Het onderwerp "dubbele achternamen"is eerder in 2005 aan de orde geweest, maar met een andere wending. In andere landen komen dubbele achternamen wel vaker voor. In Spanje is dat zelfs een regel, daar draagt iedereen de achternaam van zijn vader en vervolgens de achternaam van zijn moeder.

In de burgerlijke stand van Boskoop komen in de periode 1811-1830 meerdere personen voor (9x in de overlijdensaktes) met een dubbele achternaam in de formele geboorte- overlijdens- en huwelijksaktes. In alle gevallen draagt de bewuste persoon dan allereerst de achternaam van zijn moeder en vervolgens de achternaam van zijn vader. Zo is bijvoorbeeld Cornelis van Wilgen Schorel (ovl 16-9-1824 te Boskoop, akte 23) de zoon van Klaas Schorel en Anna Wilhelmina van Wilgen. De vernoeming van beide ouders in de achternaam ben ik ook eerder tegengekomen in Haastrecht.

Mijn vragen: Komen dergelijke dubbele achternamen ook elders voor ? Zijn dit fouten van de ambtenaar of zit hier meer achter ?

In Vlaardingen werden eind 18e eeuw kinderen met naam en toenaam vernoemd, bijvoorbeeld Jan van Duffelen Figée, Jan Vander Weijden Korpershoek, waarbij het 'Jan van Duffelen' of 'Jan van der Weijden' eigenlijk de gehele vóórnaam was. Alleen ging het soms wel eens een eigen leven leiden en overleed laatstgenoemde als Van der Weijden Korpershoek, Jan.

Ook zullen er lieden zijn geweest die het gewoon chique vonden om een dubbele naam te voeren, vaak om uitsterven van de familienaam van moederszijde te voorkomen òf omdat die familienaam een bepaalde waarde had.

En zo zullen er wel meer al dan niet opzettelijke gevallen zijn waardoor dubbele achternamen zijn onstaan...........

.

Dank voor jouw reactie. Echter als het allemaal zo makkelijk was, dan zouden er veel meer dubbele achternamen zijn. De wet stelt beperkingen aan de achternaam. Des te vreemder is de dubbele achternaam.

In de oude wetgeving d.d. 18 augustus 1818 staat hierover:

Gevonden op wikipedia.

Samengestelde geslachtsnamen

Sommige families hebben een zogenaamde samengestelde geslachtsnaam, of 'dubbele' naam. Bij een adellijke familie werd vaak aangegeven tot welk onroerend goed zij behoorde. Soms werd er per familietak aan ander landgoed aangegeven. Een voorbeeld is de familie Bentinck, waar we de geslachten Bentinck tot Buckhorst en Bentinck van Schoonheten kennen. Dragers van zo'n dubbele naam worden vaak aangesproken met alleen de eerste naam (met weglating van het onroerend goed).

Veel dubbele namen van (meestal) niet-adellijke families zijn in de 19e eeuw ontstaan door het doorgeven van moedersnaam als voornaam. Door inadequaat handelen van de burgerlijke stand en onduidelijkheid van de geboorteakte, waar geen duidelijk onderscheid gemaakt werd tussen voor- en achternaam, werd de voornaam later ten onrechte (omdat geen toestemming werd gevraagd) als dubbele geslachtsnaam gevoerd. Bijvoorbeeld, de familie Fentener van Vlissingen heette in de 18e eeuw Van Vlissingen. De in 1794 geboren zoon van Cornelis van Vlissingen en Maria Fentener, Pieter, kreeg als tweede voornaam 'Fentener', en deze dubbele naam is door nazaten van Pieter als geslachtsnaam gevoerd. Dragers van zo'n dubbele naam worden vaak aangesproken met alleen de tweede naam; in het voorbeeld dus met Van Vlissingen.

Volgens het KNAW Meertens Instituut geldt "Het blijkt dat in Nederland 4850 dubbele geslachtsnamen voorkomen, welke gedragen worden door in totaal ongeveer 41.000 personen. Ten aanzien van 1400 van die namen is inmiddels komen vast te staan, dat zij rechtmatig worden gedragen door ongeveer 7500 personen. Voor 113 der overige dubbele geslachtsnamen, gedragen door 1350 personen, is door de Hoge Raad van Adel tot rectificatie geadviseerd. De overige 3320 dubbele geslachtsnamen worden blijkbaar onrechtmatig gevoerd."

Het is nog steeds mogelijk om via een geslachtsnaamwijziging (via het Kabinet der Koningin) bij het uitsterven van een familietak van moederszijde deze naam toe te voegen aan de familienaam. In theorie is het mogelijk om een lange reeks van namen te krijgen.

Vanaf maart 1811 werd Nederland een deel van het Keizerijk Frankrijk. Ingevoerd werd de Code civil de Napoleon. Hierin is opgenomen regels voor de burgerlijke stand. De regels zijn afgeleid van een franse wet uit 1792. Een dubbele naam aannemen was een eenvoudig zaak. Je behoefde hiervan slechts bericht te geven aan de Rechtbank van 1ste aanleg in het desbetreffende Arrondissement en voor mijn gevoel werd ook nogwel een s nagelaten. Hierboven is een wetsartikel genoemd uit 1818. In 1829 was de herziening van de Code civil de Napoleon bijna gereed. De Belgische Opstand en Afscheiding deed de invoering vertragen. Zo werd het nieuw Nederlands burgerlijk wetboek gedeeltelijk herschreven en werd op 1 oktober 1838 van kracht. Naamswijziging en het voeren van dubbele namen moesten worden goedgekeurd bij Koninklijk Besluit. Bovendien moest daarvoor behoorlijk betaald worden. Verder mocht men achternamen van de familie niet toevoegen aan de voornaam tenzij je kon aantonen dat deze eerder gebruikt werden. Zo zijn nog veel meer strakkere regels na 1 oktober 1838 waaraan voldaan moest worden. Wat voor 1 oktober 1838 kon, kan daarna alleen met veel registratie. Vandaar deze grote verschillen. Simkos.

Hallo Martin,

Welke naam krijgt het nageslacht van deze Cornelis van Wilgen Schorel ?

Groetjes Louise.

Hallo Simkos en Louise.

Voor Louise: De nazaten hebben de familienaam Schorel of Schoorel.

Voor Simkos: Dank voor uw reactie. Heeft u ook de teksten kunnen vinden van het wetsartikel uit 1818?

Ook ik heb een voorouder met een dubbele achternaam.

Teminste zo lijkt het.

Michiel van Lingen Wekema, geboren 11-11-1753 te Groningen.

Moeder hete van Lingen en vader Wekema.

Maar wat blijkt, de voornaam is Michiel van Lingen.

Dit kwam in die tijd wel vaker voor, is mij verteld, in gezinnen waar veel kindersterfte (zonen) voorkwam.

Een klein zoon kreeg de zelfde naam, een dochter hier van hete Afien van Lingen Wekema.

Hierna is de naam van Lingen verdwenen.

m.vr.gr.

Hallo Martin,

Ik ben tweemaal een dubbele naam tegen gekomen.Dit gebeurde bij het kind, dat kort na het overlijden van de vader of grootvader geboren was.Zo vond ik in het gezin van Eijk-Oppelaar een zoon, die beide namen kreeg. Als aandenken aan zijn overleden voorvader. Het volgende geslacht heette weer van Eijk.

Een soortgelijk geval als dat van Henk Wekema.

Henk, Marijke en Jan

Bedankt voor jullie reactie. Ik hoop dat er nog velen zullen volgen.

Kijk voor de huidige regels over het wijzigen van achternamen op:

http://www.justitie.nl/onderwerpen/familie_en_gezin/naamrecht/naamswijziging/index.aspx

en download de folder!

Hallo Hans

De huidige regels voor naamswijziging zijn mij bekend. Ook daarin staat niet dat je een dubbele achternaam mag aanvragen.

Ik zou niet weten hoe de nazaten zouden heten. Het kind is 5 maanden oud geworden

Bob

De ca 1790 (Leiden) geboren Judith Weeserik bevalt op 14 juli 1814 te Leiden (vader NN) van een zoon, die de naam krijgt Nicolaas Pieket Weeserik. Hij trouwt 11-12-1833 te Leiden (akte 282) met Maria Lagas (Leiden, 09-07-1816). Van dit echtpaar worden 4 kinderen geboren in Leiden, die ook de dubbele achternaam krijgen (namen?); alle volgende kinderen worden in Alkmaar geboren en daar ingeschreven onder de naam "Piket". De vader ondertekent daarbij met "Nicolaas Piket". Een van de Alkmaarse kinderen is Pieter Piket, geb. 05-05-1850 en overleden 01-11-1935 te Alkmaar. Voor een nazaat, wonend in de VS, zoek ik antwoord op de volgende vragen:

1- Waarom veranderde Nicolaas zijn naam in Alkmaar in Piket?

2- Hoe heten de vier (?) Leidse Pieket Weeserik-kinderen?

3- Is de onbekende vader van Nicolaas een Nicolaas of Klaas Pieket (Piket) uit Leiden geweest?

Dick Piket. 

Hallo Dick,

(1). Zal een verschrijving zijn.

(2). Kinderen geb. te Leiden

Piket Weeserik, Nicolaas  beroep wagenmaker geboren 14-07-1814 Leiden leeftijd 19  

Lagas, Maria huwelijk 11-12-1833 Leiden beroep naaister geboren 09-07-1816 Leiden

Kinderen

 Judith Maria, 19-05-1834 Leiden

 Elisabeth, 08-02-1836 Leiden

 Nicolaas, 13-04-1838 Leiden

 Christoffel, 16-11-1840 Leiden

(3) NN betekend onbekend maar vaak werd het kind naar de vader vernoemd.

Piket, ....

Weeserik, Judith

huwelijk (onbekend)

Kind:

Nicolaas, 14-07-1814 Leiden(onecht)

Groetjes Louise.

Louise,

Bedankt voor je hulp!

Dick P.

Om terug te komen op de vraag:

Ook in de Betuwe kom ik dit tegen. Maar als je de geboorteacte erbij neemt lees je:

voor mij, ambtenaar ..(etc.).. verscheen Hendrik de Leeuw ..(etc.).. verklaart de voornaam Ot van Rijswijk te geven. De moeder heeft als achternaam van Rijswijk.

Genoemde persoon gaat dus als Ot van Rijswijk de Leeuw verder door het leven.

Rob

Dank voor uw reactie. Ik denk dat het gebruik van de achternaam van de moeder als voornaam nog wel meer in Nederland voorkomt. Helaas zijn er te weinig reacties om dit te bevestigen.