bron: Weeskamer Delft voor 1618, bundel 22 folio 164-165. In de index wordt Geertruid abusievelijk Trijntge genoemd, kennelijk was haar roepnaam Truijtje, getuige haar begraafinschrijving:

‘Truijtgen Dirx, huijsvrou van Cornelis Andriesz' bron: Digitale Stamboom Delft.

Tot zover een kleine samenvatting uit een nog niet gepubliceerd artikel van mijn hand.

In 1985 heeft mijn oudoom een familieboek samengesteld a.d.h.v. zijn onderzoek naar onze stamboom. Hier komen heel wat chirurgijnen in voor wat al begint met de eerste Fijan (Francois du Faijan) die in Nederland kwam.

Francois was een hugenoot waarvan ik een kopie heb van zijn huwelijksaankondiging. Hierdoor weten we dat hij uit Poitiers kwam en in de Vleeschhouwersstraat te Strijen woonde en trouwde met Maria Noteboom, geboren te Rotterdam, wonende te Strijen. De aankondiging dateert van 9 januari 1698. Het is niet bekend waar Francois zijn opleiding tot chirurgijn heeft genoten. Hij komt niet voor op de leerlingenlijst van de chirurgijnsopleiding van Poitiers, mogelijk heeft hij zijn opleiding in Dordrecht gevolgd, maar hier is geen bewijs van. Het eerste teken van zijn aanwezigheid in Strijen is zijn handtekening onder een testament van 10 mei 1690.

Francois is van 1705-1707 en 1713-1714 diaconie-armenmeester geweest. 

Ook heeft mijn oudoom een oude tekst overgenomen uit het testament van Francois du Faijan en Maria Noteboom: "De chirurgijnswinkel bij mr. Franchois du Faijan naargelaten met alle medicamenten en instrumenten mitsgaders boeken tot de practijcq dienende is onder seekere conditien verkogt aan mr. Ditloff Lente voor de somme van 250 Carole guldens, als 100 gulden gereed geld, de rest in paijen van f.37.10 st. 's jaars."

Verder heeft hij nog een aantal prijzen van de chirurgijn opgenomen (1720 - D. Lente)

een visijt (visite) 6 st.

purgeerpillen 8 st.

pillen hoofdpijn 4 st.

mixt cordiael f.1.4 st.

een jaar barbiergeld f.2

In dit gezin komt een zoon voor die apotheker was.

Gezinsstaat van Hermannus Fridericus Carolus DE HOSSON

2 december 2014 (16.18)

Hermannus Fridericus Carolus DE HOSSON ook genaamd D´OUHSON {immigrant}, militair en kunstschilder , geboren te Bentheim (D) , gedoopt aldaar op 18 februari 1718 (doopgetuigen waren Graaf Hermannus Fridericus VAN BENTHEIM en Diens Vrouw Gravin Carolina), wonende te Münster (D) , te Bentheim (D) , te Meppen (D) (?) , te Groningen , te Leeuwarden en te Oude Pekela , overleden aldaar op 24 februari 1799, zoon van Maximilianus Francicus D'OUHSON en Anna Maria SCHÜRMANNS.

Verwierf 15 april 1768 het klein burgerrecht van de stad Groningen.

Hij is getrouwd te Bentheim (D) op 10 oktober 1751 voor de kerk (RK ) met

Christina Elisabeth Ludovica HOLTMANN, geboren te Münster (D) , wonende aldaar, te Bentheim (D) , te Meppen (D) (?) en te Groningen , overleden aldaar op 13 juni 1784, dochter van Johann Caspar HOLTMANN en Maria Charlotta HOYER.

Uit dit huwelijk:

1 Maximilian Caspar Franz DE HOSSON ook genaamd Casparus en Maximilianus Casparus Franciscus Bernardus {immigrant}, apotheker en gemeenteraadslid , geboren te Münster (D) , gedoopt aldaar op 8 januari 1753 (RK ), wonende te Groningen , te Leeuwarden en te Oude Pekela , overleden aldaar op 23 januari 1836.

Wordt op 17 mei 1782 in het burgerboek van Leeuwarden bijgeschreven.

Hij is getrouwd te Groningen op 17 april 1782 voor de kerk (RK ) met Tecla WALREGT, afkomstig uit Groningen , geboren rond 1755, wonende te Leeuwarden en te Oude Pekela , overleden aldaar op 10 april 1834.

2 Anna Maria Charlotta Bernardina AntonettaDE HOSSON, geboren te Münster (D) , gedoopt aldaar op 27 maart 1755 (RK ).

3 Bernardus Franziscus Ignatius DE HOSSON, geboren te Bentheim (D) , gedoopt aldaar op 9 december 1757 (RK ).

4 N.N. DE HOSSON, geboren te Meppen (D) in het jaar 1760.

5 N.N. DE HOSSON, geboren te Meppen (D) .

Hallo Peter,

hierbij mijn bijdrage: http://bit.ly/12n42Za

Dat laat onverlet, dat ik het een hachelijke methode blijf vinden

groeten, Jan

Een van mijn voorouders (moeders kant) was: Pierre Georges Joseph Wacquez.
 

In de huwelijkse bijlagen van zijn zoon Louis Joseph Wacquez staat vermeld dat vader Pierre Georges Joseph chirurgien was in Blicquy (B).

Deze zoon Louis Joseph Wacquez was baardscheerder te Rijsenburg.

Dit is beschreven bij het huwelijk van diens zoon Louis Joseph Waqué dd 13-5-1846 te Amsterdam

Indien gewenst kan ik voor deze een persoonskaart genereren (in Aldfaer)

In dat geval graag een privé-berichtje.

Grtn
 

Te Schoonhoven komt rond 1800 (vermoedelijk pas rond 1830 dus te laat!?) een apotheker uit de familie Lagerwerff voor. Behalve DTB-gegevens ook diverse oud rechterlijke vermeldingen w.o. vermoedelijk eigendom panden.

Familie kent zijn oorprong in Rijsoord/Barendrecht en telde generaties bouwlieden/vlasboeren. Er komen hierin waarslieden/penningmeesters in polderbesturen, een burgemeester en in 19e/20e eeuw een aantal hoge officieren voor. Telt nu ca. 10 familieleden, die wonen in de Verenigde Staten van Amerika.

Zoek binnenkort de informatie bij elkaar. Hier alvast:

IX.d Johannes Marinus Lagerwerff, zn. van Mattheus van der Zegen Lagerwerff (VIIIc) (rentenier (1819 en 1823)) en Maria Susanna Loncq, geb. te Schoonhoven op 14 mei 1806, apotheker, tr. (resp. 27 en 21 jaar oud) (1) te Nijmegen op 23 mei 1833 met Arendinne Perette Smits, dr. van Jean Henri Smits (apotheker) en Roberdina Lamberta Graat, geb. te Nijmegen op 29 aug 1811. 

Uit dit huwelijk een dochter: 

1. Roberdina Lambertha, geb. te Vlaardingen in 1836, ovl. (ongeveer 83 jaar oud) te Nijmegen op 6 apr 1919. 

Johannes Marinus Lagerwerff, tr. (32 jaar oud) (2) te Haastrecht op 11 jul 1838 met Sophia Wilhelmina Muller, dr. van Johan Christiaan Muller en Catharina Spruijt. 

Uit dit huwelijk 3 kinderen: 

1. Maria Susanna, geb. te Vlaardingen in 1841, ovl. (ongeveer 35 jaar oud) te Nijmegen op 6 nov 1876, volgt Xd. 

2. Johan Christiaan, geb. te Vlaardingen in 1844, ovl. (ongeveer 73 jaar oud) te Loosduinen op 3 aug 1917, volgt Xe. 

 3. Sophia Wilhelmina, geb. te Vlaardingen, ovl. te Nijmegen op 13 feb 1878. 

Xe. Johan Christiaan Lagerwerff, zn. van Johannes Marinus Lagerwerff (IXd) (apotheker) en Sophia Wilhelmina Muller, geb. te Vlaardingen in 1844, militair; Luitenant-Kolonel der artillerie; officier in de orde van Oranje-Nassau, ovl. (ongeveer 73 jaar oud) te Loosduinen op 3 aug 1917, tr. (resp. ongeveer 27 en ongeveer 26 jaar oud) te Deventer op 1 aug 1871 met Gesina Celia Gerharda Sandt van Nooten, dr. van Cornelis Sandt van Nooten en Helena Catharina Ramaer, geb. te Deventer? in 1845. 

 Uit dit huwelijk een zoon: 

1. Titiaan Johan, geb. te Haarlem in 1879, tr. (resp. ongeveer 29 en ongeveer 21 jaar oud) te Zwolle op 18 mei 1908, (gesch. te Zwolle op 17 mrt 1919) met Maria Elisabeth Henriette Silvegieter Hoogstad, dr. van Johan Barend Hendrik Silvegieter Hoogstad en Allegonda Gerharda Ninaber, geb. te Zutphen in 1887. Uit dit huwelijk geen kinderen. 

http://www.jalink.org/Stambomen/Lagerwerff/familie-009482-pframeset.htm?familie-009482-p.htm

N.B.: Genealogie vóór 4e generatie onjuist!

Mijn voorouder Jan Hamer te Deventer was ook apotheker (en chirurgijn)

Gegevens: Jan Hamer, zoon van Guert Hamer en Stijntien Meijnts. Hij is gedoopt op 21-08-1670 in Deventer. Jan is overleden, 64 jaar oud. Hij is begraven op 06-07-1735 in Deventer Grote en Broederenkerk. Jan trouwde, 27 jaar oud, op 10-04-1698 in Deventer met Petronella Braakmans, 24 jaar oud, nadat zij op 26-03-1698 in Deventer in ondertrouw zijn gegaan. Petronella is een dochter van Koenraedt Gerrits Braackman en Engbertjen Engberts van Gulick. Zij is gedoopt op 21-09-1673 in Deventer. Petronella is overleden, 61 jaar oud. Zij is begraven op 07-04-1735 in Deventer. Petronella is weduwe van Johannes Seger (ovl. vóór 1698).

Jan Hamer woonde aan de Nieuwmarkt in Deventer.

 Een voorvader van mijn man is: Paulus Willem van Doorn is geboren op 30-09-1779 in Amsterdam, zoon van Assuerus van Doorn en Dina Huijsinga. Hij is gedoopt op 03-10-1779 in Amsterdam. Paulus is overleden op 06-08-1845 in Utrecht, 65 jaar oud. Paulus trouwde, 25 jaar oud, op 21-10-1804 in Utrecht met Pieternella Dame, 19 jaar oud. Pieternella is een dochter van Jan Dame(n) en Cornelia van Ommeren. Zij is gedoopt op 20-11-1784 in Dordrecht. Pieternella is overleden op 26-05-1851 in Utrecht, 66 jaar oud.

 Paulus Willem van Doorn was apotheker op de Oudegracht te Utrecht bij de Hamburgerbrug

http://www.groningerarchieven.nl/zoeken/mais/archief/?mivast=5&mizig=210&miadt=5&miaet=1&micode=731&minr=1004696&miview=inv2&miref=bm

Rechtdagen Klei-Oldambt

Bron: 731-6339, [Fol. 263v]

Datum: 9 april 1739

Ter instantie van Gerbrand van Dijk werd de gepasseerde acte door 't collegium medicum Groninganum pro ut jacet verbotenus ad acta geteijkent, act: tot Termunt: den 11 april 1739, als dat Gerbrand van Dijk de chirurgie te Termunten excercerende van het collegium medicum is geexamineert, bekwaam bevonden, en geadmitteert, doen hijrmede verschijnen. (onderstont) IJvo Gaukes m: dr:, Herj. Idema chirurgus, B. Oorthuijsen apotheeker, Giberius van Husen apotheker, Groning: den 9 april 1739  

Volgens mij is chirurgijn niet een synoniem voor apotheker. Hij was naast baardscheerder een wondbehandelaar. Dat hij eventueel medicijnen verstrekte, maakt hem nog geen apotheker. Hooguit een apotheekhoudende huisarts.

Maar hoor graag van de vragensteller welke al dan niet wetenschappelijke definitie hij hanteert voor apotheker.

Het geslacht Grendel oefende 2 eeuwen lang het apothekersberoep in Gouda uit, luidt het in het Proefschrift 8 mei 1972 (?) "De ontwikkeling van de Artsenijbereidkunde in Gouda tot 1865" van Elize Grendel Apotheker geboren te Gouda.

Het verscheen in druk bij Koch & Knuttel te Gouda en omvat 590 pagina's met:

• Geraadpleegde Archivalia (blz. 570)
• Gedrukte Bronnen (blz. 571- 573)
• Namenregister van Personen, Plaatsen en Goudse Huizen (blz. 574 - 590)

Het bevat een schat aan achtergrondinformatie over het (ontstaan van het) beroep van Apotheker in Gouda (1393 Mr. Appertijn poorter gemaakt "stockvrij ende waervrij sel hi sitten") en noemt een veelheid aan apothekers in Gouda alsmede andere steden.

Als ik mij niet vergis, had de Goudse huisarts Cees/Cornelis Pieter Jongkoen (begin 1993) tegen mij over 5 generaties apothekers Grendel, die in de Franse periode patriotsgezind was.

Het proefschrift vermeldt (blz. 15/16):

In de Nederlandse archivlia wordt in 1276 voor het eerst melding gemaakt van een apotheker, genoemd de apothecaris Anselmus te Utrecht, zonder dat wij precies weten wat in die tijd onder apotheker werd verstaan.

• In 1320 leefde een Theodorius d'apteeker in 's-Hertogenbosch en uit dezelfde eeuw werden gegevens gevonden over apothekers in Zwolle, Kampen, Middelburg, Arnhem en 's-Gravenhage.

Er is sprake van gespannen verhoudingen tussen chrirurgijns verenigd in een gilde en apothekers, die de eerste beroepsgroep niet zo zien zitten. Soms zijn chirurgijns apotheker en apothekers chirurgijn.

Zie ook o.m. Kringbenelux.eu bulletins = dowload.

Allereerst: bedankt iedereen voor het doorgeven van de informatie! Wat betreft de definitie van apotheker: onder een apotheker versta ik een persoon die als zodaning wordt aangeduid in een bron. Vanaf 1240 mochten artsen niet langer de geneesmiddelen die zij voorschreven ook zelf bereiden (om kans op moedwillige vergiftiging te voorkomen) en vanaf dat moment komt het beroep apotheker steeds meer op (al bestond het ook 1240 al). Er zijn weliswaar toch artsen die het beide zijn en ook veel ander "medisch personeel" had een dubbelfunctie, zoals chirurgijns, barbiers en kruideniers. Zij hadden wellicht dus ook wel medicijnen in huis, maar ik ben (voor nu) alleen geïnteresseerd in personen die als apotheker worden aangeduid.

@ Annemarie57: interessant vondst! Opvallend genoeg wordt Buijsrogge niet genoemd in het proefschrift Vijf eeuwen Delftse apothekers van Bosman-Jelgersma uit 1979. Hij stond dus nog niet op mijn lijst.

@ Elianne Fijan: je vondst toont mooi aan dat chirurgijns (die niet per definitie ook opgeleid apotheker waren) ook medicamenten verkochten. Het ging hierbij met name om wondhelende pleisters, maar opvallend genoeg had je voorvader ook andere medicijnen op de plank staan.

@ Rene Remkes: bedankt voor de aanvullende informatie over De Hosson. Volgens mijn andere gegevens deed hij op 21-09-1798 examen te Leeuwarden. Hij was bovendien betrokken bij het opstellen van het eerste Nederlandse apothekershandboek met kracht van wet. Hij staat daarin genoteerd als afkomstig uit "in pago Pekel A." (zie hier)

@ Jan Clavaux: bedankt dat je toch wilt bijdragen, ondanks je fundamentele bezwaren tegen de aanpak :) Ter verduidelijking: we hebben al zo'n 5000 apothekers geïdentificeerd, maar we zijn altijd op zoek naar meer. Zolang de bron vermeld wordt, worden wij in de gelegenheid gesteld de bijdrage te controleren. De heren Hogersteijn, Palensteijn en Witsant die jij hebt gevonden stonden nog niet op mijn lijst.

@ Jan: goeie tip, ik had de beroepfunctie nog niet gezien.

@ Jan K.: mooi materiaal. Helaas is dit echter geen voldoende bewijs dat een van tweeën ook apotheker was.

@ Martin Jongkoen: bedankt! Voor dit project is de informatie inderdaad te laat, maar ik maak er wel een notitie van. Het proefschrift van Grendel (uit 1957) is mij bekend; het 7de geslacht van deze familie runt tegenwoordig de 2 apotheken in Gouda.

@ Mieke Meijlink: Jan Hamer kende ik nog niet, bedankt. Van Doorn deed examen in Utrecht op 7 september 1803, maar wist nog niet dat hij op zeker moment gevestigd was bij de Hamburgerbrug.

@ Chris van Dijkum: geweldig, beide heren waren mijn nog niet bekend!

Hallo Peter ,

Een broer van een voorvader van mijn vrouw  , was apotheker  in  Harlingen ; het betreft  Jan Bruinisse Appeldoorn  geb Harderwijk  20 juni 1781  en ovl Harlingen  25 okt 1830  hij was een zoon van  Rijkert Jan Appeldoorn  en  Elbarta  Reijers  van Wessel

met een vr. groet , Albert Veldhuis

Jan Versteeven, gedt.Herv.Leiden 3 sept.1752, Apotheker te Rotterdam, huisonderwijzer in de Fransche taal, Commissaris Algemeen Begraaffonds, + Rotterdam 13 september 1803, tr. ald. (ondertr.4 april) 23 april 1780 Maria Nolst, geb. Rotterdam, gedt. Herv. ald. 5 oktober 1751, + ald.4 juli 1795, dr. van Med.Dr.François en van Catharina van IJsseldoorn. Hertr.Rotterdam met Martina van Weeda, geb. ald. 8 februari 1765, +29 juni 1841. Uit het eerste huwelijk 6 kinderen waarvan onderstaande apotheker Johannes Nolst kind nummer 5 is. Uit het 2e huwelijk 4 kinderen

Johannes Nolst Versteeven. gedt. Rotterdam 5 sept.1790, Apotheker + ald. 31 maart 1855, tr.ald. 2 januari 1823 Antonia Catharina Mulders, geb. te Rotterdam den 18 jan.1784 + Rotterdam 3 augustus 1856. Uit dit huwelijk 2 kinderen. Wed.van Johannes Isler.

Het teken + staat voor overlijden.

Mocht u nog vragen hebben dan hoor ik het graag.

Met vriendelijke groet,

Etta Versteeven