N.a.v. erkenning en wettiging even tussendoor het volgende, beste mensen. Je zou zomaar op het Stamboomforum vréémde hulpvragen kunnen lezen in de trant van "wie is nu de echte vader?" (alsof wij zoiets ooit zeker zouden kunnen weten, vóórdat DNA-onderzoek beschikbaar kwam!) - en nog steeds gaan telkens weer duizenden genealogen hiermee de mist in : wees u bewust van het verschil tussen waarheid / echte ouders en ouders volgens de akten van de burgerlijke stand, dat is niet hetzelfde!
U kent uit vroegere tijden vast wel de kleine bijgekrabbelde aantekeningen van een pastoor in DTB-boeken tot 1811: een bepaalde vrouw kreeg ongetrouwd een baby, illegitima / illegitimus ("huuu! Schande!"), maar heeft wel aan de pastoor verklaard dat ene X de vader is. (Zoals later alleenstaande moeders ondersteuning van de Armenzorg alleen konden krijgen als zij verklaarden wie de vader was, zodat de Armenzorg hulp op hem kon verhalen). Goed, dat moeten we dan maar geloven, uit de tweede hand, dat die moeder het juist heeft verklaard, en dat die pastoor het juist genoteerd heeft. Zekerheid heb je daarmee helemáál niet: vooral als de vrouw zich eigenlijk niet meer herinnert met wie ze allemaal het bed heeft gedeeld, en er maar een slag naar slaat; of wel dènkt het zeker te weten, maar gewoon abuis is, en dus onwillekeurig een foute 'verklaring' aflegt bij die pastoor; of dondersgoed weet wie de echte vader is, maar die wil 'beschermen, uit de wind houden' en dus maar een ander 'aanwijst'; of met die echte vader absoluut nooit meer iets te maken wil hebben, dus ook maar een andere man als verwekker opgeeft. Niet op waarheid te controleren, nooit meer na te gaan: het is maar net hoeveel waarde je aan zo'n verklaring en teboekstelling hecht. - Later, in het Burgerlijk Wetboek, gebaseerd op de Franse Code Civil van Napoleon, kreeg Nederland een degelijke regeling over verantwoordelijkheid voor het kind - en niet per se over kennis van de biologische afstamming, weten wie je echte vader is.
Ook uit een moderne geboorteakte van 2016 kun je niet afleiden wie jouw echte, biologische ouders zijn; het is puur 'status van vader', 'status van moeder'.
Een vader is volgens het Nederlandse personen- en familierecht (dàt is waarmee wij per 1811 'werken' als genealogen, en dat begrip is heel iets anders dan het begrip "de echte, biologische vader"), dus zoals wij hem in de akten van de burgerlijke stand tegenkomen:
- degene die is getrouwd met de moeder van het kind;
- degene die het kind heeft geadopteerd (sinds 1956 in NL mogelijk);
- degene die het kind heeft erkend; en (in onze moderne tijden)
- degene wiens vaderschap gerechtelijk is vastgesteld.
Het erkennen van een kind door een man, in ons personen- en familierecht, is puur een juridische handeling, d.w.z. juridisch het vaderschap op je nemen, juridisch de verantwoordelijkheid voor de opvoeding en verzorging van een kind aanvaarden. Rechtshandeling, géén waarheidshandeling.
De erkenning, hóezeer dat woord "erkennen" u ook doet denken aan "toegeven dat iets de waarheid is" of "verklaren dat iets inderdaad zo is", zegt niets over biologisch ouderschap : het is niet zo dat een erkenner verklaart de echte vader te zijn. Erkenningen in het verleden kunnen dus zijn verricht zowel door 'willekeurige' mannen als door echte vaders (verwekkers). Het is alléén een "op zich nemen van verantwoordelijkheid". Omgekeerd kunt u dus, als u achteraf bij een akte van de burgerlijke stand in een kantmelding / latere vermelding leest dat de heer X het kind Y geboren uit mevrouw Z erkent, ook niet daaruit afleiden / ervan uitgaan dat die heer X de biologische vader van kindje Y is. Een erkenning in een akte "bewijst" daarover niets!
Genealogen werken in principe met bronnen over vaderschap/moederschap volgens het personen- en familierecht - en dat is immers helemáál niet altijd hetzelfde als echte vader of echte moeder zijn, de biologische waarheid. Weest u zich daar altijd van bewust...
Met vriendelijke groet, Dimitri Vlas