stamboomforum vragen, antwoorden en tips voor uw stamboomonderzoek

Forum logoNieuws en updates » Armoede, van Veenhuizen naar de Jordaan, hoe was dat eigenlijk?



Profiel afbeelding
Niet meer geregistreerd
In de NRC van gisteren staat een artikel over het boek Het pauperparadijs. Een familiegeschiedenis. van journaliste Suzanna Jansen (uitgeverij Balans, 255 blz, 17,95 Euro), die in de Jordaan woont op een steenworp afstand van de plek waar haar overgrootmoeder en grootmoeder hebben gewoond. Het boek beslaat de periode van 1795 tot heden. De recensente in de NRC schrijft "Al lezend komt een verdwenen Nederland dichtbij, een rigide standenmaatschappij waarin dubbeltjes nóóit kwartjes werden.", en Jansen zelf wordt geciteerd met "Ik heb niks verzonnen. Met de gegevens die ik per persoon had verzameld, ben ik naar alle plekken gegaan. Daar heb ik geprobeerd me in te beelden hoe het was in die tijd, zoals een acteur dat zou doen. Het klinkt misschien dramatisch, maar ik heb het gevóeld." 

Mgr Dirk van Leeuwen - 18 okt 2008 - 18:41

Profielafbeelding

Inderdaad een fascinerend en soms heel aangrijpend boek. M.i. aan te bevelen voor een ieder die familieleden terug gevonden heeft in Veenhuizen. Nog niet gezocht naar voorouders aldaar? Zoeken via Drenlias.

Voorouders als pioniers bij Maatschappij van Weldadigheid in Frederiksoord gevonden? Geen persoonlijke geschiedenis maar wel het verhaal rond de idee armen ook kans op een beter leven te geven. Maar wat moesten de armen daarvoor inleveren?

De proefkolonie door Wil Schackmann beschrijft deze geschiedenis

Dit is het begin van Frederiksoord, de eerste kolonie die door de Maatschappij van Weldadigheid is gesticht. In deze nederzetting wilden zij verarmde landgenoten uit heel Nederland 'opvoeden' en een kans geven op een beter leven. En zo begint ook het boek     
De proefkolonie, waarin Wil Schackmann verhaalt over deze fascinerende episode uit de vaderlandse geschiedenis

Ben Wegman - 18 okt 2008 - 19:24

Profielafbeelding

Hoi Ben en Dirk,

kijk eens op:

http://www.stamboomforum.nl/actualiteit/2/8056/0

Daarnaast hebben we het op dit forum wel vaker gehad over dit onderwerp.

Als je wilt is een en ander via de zeer slechte zoekfunctie rechtsboven wel te vinden. Afbeeldingen zijn alleen zichtbaar als u bent ingelogd op het Stamboom Forum

Groetjes, Maikel

Maikel Galama - 18 okt 2008 - 19:48

Profielafbeelding

Maikel,

Je hebt helemaal gelijk. Soms werken de hersenen wat trager.

mvg-Ben

Ben Wegman - 18 okt 2008 - 19:51

Niet meer geregistreerd

1e generatie = uitgebreid.

 Hendrik Stroomberg, zn. van Lucas Stroomberg (arbeider) en Hilligje van der Veen, geb. te Zwartsluis op 9 feb 1803, NH, schippersknecht/schuitenvoerder,

tr. (resp. 26 en 29 jaar oud) (1) (Burgerlijke Stand) te Zwartsluis op 15 apr 1829

met Jentje van Eijken, dr. van Jan van Eijken (schipper) en Grietje van Gladbach, geb. te Zwartsluis op 11 jan 1800, NH, ovl. (hoogstens 61 jaar oud) voor 18 sep 1861

Uit dit huwelijk 6 kinderen

1. Lucas Stroomberg, geb. te Zwartsluis op 21 feb 1829, NH, schippersknecht, ovl. (minstens

    46 jaar oud) na 18 aug 1875.

2. Jan Stroomberg, geb. te Zwartsluis op 16 jan 1832, NH, schippersknecht/schipper, tr. met

    Johanna Maria Wakker, geb. te Harderwijk op 12 jun 1825, NH.

3. Femmetje Stroomberg, geb. te Zwartsluis op 21 jul 1834, NH, dienstbode.

4. Gerrit Stroomberg, geb. te Zwartsluis op 24 mei 1837, NH, schuitevoerder, tr. (resp. 38 en

    ongeveer 25 jaar oud) (1) (Burgerlijke Stand) te Amsterdam op 18 aug 1875 met Anna

    Maria Catharina Kitselaar, dr. van Johannes Gerrit Kitselaar en Catharina Johanna van *

    Wageningen, geb. te Naarden circa 1850, naaister, ovl. (hoogstens 40 jaar oud) voor 30 jul

   1890, tr. (resp. 53 en ongeveer 34 jaar oud) (2) (Burgerlijke Stand) te Amsterdam op 30 jul

   1890 met Maria Geertruida Cornelia Vinken, dr. van Constant Antoine Joseph Johannes

   Vinken en Maria Geertruida Cecilia van der Vegt, geb. te Amsterdam circa 1856.

5. Johannes Stroomberg, geb. te Zwartsluis op 23 jan 1840, NH, schuitevoerdersknecht, tr.

    (resp. 23 en ongeveer 19 jaar oud) (Burgerlijke Stand) te Amsterdam op 9 dec 1863 met

    Elisabeth Hoogewoning, dr. van Willem Hoogewooning en Johanna Elisabeth Neidig, geb.

    te Amsterdam circa 1844.

6.  Grietje Stroomberg, geb. op 19 jul 1843, NH.

Hendrik tr. (resp. 58 en ongeveer 45 jaar oud) (2) (Burgerlijke Stand) te Amsterdam op 18 sep 1861

met Henriette Vincent, dr. van Johan Pieter Vincent en Teuntje Gradella, geb. te Enkhuizen circa

1816, koffijnering doende.

Jacobus - 19 okt 2008 - 13:21

Profielafbeelding

Jacobus,

Soms weet ik niet of je een grap maakt of het serieus meent? Als ik je antwoord geef kun je dus in lachen uitbarsten omdat ik het niet begrepen heb. Dus toch maar geen serieus antwoord. Mocht je daadwerkelijk geinteressserd zijn dan kun je me mailen. Indien het de bedoeling was de discussiedraad wat uit te spinnen, dan kan er alsnog een reactie geplaatst worden.

mvg-Ben

Ben Wegman - 20 okt 2008 - 12:33

Niet meer geregistreerd

Hallo Ben,

Ik bedoelde het serieus maar het kan zijn, dat ik het niet begrepen heb.

Het onderwerp luidt:

Armoede, van Veenhuizen naar de Jordaan, hoe was dat eigenlijk?

 

Ik dacht, dat het precies omgekeerd was. Dus van de Jordaan (Amsterdam) (maar eigenlijk van alle Hollandse steden, die hun armoedelijders dumpten vanwege de kosten) naar Veenhuizen.

Zie ik het nu echt verkeerd?

Overigens ben ik altijd zeer geÏnteresseerd geweest in het leven van "de gewone man en vrouw en kinderen" in de loop der eeuwen, waarvan niet zoveel bekend is. Over de elite zijn wel boekenkasten volgeschreven.    

Jacobus - 20 okt 2008 - 13:51

Profielafbeelding

Jacobus,

De bedoeling van de maatschappij van weldadigheid om mensen een kans te geven (als je voor een dubbeltje geboren bent....). Dit begon allemaal in Frederiksoord, Wilhelminaoord en Veenhuizen.

 De Maatschappij bouwde in totaal drie gestichten voor arme gezinnen, wezen en landlopers. In Veenhuizen probeerden die, al dan niet vrijwillig, een nieuw bestaan als boer op te bouwen.

In 1859 nam de rijksoverheid de gestichten over. Wezen en vondelingen maakten plaats voor mensen die veroordeeld waren tot een gevangenisstraf.

In eerste instantie gaan de paupers richting Drenthe, later ook veroordeelden (veelal landlopers ed). Daar moet het nieuwe leven beginnen, middels werk en heropvoeding. Maar al snel bleken er te weinig echt geschikte mensen te vinden te zijn en bleken ook de financien niet zo rooskleurig dat het opbouwen van een nieuw bestaan heel moeilijk werd. Suzanne janssen beschrijft in haar boek hoe de familie in Veenhuizen is terecht gekomen maar aansluitend hoe moeilijk het bleek om vanuit Veenhuizen (waar het leven hard was) terug te komen in de maatschappij. In haar geval ging de familie naar Amsterdam (de Jordaan) op een kamertje "drie hoog achter". Vandaar dus de onderwerptitel Van Veenhuizen naar de Jordaan die door Dirk is gekozen. Het geeft dan ook een beeld hoe een gezin het hoofd boven water moest hpouden in de grote stad in het begin van de 20ste eeuw. Uiteindelijk gaat men ook naar Floradorp (een ontwikkeling van het Amsterdamse dat ik in het geheel niet kende).

Met vriendelijke groeten,

Ben

Ben Wegman - 20 okt 2008 - 14:38

Niet meer geregistreerd

Hoi Ben,

Ik kan me vergissen, maar was het geen Asterdorp in plaats van Floradorp?

http://stadsarchief.amsterdam.nl/onderwijs/buurt_en_stad/noord/oudnoord/asterdorp/

Vriendelijke groet,

Carla B

Carla B - 20 okt 2008 - 14:46

Profielafbeelding

Carla,

Je hebt gelijk. Het ligt wel bij elkaar in de buurt maar het boek beschrijft Asterdorp.

Bedankt, Ben

Ben Wegman - 20 okt 2008 - 14:54


Niet meer geregistreerd

Hallo Ben,

Het is mij nu volkomen duidelijk.

Het leven begin 20 eeuw was o.a. vanwege de slechte huisvesting niet gemakkelijk maar vergeleken met dat in de 19e eeuw al veel beter.

Na de val van Napoleon (1813) was Nederland praktisch failliet en de leefomstandigheden, vooral in de overbevolkte steden, waren onbeschrijfelijk slecht. Vandaar o.a. die vondelingen. De mensen hadden niet te eten of veel te weinig, waren ongezond en stierven als ratten. Ook was het niet ongewoon, dat van de 10 kinderen in een gezin er slechts 1 of 2 overleefden. Een en ander mede een gevolg van het feit, dat de mensen water uit grachten moesten drinken, waar de rioleringen op uitkwamen. Als vader stierf was de ramp helemaal compleet. Denk maar aan de Tegeder's. Maar die kinderen konden eind 19e eeuw al naar een "Gesticht".

Onlangs hadden wij hier op het Forum nog een voorbeeld van een vrouw met kind, die vanuit Amsterdam naar Veenhuizen gedeporteerd werden (ze gingen echt niet vrijwillig, daarom gebruik ik dat beladen woord) en snel daarna beiden stierven. Ze waren lichamelijk gewoon niet sterk genoeg voor het zware werk.

Ik twijfel niet aan de goede bedoelingen van sommigen uit de Elite maar de praktijk was wel, dat de steden (en kerken) de armlastigen liever kwijt dan rijk waren. Dat bespaarde nl. geld. En "de gewone man", die graag wilde werken maar geen werk had en dus slachtoffer was van de omstandigheden en op "liefdadigdheid`` was aangewezen, was de klos.

En nu?

De beurs is gekelderd, de huizenprijzen zijn in de VS, Engeland, Ierland, Spanje al sterk gedaald. Nederland gaat ongetwijfeld, zij het wat langzamer, volgen want de huizenprijzen zijn ten opzichte van de inkomens veel te hoog gestegen. De staatschuld per Amerikaans huishouden nadert de 100.000 Dollar, de schuld bij de gezinnen, ook in Nederland, is groot.

En nu gillen velen moord en brand. Pak al die graaiers hun geld af, geef ze het stempel van ?landloper? en stuur ze naar Veenhuizen.

Nee Ben, ik ben niet afgunstig, ik heb het heel erg goed, ik maak mij totaal geen zorgen. Gelukkig zijn er nog families waar men van generatie op generatie leert, dat de bomen niet tot in de hemel groeien en dat de tering naar de nering moet worden gezet. Maar een pauper kan ook dat laatste niet meer.

Jacobus - 20 okt 2008 - 17:15







Plaats een reactie

Om reacties (en nieuwe onderwerpen) te plaatsen op het Stamboom Forum dient u eerst in te loggen! Nog geen lid? Registratie is gratis en snel!


Inloggen Registreer nu