stamboomforum

Forum logoLeeshulp, transcriptie, ook Latijn » Wat wordt bedoeld met abandonneren in en oude akte?


Profiel afbeelding

In een notariële akte in het archief van Amsterdam dd 1-7-1716 betreffende Marten van den Helm is sprake van zijn geabandonneerde inboedel. Wat moet ik daaronder verstaan? Moet ik daaruit concluderen dat hij inmiddels is overleden? Dan begrijp ik niet goed waarom zijn weduwe (dit was Grietje Dircks Boertjes, woonachtig in de Diemermeer/Watergraafsmeer) nergens genoemd wordt. 

Uit het huwelijk van Grietje en Marten zijn twee kinderen geboren. Het ene kind overleed enkele weken na de geboorte in 1710; hiervan werd kennelijk aangifte gedaan door vader Marten. Een overlijden van Marten tussen 1710 en 1716 kan ik niet vinden. 

Grietje Boertjes is oud geworden. Zij was in 1753 nog doopgetuige bij een kind van haar enige zoon Jasper (overleden Kortenhoef 1756). Het echtpaar Grietje/Marten had geen verdere kinderen. Het overlijden van Grietje heb ik nooit gevonden. Evenmin een tweede huwelijk (als Marten voor 1-7-1716 was overleden dan zal Grietje, die toen nog een jong kind had (geboren 1703) zeker hertrouwd zijn).

Het voorgeslacht van Marten en deels van Grietje is bekend. Is Marten overleden voor 1-7-1716 of is hij met de noorderzon vertrokken? Kortom: hoe moet ik abandonneren hier uitleggen?

Liesbeth Niepoort

Hij zal zijn vrouw hebben verlaten.

Op site van de Digitale Bibliotheek voor de Nederlandse Letteren (DBNL) is het volgende te vinden:
L. Meijers Woordenschat, eerste deel; "Waar in meest alle de Basterdtwoorden, [..] verghadert zijn"; [..] Abandon, verlaating. / Abandonneren, verlaaten, opgeeven, begheeven, laaten vaaren. [..] ( bron: https://www.dbnl.org/tekst/meij001lmei01_01/meij001lmei01_01_0004.php )

W. van der Kooij

Een geabandonneerde boedel, is een nalatenschap, die door de erfgenamen niet wordt geaccepteerd,
meestal omdat de schulden hoger zijn, dan de waarde van de boedel. Dat heet ook een insolvente boedel.
Hij was dus dood.

Jan Clavaux

Twee reacties, twee totaal verschillende betekenissen. Maar welke betekenis had abandonneren aan het begin van de 18e eeuw? Feit is dat hij zo te zien niet in Watergraafsmeer is overleden voor 1-7-1716.

Als hij er vandoor was, kon zijn vrouw dan eigenlijk hertrouwen? Dan zit je al gauw bij bigamie natuurlijk. Of werd er makkelijk een oogje dichtgeknepen? 

Liesbeth Niepoort

Mijn antwoord klopt gewoon.

Zie bijvoorbeeld https://forumtresoar.nl/viewtopic.php?t=1768

Van een geabandonneerde, gerepudieerde of verlaten boedel wordt gesproken
als de erfgenamen vermoeden of weten dat de schulden groter zijn dan de baten van de erfenis.
Zij weigeren dan de erfenis aan te nemen

Het is een algemeen bekende uitdrukking.

Jan Clavaux

Het is niet ondenkbaar dat een boedel door de bezitter zelf wordt geabandonneerd, nl. aan zijn creditoren overgelaten.

Petra

Ik ben het het vaakst tegengekomen in de door Smits vermelde betekenis, hoewel ik me kan voorstellen dat iemand zo in de schulden zat dat hij er de brui aan gaf en een curator de shit liet afhandelen.

Annemarie57

"... in zijn leeve Mr. Timmerman en gewoond hebbende ..."

Willem H.

EDIT: Willem was mij voor

In de betreffende akte uit 1716 staat

de geabandonneerde boedel van Marten vanden Helm, in zijn Leeven Mr Timmerman, en gewoond hebbende in de voornoemde Meer (Watergraffs Meer)

Jan Clavaux

Helemaal duidelijk! Maar waar is hij overleden? Ik heb de boeken al een paar keer doorgenomen, maarniets gevonden.

ook geen huwelijk van zijn weduwe.

Liesbeth Niepoort

Het was natuurlijk niet verplicht om te hertrouwen dus die laatste opmerking lijkt me geen argument. Er waren vrouwen die wel 30 of 40 jaar weduwe bleven...............

Annemarie57

Uiteraard was hertrouwen niet verplicht. Maar ze had een kind te onderhouden en haar man liet haar kennelijk geen geld na. Toch moest er eten op de plank komen. Dus een nieuw huwelijk lijkt me vrij voor de hand liggend. En er liepen natuurlijk zat weduwnaars rond die om praktische redenen (een vrouw voor de kinderen en het huishouden) ijverig op zoek waren naar een nieuwe partner.

Liesbeth Niepoort

De uitspraak (= betreffende akte) was, dat ene Maurits Dreijer - voor geleverd werk en materialen door Vanden Helm -  ƒ 1.767 (als)nog verschuldigd was /  moest betalen.
Verwezen wordt naar overeenkomsten/afspraken tussen hen van 11-04 en 15-10-1715, gepasseerd bij notaris op 07-01-1716.

Willem H.

Oh, het was dus precies omgekeerd dan ik dacht. Dus Marten (of liever gezegd zijn weduwe) had nog een hele hoop geld te goed. Dus misschien was het echtpaar Van den Helm helemaal zo arm nog niet. Hoewel dochter Grietje in 1710 pro deo werd begraven. Maar waarom dan die geabandonneerde boedel? Omdat de weduwe zelf niet achter het geld aan kon?

Ik heb veel moeite met het lezen van die oude aktes. 

Liesbeth Niepoort


Vrouwen waren niet handelingsbekwaam, dus mogelijk heeft ze het uit handen gegeven?

Annemarie57







Plaats een reactie

Om reacties (en nieuwe onderwerpen) te plaatsen op het Stamboom Forum dient u eerst in te loggen! Nog geen lid? Registratie is gratis en snel!